İklim araştırmalarında sıcaklık haritaları oluşturulurken, yeryüzü şekillerinin etkisi hesaplamalardan çıkarılarak her noktanın deniz seviyesinde ( metre) olduğu varsayılır ve teorik değerler (indirgenmiş sıcaklık) bulunur. Bir coğrafyacı, Türkiye üzerinde araştırma yaparken iki farklı meteoroloji istasyonunun hesaplanan bu teorik sıcaklıklarının tamamen aynı olduğunu, ancak istasyonlardaki termometrelerin gösterdiği fiili sıcaklıkların birbirinden çok farklı olduğunu tespit etmiştir.
Araştırmacının gözlemlediği bu fiili sıcaklık farkının temel nedeni aşağıdakilerden hangisidir?
- İstasyonların kurulduğu arazilerin deniz yüzeyine göre dikey mesafelerinin (yüksekliklerinin) farklı olmasıAnswer
- BBulundukları enlem derecelerinin Güneş ışınlarını yıl içinde farklı açılarla alması
- Cİstasyonların farklı mevsimlerde etkili olan dinamik basınç merkezlerinin alanında kalmaları
- Dİki istasyon çevresindeki doğal bitki örtüsü türlerinin dikey dağılış sınırlarının farklılık göstermesi
- EArazi yapısındaki karstik kayaçların yeryüzü ısınmasını ve sıcaklık birikimini farklı şekillerde etkilemesi
Answer
İstasyonların deniz yüzeyine göre dikey mesafelerinin (yüksekliklerinin) farklı olması gerçek sıcaklık farkını oluşturan temel nedendir.
İndirgenmiş sıcaklık, bir merkezin gerçek sıcaklığına o merkezin yükseltisinden kaynaklanan sıcaklık kaybının (her metrede °C) eklenmesiyle bulunur. İki istasyonun indirgenmiş sıcaklıkları aynıysa, bu merkezlerin sıcaklık potansiyelleri denktir. Ancak termometrelerin okuduğu fiili (gerçek) sıcaklıkların farklı çıkması, istasyonlardan birinin diğerinden daha yüksekte konumlandığını ve bu nedenle yükseltiye bağlı olarak daha fazla soğuduğunu kanıtlar. Bu durum tamamen istasyonların topografik yüksekliklerinin farklı olmasıyla açıklanır.
Step-by-Step Solution
Key Concept
Gerçek Sıcaklık ve İndirgenmiş Sıcaklık İlişkisi
Hints
1
İndirgenmiş sıcaklığın nasıl hesaplandığını hatırlayın. Hesaplamada hangi yer şekli özelliği yok sayılmaktadır?
2
İndirgenmiş sıcaklık = Gerçek Sıcaklık + (Yükselti / 200) formülünü düşünün. Sonuçları aynı olan iki işlemin ilk değerleri farklıysa, eklenen değerler farklı olmalıdır.
3
Deniz seviyesine ( metre) çekildiğinde sıcaklıkları eşitlenen iki şehrin gerçekte farklı sıcaklıklara sahip olması, sadece dağlık/yüksek olmalarıyla (denizden ne kadar yüksekte bulunduklarıyla) ilgilidir.
Practice More
Türkiye'nin deniz seviyesine indirgenmiş Ocak ayı izoterm haritası ile gerçek sıcaklık haritasını karşılaştırarak Doğu Anadolu'daki sıcaklık farkını inceleyin.
Estimated Time:1m 0s