Question

Difficulty: MediumCumhurbaşkanı Yardımcıları ve Bakanlar

1982 Anayasası’na göre, Cumhurbaşkanı yardımcıları ve bakanların cezai sorumlulukları ile Meclis Soruşturması süreciyle ilgili aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?

  1. A
    Soruşturma açılması için Türkiye Büyük Millet Meclisi üye tamsayısının salt çoğunluğunun önerge vermesi gerekir.
  2. B
    Meclis, soruşturma açılmasına üye tamsayısının beşte üçünün gizli oyuyla karar verir.
  3. C
    Soruşturma, her siyasi parti için ayrı ayrı ad çekme suretiyle kurulan 15 kişilik bir komisyon tarafından yürütülür.
  4. Hakkında soruşturma açılan bir bakan, Türkiye Büyük Millet Meclisi Genel Kurulu tarafından gensoru yoluyla görevinden düşürülebilir.Answer
  5. E
    Yüce Divanda seçilmeye engel bir suçtan mahkûm edilen Cumhurbaşkanı yardımcısı veya bakanın görevi sona erer.

Answer

Hakkında soruşturma açılan bir bakanın gensoru yoluyla görevinden düşürülebileceği ifadesi yanlıştır; çünkü 2017 anayasa değişiklikleri ile gensoru mekanizması tamamen kaldırılmıştır.
Cumhurbaşkanlığı Hükümet Sistemi'ne geçilmesiyle birlikte, Türkiye Büyük Millet Meclisi'nin yürütme organını siyasi denetim yoluyla görevden uzaklaştırma yetkisi olan 'Gensoru' ve göreve başlarken uygulanan 'Güvenoyu' mekanizmaları kaldırılmıştır. Bakanlar, sadece Cumhurbaşkanına karşı sorumludur ve ancak Cumhurbaşkanı tarafından görevden alınabilirler veya Yüce Divan'da seçilmeye engel bir suçtan mahkûm edildiklerinde görevleri sona erer. Dolayısıyla, hakkında soruşturma açılan bir bakanın gensoru ile düşürülmesi hukuken mümkün değildir.

Step-by-Step Solution

1
Yürütme organının denetim yollarını belirle
1982 Anayasası'nda 2017 yılında yapılan değişikliklerle 'Meclis Soruşturması' dışındaki 'Gensoru' gibi doğrudan hükümeti düşürmeye yönelik araçların kaldırıldığı saptanır.
Mevcut hükümet sistemindeki denetim mekanizmalarının sınırlarını çizmek için gereklidir.
2
Meclis Soruşturması usulünü değerlendir
301 (Önerge), 360 (Açılma kararı) ve 400 (Yüce Divana sevk) sayısal kriterleri doğrulanır.
Soruşturma sürecinin anayasal prosedürlere uygunluğunu kontrol etmek gerekir.
3
Görevden düşme kriterlerini analiz et
Bakanların görevden alınmasının ancak Cumhurbaşkanı kararıyla veya Yüce Divan mahkûmiyetiyle mümkün olduğu sonucuna ulaşılır.
Siyasi sorumluluk ile cezai sorumluluk arasındaki farkı ayırt etmek için kritiktir.

Key Concept

Cumhurbaşkanlığı Hükümet Sistemi'nde Bakanların Denetimi ve Gensoru Mekanizmasının Kaldırılması

Alternative Method

Soru kökündeki 'yanlıştır' ifadesini ararken, seçeneklerdeki parlamenter sistem kalıntılarını (Gensoru, Güvenoyu, Bakanlar Kurulu gibi) tespit ederek hızlıca sonuca ulaşabilirsiniz.
Estimated Time:1m 0s
Rate this question