Question

Difficulty: Hardİdari Teşkilat İlkeleri (Hiyerarşi ve Vesayet)

Türk idare hukukunda idarenin bütünlüğünü sağlamak amacıyla kullanılan hiyerarşi ve idari vesayet denetim yetkileri karşılaştırıldığında, aşağıdakilerden hangisi doğru bir ifade değildir?

  1. A
    Hiyerarşi yetkisi, idari teşkilat içerisindeki üstün ast üzerindeki genel yetkisi olduğundan, bu yetkinin kullanılabilmesi için kanunda ayrıca ve açıkça düzenlenmiş olmasına gerek yoktur.
  2. B
    İdari vesayet makamı, denetlediği yerinden yönetim kuruluşunun işlemlerini kural olarak sadece hukuka uygunluk açısından denetleyebilir; kanunda açıkça belirtilmedikçe yerindelik denetimi yapamaz.
  3. C
    Hiyerarşik amir, astın yerine geçerek doğrudan işlem tesis etme (ikame yetkisi) hakkına sahipken; idari vesayet makamı kural olarak bu yetkiye sahip değildir.
  4. D
    İdari vesayet yetkisi, merkezi idarenin mahalli idareler üzerindeki anayasal denetim gücünü ifade eder ve bu yetki kanunilik ilkesi gereği sınırlı ve istisnai bir yetkidir.
  5. Hiyerarşik amir, astın işlemlerini sadece hukuka uygunluk açısından denetleyebilirken; idari vesayet makamı işlemleri hem hukuka uygunluk hem de yerindelik açısından denetleme yetkisine sahiptir.Answer

Answer

Hiyerarşik amirin sadece hukuka uygunluk denetimi yapabildiğini, buna karşın idari vesayet makamının her iki denetimi de yapabildiğini iddia eden ifade yanlıştır.
Hiyerarşik denetim, üstün ast üzerinde hem hukuka uygunluk hem de yerindelik (kamu yararına uygunluk) denetimi yapmasına olanak tanır. Buna karşılık, idari vesayet denetimi yapan makam, kural olarak sadece hukuka uygunluk denetimi yapabilir; yerindelik denetimi yapabilmesi için kanunda bu konuda açık bir hüküm bulunması gerekir. Bu nedenle, hiyerarşiyi sadece hukukilikle sınırlayan ve vesayeti her iki alanı kapsayacak şekilde tanımlayan ifade yanlıştır.

Step-by-Step Solution

1
Hiyerarşi ve idari vesayet arasındaki yetki kapsamını belirle.
Hiyerarşi; hukuka uygunluk ve yerindelik denetimini kapsar. İdari vesayet; kural olarak sadece hukuka uygunluk denetimini kapsar.
Hiyerarşi aynı tüzel kişilik içinde tam denetim sağlarken, vesayet farklı tüzel kişilikler arasındaki özerkliği korumak için kısıtlıdır.
2
Yetkilerin kaynağını kontrol et.
Hiyerarşi genel ve doğal bir yetkidir, kanunda belirtilmesine gerek yoktur. İdari vesayet ise istisnai ve kanuni bir yetkidir.
İdarenin kanuniliği ilkesi gereği farklı tüzel kişilikler üzerindeki denetim açık yetki gerektirir.
3
Seçeneklerdeki ifadeleri bu ilkelerle karşılaştır.
İdari vesayetin her zaman yerindelik denetimi yapabileceğini belirten seçeneğin yanlış olduğu görülür.
Vesayet makamının yerindelik denetimi yapması mahalli idarelerin özerkliğine aykırı bir durumdur.

Key Concept

İdarenin Bütünlüğü: Hiyerarşi ve İdari Vesayet Farkları

Hints

1
Hiyerarşi aynı tüzel kişilik içindedir, idari vesayet ise farklı tüzel kişilikler arasındadır.
2
Yerinden yönetim kuruluşlarının (Belediye gibi) özerkliği, merkezi idarenin onlar üzerindeki denetim yetkisini kısıtlar.
3
Hangi denetim türünde 'yerindelik' (işlemin amaca uygunluğu) denetimi yapılabileceğini hatırlayın; hiyerarşi daha geniş kapsamlıdır.

Practice More

İçişleri Bakanı ile Vali arasındaki ilişki (hiyerarşi) ile İçişleri Bakanı ile Belediye Başkanı arasındaki ilişkiyi (vesayet) somutlaştırarak bu farkları pekiştirebilirsiniz.
Estimated Time:2m 0s
Rate this question