Question

Difficulty: MediumTürk-İslam Devletlerinde Devlet Yönetimi

Karahanlılarda 'Tayangu', Büyük Selçuklu Devleti'nde ise 'Hâcibü'l-hüccâb' olarak adlandırılan; hükümdar ile halk, divan üyeleri ve elçiler arasındaki görüşmeleri düzenleyen, protokol işlerinden sorumlu olan en üst düzey saray görevlisi aşağıdakilerden hangisidir?

  1. Hacib-ül HüccabAnswer
  2. B
    Müstevfi
  3. C
    Müşrif
  4. D
    Emîr-i Arz
  5. E
    Tuğracı

Answer

Hükümdar ile halk ve divan üyeleri arasındaki iletişimi sağlayan, protokol kurallarını uygulayan görevli Hacib-ül Hüccab'dır.
Haciblik müessesesi, Türk-İslam devletlerinde hükümdarın en yakınındaki kişidir. Karahanlılarda 'Tayangu' olarak bilinen bu görevli, protokolü düzenler, şikayetleri dinleyerek hükümdara iletir ve elçilerin kabulünü organize eder. Bu nedenle sarayın en prestijli idari makamıdır.

Step-by-Step Solution

1
Saray teşkilatındaki görevlilerin fonksiyonlarını analiz edin.
Hükümdar ile dış dünya (halk, elçiler, devlet adamları) arasındaki 'aracı' rolü aranmaktadır.
Soruda belirtilen görev tanımı merkezi bürokrasiyi değil, saray protokolünü kapsamaktadır.
2
Terimlerin farklı Türk-İslam devletlerindeki karşılıklarını eşleştirin.
Tayangu (Karahanlı) ve Hacib-ül Hüccab (Selçuklu) terimlerinin aynı görevi karşıladığı görülür.
Türk-İslam devletlerinde kurumlar benzer olsa da isimlerde dönem ve devlet bazlı farklılıklar olabilir.

Key Concept

Türk-İslam Devletlerinde Saray Teşkilatı ve Haciblik Makamı
Rate this question