Türk-İslam devletlerinde idari mekanizmanın sağlıklı işlemesi için "denetim" hayati bir önem taşımaktaydı. Bu amaçla kurulan Divan-ı İşraf, askeri ve adli işler haricindeki tüm mali ve idari faaliyetlerin teftişinden sorumluydu. Başında "Müşrif-i Memalik"in bulunduğu bu kurum, hem merkez hem de taşra teşkilatını kontrol altında tutardı.
Buna göre, aşağıdakilerden hangisi Divan-ı İşraf'ın denetim yetkisinin dışında tutulan ve bağımsızlığına özen gösterilen bir alandır?
- AVakıf kurumlarının harcamaları ve mülk yönetimi
- Şer'i ve örfi yargı organlarının verdiği kararlarAnswer
- CEyaletlerdeki vergi toplama süreçleri ve mali kayıtlar
- DSaray mutfağı ve diğer saray birimlerinin giderleri
- ETaşra idarecilerinin (Amid) yürüttüğü mülki işler
Answer
Şer'i ve örfi yargı organlarının verdiği kararlar
Türk-İslam devletlerinde yargı bağımsızlığı esastır. Divan-ı İşraf mali ve idari bir denetim kurumu olduğu için, mahkemelerin (Şer'i ve Örfi) hukuki işleyişine ve verdikleri kararlara müdahale edemez, bunları denetleyemezdi.
Step-by-Step Solution
Key Concept
Yargı Bağımsızlığı ve Divan-ı İşraf
Hints
1
Denetim organları genellikle paranın ve yönetimin olduğu yerde aktiftir, ancak 'adalet' mekanizması ayrı bir uzmanlık alanıdır.
2
Divan-ı İşraf'ın yetkileri arasında 'askeri' ve 'adli' (yargısal) alanlar yer almaz.
3
Kadıların verdiği kararların bağımsızlığı, Türk-İslam devlet geleneğinde idari denetçilerin bu alana girmesini engellemiştir.
Practice More
Divan-ı Arz ve Divan-ı İstifa'nın görevlerini bu kurumla kıyaslayarak çalışınız.
Estimated Time:1m 30s