1930'lu yıllarda İtalya'nın Habeşistan'a saldırması ve Almanya'nın Ren bölgesini silahlandırması üzerine Türkiye, Milletler Cemiyeti'ne başvurarak Boğazlar rejiminin değiştirilmesini talep etmiştir. Dönemin Dışişleri Bakanı Tevfik Rüştü Aras'ın yürüttüğü başarılı diplomasi sonucunda 20 Temmuz 1936'da imzalanan Montrö Boğazlar Sözleşmesi ile Lozan'dan kalan kısıtlamalar büyük ölçüde kaldırılmıştır.
Buna göre, aşağıdakilerden hangisi Montrö Boğazlar Sözleşmesi ile Türkiye'nin Boğazlar üzerindeki egemenliğini tam olarak sağlayan ve bölgedeki askeri kısıtlamaları kaldıran temel hükümdür?
- Uluslararası Boğazlar Komisyonu’nun kaldırılarak yetkilerinin Türk devletine devredilmesi ve Boğazlar çevresinin silahlandırılmasıAnswer
- BBoğazlar’ın her iki yakasında 20 kilometre derinliğe kadar olan alanın askerden arındırılmış statüsünün devam ettirilmesi
- CBoğazlar idaresinin Milletler Cemiyeti tarafından denetlenen bağımsız bir Türk valisine bırakılması
- DSavaş gemilerinin geçişiyle ilgili nihai kararların Balkan Antantı konseyi tarafından oy birliğiyle alınması
- EBoğazlar’ın güvenliğinin İngiltere ve Fransa’nın garantörlüğü altında uluslararası bir barış gücüyle sağlanması
Answer
Uluslararası Boğazlar Komisyonu’nun kaldırılarak yetkilerinin Türk devletine devredilmesi ve Boğazlar çevresinin silahlandırılması
Doğru cevap, Montrö Boğazlar Sözleşmesi'nin en temel kazanımı olan Uluslararası Boğazlar Komisyonu'nun feshini ve Türkiye'nin Boğazlar'ı kendi ordusuyla savunma hakkını elde etmesini ifade etmektedir. Bu iki gelişme, Türkiye'nin kendi toprakları üzerindeki egemenlik haklarını kısıtlayan son engelleri de ortadan kaldırmıştır.
Step-by-Step Solution
Key Concept
Tam Bağımsızlık ve Egemenlik (Montrö Zaferi)
Hints
1
Lozan'da kurulan ve başkanı Türk olmasına rağmen uluslararası bir yapıya sahip olan kurumun Montrö ile ne olduğunu hatırlayın.
2
Türkiye'nin 'Misak-ı Milli' ve 'Tam Bağımsızlık' ilkeleri doğrultusunda, Boğazlar'da yabancı asker veya denetim istemediğini düşünün.
3
Cevap, hem bir kurumun kaldırılmasını hem de Türkiye'nin bölgeye kendi askerini yerleştirme hakkını içermelidir.
Practice More
Montrö Sözleşmesi'nin ticaret ve savaş gemileri için getirdiği tonaj ve süre kısıtlamalarını inceleyerek kıyıdaş olan ve olmayan devletler arasındaki farkları çalışabilirsiniz.
Alternative Method
Egemenlik analizi yaparak eleme yapabilirsiniz: Eğer bir seçenek Boğazlar'da Türkiye dışında bir otoriteden (komisyon, cemiyet, yabancı güç) bahsediyorsa, o seçenek Türkiye'nin egemenliğini 'tam' olarak sağlamaz.
Estimated Time:1m 0s