Examkin

Question

Difficulty: HardSomut Norm Denetimi (İtiraz Yolu)

Bir asliye hukuk mahkemesi, bakmakta olduğu bir davada uygulanacak kanun hükmünü Anayasa’ya aykırı bularak iptali istemiyle Anayasa Mahkemesine başvurmuştur. Anayasa Mahkemesi yaptığı ilk incelemede, söz konusu hükmün iptali için dört yıl önce yapılan bir başka itiraz başvurusunun 'itiraz yoluna başvuran mahkemenin yetkisizliği' nedeniyle reddedildiğini tespit etmiştir.

Buna göre, 1982 Anayasası hükümleri çerçevesinde Anayasa Mahkemesinin bu başvuru karşısındaki tutumu aşağıdakilerden hangisi olmalıdır?

  1. Önceki ret kararı işin esasına girilerek verilmediği için başvuruyu kabul edip esas incelemesine geçmelidir.Answer
  2. B
    Aynı kanun hükmü hakkında on yıl geçmeden tekrar itiraz başvurusunda bulunulamayacağı gerekçesiyle başvuruyu reddetmelidir.
  3. C
    İtiraz başvurusunun daha önce karara bağlanmış olması nedeniyle 'kesin hüküm' gerekçesiyle başvuruyu geri çevirmelidir.
  4. D
    Başvuru yapan mahkemeye, Anayasa Mahkemesi kararlarının bağlayıcılığı uyarınca davanın reddedilmesi gerektiğini bildirmelidir.
  5. E
    Kanun hükmünün Anayasa'ya uygunluğu daha önce denetlendiği için başvuruyu esastan reddetmelidir.

Answer

Anayasa Mahkemesi, önceki ret kararı işin esasına girilerek verilmediği (usulden reddedildiği) için başvuruyu kabul ederek esas incelemesine geçmelidir.
1982 Anayasası'nın 152. maddesi uyarınca, itiraz yolunda on yıllık başvuru yasağının uygulanabilmesi için Anayasa Mahkemesinin daha önce aynı hükme ilişkin 'işin esasına girerek' bir ret kararı vermiş olması gerekir. Sorudaki senaryoda önceki başvuru 'yetkisizlik' nedeniyle, yani usulden reddedilmiştir. Bu durum bir esas incelemesi teşkil etmediği için on yıllık süre kısıtlaması doğmaz ve Anayasa Mahkemesi yeni başvuruyu esastan incelemek zorundadır.

Step-by-Step Solution

1
Olaydaki hukuki süreci tanımla.
Süreç, somut norm denetimi (itiraz yolu) kapsamında bir başvurudur.
Mahkemede görülmekte olan bir davada uygulanacak normun Anayasa'ya aykırılığı ileri sürülmüştür.
2
On yıllık başvuru yasağı kuralını analiz et.
1982 Anayasası Madde 152/4: 'Anayasa Mahkemesinin işin esasına girerek verdiği ret kararının Resmî Gazetede yayımlanmasından sonra on yıl geçmedikçe aynı kanun hükmünün Anayasaya aykırılığı iddiasıyla tekrar başvuruda bulunulamaz.'
Başvurunun kabul edilebilirliği önceki kararın niteliğine bağlıdır.
3
Önceki ret kararının türünü belirle.
Önceki karar 'yetkisizlik' nedeniyle verilmiştir, yani 'usulden ret' kararıdır.
İşin esasına (içeriğine) girilmemiş, sadece başvuranın yetkisi incelenmiştir.
4
Kuralı olaya uygula.
On yıllık yasak uygulanmaz çünkü önceki karar esastan ret değildir.
Yasağın şartı olan 'esastan inceleme' gerçekleşmemiştir.

Key Concept

10 Yıllık Başvuru Yasağı ve Esastan Ret Şartı

Hints

1
Anayasa'daki 10 yıllık yasak kuralının hangi durumlarda başladığını hatırlayın.
2
'Esastan ret' ile 'usulden ret' arasındaki fark, somut norm denetimi kısıtlamaları için kritiktir.
3
Yetkisizlik nedeniyle verilen bir karar, mahkemenin kanun hükmünün içeriğini (anayasallığını) incelediği anlamına gelir mi?

Practice More

Anayasa Mahkemesi'nin 5 ay içinde karar vermemesi durumunda yerel mahkemenin izleyeceği yolu inceleyiniz.
Estimated Time:2m 0s
Rate this question

Topics

Somut Norm Denetimi (İtiraz Yolu)

More questions from this topic