Question

Difficulty: Very hardBirleşik Kelimelerin Yazımı

Türkçede birleşik kelimelerin yazımıyla ilgili kurallar ve TDK güncel kılavuzu dikkate alındığında, aşağıdaki cümlelerin hangisinde bir yazım yanlışı yapılmıştır?

  1. A
    Toplumda kök salmış olan ön yargıların yıkılması, eğitim seviyesinin ve farkındalığın artmasıyla doğru orantılıdır.
  2. B
    Ünlü yazar, kitabın ön sözünde eserin kaleme alınış sürecini ve karşılaştığı zorlukları samimiyetle dile getirmiş.
  3. C
    Tecrübeli bürokratın güçlü önsezileri, kriz döneminde kurumun stratejik kararları hızla almasını sağladı.
  4. Genç girişimci, geleneksel el sanatlarının modern tasarımlarla küresel pazara açılmasına ön ayak oldu.Answer
  5. E
    Kamu ve özel sektör arasındaki iş birliği protokolü, yerel kalkınma projelerinin sürdürülebilirliği açısından büyük önem taşıyor.

Answer

Pazara açılmasına 'ön ayak' oldu ifadesindeki 'önayak' kelimesi bitişik yazılmalıdır.
Genç girişimcinin öncü olduğunu ifade eden 'önayak' kelimesi, mecaz anlam kazanarak yeni bir kavramı karşıladığı için TDK kurallarına göre bitişik yazılmalıdır. Cümlede 'ön ayak' şeklinde ayrı yazılması bir yazım yanlışıdır. Eğer hayvanın ön ayağından bahsedilseydi ayrı yazım doğru olurdu.

Step-by-Step Solution

1
Cümlelerdeki birleşik sözcükleri (ön yargı, ön söz, önsezi, ön ayak, iş birliği) tespit et.
Sözcükler: ön yargı (A), ön söz (B), önsezi (C), ön ayak (D), iş birliği (E).
Yazım yanlışının nerede olduğunu bulmak için önce birleşik kelimelerin belirlenmesi gerekir.
2
'Ön' sözcüğüyle kurulan birleşik kelimelerin TDK kurallarını incele.
'Ön söz' ve 'ön yargı' ayrı; 'önsezi', 'öngörü' ve 'önayak' bitişik yazılır.
Türkçede 'ön' ile kurulan kelimelerin yazımı kalıplaşma durumuna göre farklılık gösterir.
3
'Önayak' kelimesinin anlamını ve yazım kuralını kontrol et.
'Öncü' anlamındaki 'önayak' bitişik; hayvanın ön bacağı anlamındaki 'ön ayak' ayrı yazılır.
Anlam kaymasına uğrayan veya yeni bir kavramı karşılayan birleşik kelimeler genellikle bitişik yazılır.

Key Concept

Ön Sözcüğüyle Kurulan Birleşik Kelimelerin Yazımı

Hints

1
Cümlelerdeki 'ön' sözcüğüyle başlayan birleşik kelimelere odaklanın.
2
'Ön söz' ve 'ön yargı' ayrı yazılırken; 'önsezi', 'öngörü' ve 'önayak' gibi kelimelerin bitişik yazıldığını hatırlayın.
3
'Önayak olmak' deyiminde geçen sözcüğün gerçek anlamından (hayvan ayağı) uzaklaşıp 'öncülük' anlamı kazandığı için nasıl yazılması gerektiğini düşünün.

Practice More

TDK'nin 'ön' sözcüğüyle kurulan diğer kelimelerini (ön lisans, ön ödeme, ön seçim vb.) inceleyerek bu konudaki bilginizi pekiştirebilirsiniz.

Alternative Method

Kelimenin gerçek anlamını koruyup korumadığını test edin: Eğer 'ön ayak' hayvanın ayağını değil de bir süreci başlatan kişiyi ifade ediyorsa bitişik yazılmalıdır.
Estimated Time:1m 15s
Rate this question