Question

Difficulty: Very hardBireysel Başvuru

19821982 Anayasası ve 62166216 sayılı Kanun hükümleri çerçevesinde, Anayasa Mahkemesine yapılacak olan "bireysel başvuru" mekanizmasının kabul edilebilirlik kriterleri ve konu bakımından yetki alanı düşünüldüğünde, aşağıdakilerden hangisi hukuken doğrudur?

  1. A
    Anayasa'da güvence altına alınmış temel hak ve özgürlüklerin tamamı, herhangi bir ek şarta bağlı olmaksızın bireysel başvurunun konusunu oluşturur.
  2. B
    Kamu tüzel kişileri, mülkiyet hakkı veya adil yargılanma hakkı gibi tüzel kişiliğin doğasına uygun haklarının ihlal edildiği gerekçesiyle bireysel başvuru yapabilirler.
  3. Bireysel başvuru ancak Anayasa'da yer alan ve aynı zamanda Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi ile buna ek Türkiye'nin taraf olduğu protokollerin ortak koruma alanında kalan hakların ihlali iddiasıyla yapılabilir.Answer
  4. D
    Yasama işlemleri ve düzenleyici idari işlemler ile Anayasa Mahkemesi kararları, doğrudan doğruya bireysel başvuruya konu edilebilir.
  5. E
    Bireysel başvuru yapılabilmesi için olağan kanun yollarının tüketilmesi şartı bulunmayıp, ihlalin gerçekleştiği tarihten itibaren 6060 gün içinde başvuru yapılmalıdır.

Answer

Bireysel başvuru ancak hem Anayasa'da güvence altına alınmış hem de Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi ve ek protokoller kapsamına giren haklar için yapılabilir.
Doğru ifadeye göre, bireysel başvuru mekanizması sadece Anayasa ve Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi'nin kesişim kümesinde yer alan hakların ihlali durumunda işletilebilir. Bu, Anayasa Mahkemesi'nin 'konu bakımından yetki' sınırını belirleyen temel kuraldır.

Step-by-Step Solution

1
Başvuru yapabilecek özneleri belirle
Gerçek kişiler ve özel hukuk tüzel kişileri başvurabilir; kamu tüzel kişileri başvuramaz.
Anayasa Mahkemesi'nin kişi bakımından yetkisini doğrulamak için.
2
Başvurunun konusunu (hak kapsamını) analiz et
Hak, hem Anayasa'da hem de AİHS/protokollerde yer almalıdır (ortak alan).
Konu bakımından yetki kriterini saptamak için.
3
Başvuru şartlarını kontrol et
Tüm olağan kanun yolları (istinaf, temyiz vb.) tüketilmiş olmalıdır.
İkincillik (subsidiarite) ilkesini doğrulamak için.

Key Concept

Bireysel Başvuruda Konu Bakımından Yetki (Ortak Koruma Alanı)

Hints

1
Bireysel başvuru için hakkın hem ulusal hem de belirli bir uluslararası metinde (AİHS) karşılığı olmalıdır.
2
Kamu gücünü kullanan kurumların (kamu tüzel kişileri) bu yola başvurup başvuramayacağını düşünün.
3
Bireysel başvurunun 'ikincil' bir yol olduğunu, yani yerel mahkemelerdeki tüm imkanlar bittikten sonra AYM'ye gidilebileceğini unutmayın.

Practice More

Anayasa Mahkemesi'nin hangi kararlarının bireysel başvuruya konu edilemeyeceğini (örneğin AYM'nin kendi kararları) inceleyebilirsiniz.
Estimated Time:1m 30s
Rate this question