Question

Difficulty: HardMusul Sorunu ve Ankara Antlaşması

Musul Sorunu'nun çözüm aşamasında; Milletler Cemiyeti bünyesinde oluşturulan komisyonların sunduğu "Brüksel Hattı" kararı, bölgedeki iç isyanlar ve Türkiye'nin İngiltere ile imzaladığı 19261926 Ankara Antlaşması'nın hükümleri dikkate alındığında, bu süreç ve sonuçlarıyla ilgili aşağıdaki çıkarımlardan hangisi hatalıdır?

  1. A
    Musul ve Kerkük'ün Irak yönetimine bırakılması karşılığında, Türkiye'nin 2525 yıl boyunca bölge petrol gelirlerinden yüzde 1010 pay alması öngörülmüştür.
  2. Türkiye-Irak sınır hattı, 19211921 Ankara Antlaşması ile Fransızlarla sağlanan uzlaşmanın bir devamı olarak Misak-ı Milli sınırlarına uygun şekilde kesinleşmiştir.Answer
  3. C
    Milletler Cemiyeti tarafından belirlenen Brüksel Hattı'nın nihai sınır olarak kabul edilmesi, uluslararası mekanizmaların çözüm sürecindeki belirleyici rolünü kanıtlar.
  4. D
    Bölgedeki Şeyh Sait İsyanı gibi iç güvenlik sorunları, Türkiye'nin diplomatik masadaki pazarlık gücünü zayıflatarak askeri müdahale seçeneğini kısıtlamıştır.
  5. E
    Türkiye, antlaşmada belirtilen petrol payı hakkını daha sonra ekonomik ihtiyaçlar doğrultusunda 500.000500.000 İngiliz sterlini karşılığında devretmiştir.

Answer

Türkiye-Irak sınır hattının 19211921 Ankara Antlaşması'nın devamı olduğu ve Misak-ı Milli'ye uygun kesinleştiği yönündeki çıkarım hatalıdır.
Hatalı olan seçenek, 19261926 Ankara Antlaşması'nın 19211921 yılındaki antlaşmanın devamı olduğunu ve sonucun Misak-ı Milli'ye uygun olduğunu iddia eden ifadedir. Gerçekte, 19211921 antlaşması Fransızlarla Suriye sınırı için yapılmıştır; 19261926 antlaşması ise İngiltere ile Irak sınırı içindir. Ayrıca Musul'un Irak'a bırakılması Misak-ı Milli'ye uygun değil, aksine ondan verilen bir tavizdir.

Step-by-Step Solution

1
Antlaşmaların taraflarını ve konularını ayrıştırmak.
19211921 Ankara Antlaşması Fransa ile Suriye sınırı için, 19261926 Ankara Antlaşması ise İngiltere ile Irak sınırı (Musul) için imzalanmıştır.
Aynı isimli antlaşmaların karıştırılmasını önlemek.
2
Musul Sorunu'nun Misak-ı Milli üzerindeki etkisini değerlendirmek.
Musul ve Kerkük'ün Irak'a (İngiliz mandasındaki) bırakılması, Misak-ı Milli'den verilen önemli bir tavizdir.
Milli hedeflere uygunluk durumunu kontrol etmek.
3
Petrol payı ve ekonomik düzenlemeleri incelemek.
Antlaşmada 2525 yıllık yüzde 1010 pay öngörülmüş, ancak bu hak daha sonra toplu para (500.000500.000 sterlin) karşılığında devredilmiştir.
Mali sonuçların doğruluğunu teyit etmek.

Key Concept

1921 ve 1926 Ankara Antlaşmaları Arasındaki Fark ve Musul'un Diplomatik Statüsü

Hints

1
19211921 ve 19261926 tarihlerinde aynı isimle imzalanan iki farklı antlaşmanın hangi devletlerle ve hangi sınırlarla ilgili olduğuna dikkat edin.

Practice More

Musul Sorunu ile Hatay Sorunu'nu 'Misak-ı Milli'den taviz' ve 'sonradan telafi edilme' durumları açısından karşılaştırınız.
Estimated Time:1m 30s
Rate this question