Question

Difficulty: HardMusul Sorunu ve Ankara Antlaşması

Lozan Barış Konferansı’nda çözülemeyen ve Türkiye ile İngiltere arasında gerginliğe yol açan Musul Sorunu'nun diplomatik seyri ve 1926 Ankara Antlaşması ile sonuçlanması süreciyle ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

  1. A
    Musul Sorunu, Sakarya Meydan Muharebesi sonrasında İngiltere ile imzalanan Ankara Antlaşması’nın hükümleri doğrultusunda Türkiye lehine çözüme kavuşturulmuştur.
  2. B
    Milletler Cemiyeti, Türkiye’nin bölgede plebisit (halk oylaması) yapılması teklifini kabul etmiş ve Musul halkının tercihiyle bölge Türkiye’ye bırakılmıştır.
  3. Antlaşma ile Musul ve Kerkük, İngiliz mandasındaki Irak’a bırakılmış; Türkiye ise bölgedeki petrol gelirlerinin %10’unu 25 yıl süreyle alma hakkı elde etmiştir.Answer
  4. D
    Antlaşma ile belirlenen 'Brüksel Hattı', Türkiye’nin güney sınırlarını Misak-ı Milli hedefleri doğrultusunda kesinleştirmiş ve Hatay’ın anavatana katılımını sağlamıştır.
  5. E
    Türkiye, iç politikadaki Şeyh Sait İsyanı nedeniyle 1926 Ankara Antlaşması’nı imzalamış ancak bölgedeki tüm petrol haklarından İngiltere lehine süresiz vazgeçmiştir.

Answer

1926 Ankara Antlaşması ile Musul ve Kerkük'ün Irak'a bırakılması karşılığında Türkiye'nin bölge petrol gelirlerinden %10 pay alması kararlaştırılmıştır.
1926 Ankara Antlaşması'nın en temel hükmü, Musul ve Kerkük'ün İngiliz mandası altındaki Irak'a bırakılmasına karşılık, Türkiye'nin bölgedeki petrol gelirlerinden 25 yıl boyunca %10 pay alacak olmasıdır. Bu madde, sorunun diplomatik yolla ve bir taviz karşılığında kapandığını gösterir.

Step-by-Step Solution

1
Lozan sonrası süreci analiz etme
Lozan'da çözülemeyen Musul Sorunu, ikili görüşmeler (Haliç Konferansı) sonuç vermeyince Milletler Cemiyeti'ne taşınmıştır.
Sorunun uluslararası platformdaki hukuki seyrini belirlemek için gereklidir.
2
Dış etkenleri ve kararları değerlendirme
Milletler Cemiyeti 'Brüksel Hattı'nı kabul etmiş, bu sırada çıkan Şeyh Sait İsyanı Türkiye'nin askeri seçeneğini zayıflatmıştır.
Antlaşmanın imzalanma şartlarını anlamak için önemlidir.
3
Antlaşma maddelerini inceleme
5 Haziran 1926 Ankara Antlaşması ile Musul Irak'a bırakılmış, petrol gelirinin %10'u 25 yıl süreyle Türkiye'ye verilmiştir.
Antlaşmanın somut kazanımlarını ve kayıplarını belirlemek için gereklidir.

Key Concept

Musul Sorunu'nun diplomatik çözümü ve Misak-ı Milli tavizi

Hints

1
Tarih dersinde 'Ankara Antlaşması' adıyla birden fazla belge olduğunu ve bunların taraflarının farklı olduğunu hatırlayın.

Practice More

Musul Sorunu'nun çözümünde Milletler Cemiyeti'nin tutumu ile Boğazlar ve Hatay sorunlarındaki tutumlarını karşılaştırın.
Estimated Time:1m 15s
Rate this question