yılında imzalanan Montrö Boğazlar Sözleşmesi ile Lozan Boğazlar Sözleşmesi'nde yer alan ve Türkiye'nin egemenliğini kısıtlayan pek çok hüküm yürürlükten kaldırılmıştır. Bu durum Türkiye'ye Boğazlar üzerinde tam bir yönetim ve savunma yetkisi kazandırmış, Boğazlar rejimi uluslararası bir statüden Türkiye'nin ulusal denetimine geçmiştir. Ancak uluslararası bir sözleşme olan Montrö, Türkiye'nin egemenlik haklarını genişletirken aynı zamanda bu hakların kullanımını belirli uluslararası kurallar çerçevesine oturtmuştur. Buna göre, aşağıdakilerden hangisi Montrö Boğazlar Sözleşmesi ile Türkiye'nin kazandığı "tam egemenlik" yetkisinin kapsamı dışında kalan veya bu yetkiyle bağdaşmayan bir durumdur?
- ABoğazlar ve çevresinde asker bulundurma ve tahkimat yapma yasağının kaldırılarak bölgenin savunmasının tamamen Türk ordusuna bırakılması
- BUluslararası Boğazlar Komisyonu'nun tüm görev ve yetkilerinin Türkiye Cumhuriyeti Devleti'ne devredilmesi
- CTürkiye'nin kendisini yakın bir savaş tehlikesi tehdidi altında görmesi halinde Boğazlar'ı kapatma ve savunma tedbirleri alma hakkını elde etmesi
- Geçiş yapacak savaş gemilerinin sınıflarını ve Karadeniz'de kalış sürelerini Türkiye'nin tek taraflı kararnamelerle her yıl yeniden düzenleyebilmesiAnswer
- ETicaret gemilerinin geçiş serbestisi devam ederken; sağlık kontrolü, fener ve tahlisiye hizmetleri için Türkiye'nin belirli bir tarifeyle ücret tahsil etmeye başlaması
Answer
Türkiye'nin geçiş kurallarını tek taraflı ve her yıl yeniden belirleyebilmesi durumu, Montrö'nün uluslararası bir sözleşme olma niteliğiyle bağdaşmaz ve egemenlik haklarının kapsamı dışındadır.
Doğru seçenek olan 'geçiş kurallarını her yıl yeniden belirleme' ifadesi yanlıştır; çünkü Montrö Boğazlar Sözleşmesi yıllık bir süre için imzalanmış ve içindeki teknik kısıtlamalar (savaş gemilerinin tonajı, Karadeniz'de kalış süreleri vb.) sözleşmenin birer parçası haline gelmiştir. Türkiye bu kuralları ancak sözleşme revizyon süreçleri veya yeni konferanslar yoluyla değiştirebilir, tek taraflı kararnamelerle bu kuralları ihlal edemez.
Step-by-Step Solution
Key Concept
Montrö Boğazlar Sözleşmesi ve Uluslararası Hukukta Egemenlik Sınırları
Hints
1
Türkiye egemenliğini kazanmış olsa da, imzaladığı uluslararası antlaşmaların metnine sadık kalmak zorundadır.
2
Sözleşmedeki tonaj ve süre gibi teknik kısıtlamaların Türkiye tarafından her yıl değiştirilip değiştirilemeyeceğini düşünün.
3
Uluslararası hukukta 'Ahde Vefa' (Pacta Sunt Servanda) ilkesini hatırlayın; Montrö metninde yer alan geçiş kuralları ancak tarafların onayı veya belirli süre sonundaki prosedürlerle değişebilir.
Practice More
Lozan ve Montrö'nün 'geçiş rejimini' teknik detaylarıyla karşılaştıran bir tablo hazırlamak konuyu pekiştirmenize yardımcı olacaktır.
Estimated Time:2m 0s