Question

Difficulty: EasyTürkiye'de İklimi Etkileyen Faktörler

Türkiye’de batıdan doğuya doğru gidildikçe sıcaklık ortalamalarının belirgin bir şekilde azaldığı, karın yerde kalma süresinin uzadığı ve kış mevsiminin daha sert geçtiği görülmektedir. Bu durumun ortaya çıkmasındaki temel neden aşağıdakilerden hangisidir?

  1. Ortalama yükseltinin artmasıAnswer
  2. B
    Enlem değerlerinin değişmesi
  3. C
    Boylam farkının artması
  4. D
    Dağların uzanış yönü
  5. E
    Bitki örtüsünün cılızlaşması

Answer

Ortalama yükseltinin artması
Türkiye'de yer şekilleri batıdan doğuya doğru gidildikçe kademeli olarak yükselir. Atmosferin yerden yansıyan ışınlarla ısınması nedeniyle yükselti arttıkça sıcaklık azalır. Bu durum kış mevsiminin doğuda daha soğuk ve karlı geçmesinin temel nedenidir.

Step-by-Step Solution

1
Türkiye'nin topografik yapısının incelenmesi
Ege Denizi'nden Doğu Anadolu'ya doğru gidildikçe arazinin genel olarak yükseldiği tespit edilir.
Türkiye'de yükselti batıdan doğuya doğru artış gösteren bir faktördür.
2
Yükselti ile sıcaklık arasındaki ilişkinin kurulması
Troposferde yükselen her 200200 metrede sıcaklık yaklaşık 1C1^\circ C azalır.
Yükselti artışı, özel konum şartları gereği sıcaklık ortalamalarını düşürür.
3
Diğer faktörlerin elenmesi
Enlem, boylam veya bitki örtüsü gibi faktörlerin batı-doğu yönlü bu sıcaklık farkını açıklayamayacağı görülür.
Belirtilen değişim tamamen göreceli (özel) konum olan yükselti ile ilgilidir.

Key Concept

Yükseltinin Sıcaklık Üzerindeki Etkisi

Hints

1
Türkiye'nin fiziki haritasındaki renk değişimini (yeşilden kahverengiye) düşünün.
2
Yukarı çıkıldıkça havanın soğuduğu gerçeğini göz önünde bulundurun.
3
Her 200200 metrede sıcaklığın 1C1^\circ C düştüğü kuralını hatırlayın; bu kural batıdan doğuya gidildikçe nasıl çalışır?

Practice More

Aynı enlem üzerindeki şehirlerin (Örn: Çanakkale-Erzurum) sıcaklık farklarını inceleyerek matematik konum-özel konum ayrımını pekiştirebilirsiniz.
Estimated Time:45s
Rate this question