Question

Difficulty: MediumBirleşik Kelimelerin Yazımı

Aşağıdaki cümlelerin hangisinde birleşik sözcüklerin yazımıyla ilgili bir yanlışlık yapılmıştır?

  1. A
    Okulun düzenlediği gezi kapsamında yaşlıları ziyaret etmek için huzurevine gittik.
  2. B
    Bu projenin tamamlanması için bilim insanlarının ortak bir çalışma yürütmesi gerekiyor.
  3. C
    Arkadaşıyla yolda karşılaşınca ayaküstü sohbet edip akşam için sözleştiler.
  4. Mağaza yetkilileri, iade işlemini gerçekleştirmek için fişinizi ibrazetmenizi bekliyor.Answer
  5. E
    Yağmurdan sonra ufukta beliren gökkuşağı, çocukların büyük bir heyecanla pencereye koşmasına neden oldu.

Answer

Mağaza yetkililerinin fişin ibraz edilmesini beklediği cümlede geçen 'ibrazetmenizi' sözcüğü yanlış yazılmıştır; doğrusu 'ibraz etmenizi' şeklinde ayrı olmalıdır.
Doğru cevap, mağaza yetkilileriyle ilgili olan cümledir. Bu cümlede geçen 'ibrazetmenizi' ifadesi hatalıdır. 'İbraz' kelimesi 'etmek' yardımcı fiiliyle birleşirken herhangi bir ses düşmesi (ünlü düşmesi) veya ses türemesi (ünsüz ikizleşmesi) meydana gelmez. TDK yazım kurallarına göre, yardımcı fiillerle kurulan birleşik fiillerde bu tür ses olayları yoksa kelimelerin ayrı yazılması gerekir. Dolayısıyla ifade 'ibraz etmenizi' şeklinde yazılmalıdır.

Step-by-Step Solution

1
Cümlelerdeki birleşik sözcükleri (huzurevi, bilim insanı, ayaküstü, ibrazetmenizi, gökkuşağı) tespit et.
Beş farklı birleşik yapı belirlendi.
Yazım yanlışının hangi kelimede olduğunu bulmak için odak noktalarını belirlemek gerekir.
2
Yardımcı fiille kurulan 'ibrazetmenizi' sözcüğünü ses olayları açısından incele.
'İbraz' ve 'etmek' kelimeleri birleşirken herhangi bir ünlü düşmesi veya ünsüz türemesi gerçekleşmemiştir.
TDK kurallarına göre yardımcı fiille kurulan birleşik fiillerde ses olayı yoksa kelimeler ayrı yazılır.
3
Diğer birleşik kelimelerin özel kurallarını (evi, üstü, anlam kayması) kontrol et.
'Huzurevi' (-evi kuralı), 'ayaküstü' (soyut üst kuralı), 'gökkuşağı' (anlam kayması) bitişik; 'bilim insanı' ise ayrı yazılmalıdır.
Seçeneklerin doğruluğunu teyit ederek yanlış olanı kesinleştirmek gerekir.

Key Concept

Yardımcı Fiillerle Kurulan Birleşik Fiillerin Yazımı

Practice More

Birleşik fiillerde ses olayı kuralını pekiştirmek için 'terk etmek', 'arz etmek' ve 'fark etmek' gibi sık karıştırılan örnekleri inceleyebilirsiniz.
Estimated Time:1m 15s
Rate this question