Examkin

Question

Difficulty: Mediumİdari Teşkilat İlkeleri (Hiyerarşi ve Vesayet)

İdare hukukunda "idarenin bütünlüğü" ilkesini sağlamaya yönelik araçlardan hiyerarşi; aynı kamu tüzel kişiliği içindeki üstün ast üzerindeki yetkisini, idari vesayet ise; bir kamu tüzel kişiliğinin bir diğeri üzerindeki sınırlı denetim yetkisini ifade eder.

Buna göre, aşağıdaki makam eşleşmelerinden hangisi aralarındaki denetim ilişkisi bakımından diğerlerinden farklıdır?

  1. A
    Tarım ve Orman Bakanı - Doğa Koruma ve Milli Parklar Genel Müdürü
  2. B
    Vali - İl Yazı İşleri Müdürü
  3. C
    Kaymakam - İlçe Tarım ve Orman Müdürü
  4. D
    Rektör - Üniversite Genel Sekreteri
  5. Yükseköğretim Kurulu (YÖK) Başkanı - Üniversite RektörüAnswer

Answer

Yükseköğretim Kurulu (YÖK) Başkanı ile Üniversite Rektörü arasındaki ilişki idari vesayet iken, diğerleri hiyerarşidir.
Yükseköğretim Kurulu (YÖK) ve her bir üniversite, kanunla ve Anayasa ile kendilerine ayrı kamu tüzel kişiliği verilmiş idari birimlerdir. İdare hukukunda bir kamu tüzel kişisinin, bir başka kamu tüzel kişisini denetlemesi 'idari vesayet' olarak adlandırılır. Diğer seçeneklerdeki tüm makamlar (Bakan-Genel Müdür, Vali-İl Müdürü, Kaymakam-İlçe Müdürü, Rektör-Genel Sekreter) kendi içlerinde tek bir tüzel kişilik bütünlüğü oluşturdukları için aralarındaki ilişki hiyerarşidir.

Step-by-Step Solution

1
Seçeneklerdeki makamların hangi tüzel kişilikler altında yer aldığını analiz edin.
Tarım Bakanı/Genel Müdür, Vali/İl Müdürü ve Kaymakam/İlçe Müdürü 'Devlet Tüzel Kişiliği' içindedir. Rektör/Genel Sekreter 'Üniversite Tüzel Kişiliği' içindedir. Ancak YÖK ve her bir Üniversite, Anayasa uyarınca ayrı birer 'Kamu Tüzel Kişiliği'dir.
Denetimin türünü belirleyen temel ölçüt, makamların aynı tüzel kişilik içinde olup olmadığıdır.
2
Aynı tüzel kişilik içindeki ve farklı tüzel kişilikler arasındaki denetim türlerini eşleştirin.
Aynı tüzel kişilik içi = Hiyerarşi; Farklı tüzel kişilikler arası = İdari Vesayet.
İdarenin bütünlüğü ilkesi uyarınca merkezi idare ile yerinden yönetim kuruluşları arasındaki bağ vesayetle kurulur.

Key Concept

İdari Teşkilat İlkeleri (Hiyerarşi ve Vesayet Ayrımı)

Hints

1
Denetleyen ve denetlenen tarafların aynı 'şemsiye' (tüzel kişilik) altında olup olmadığına bakın.
2
Devlet tüzel kişiliği (merkez/taşra) içindeki tüm makamlar birbirine hiyerarşi ile bağlıdır; belediyeler ve üniversiteler gibi birimler ise ayrı tüzel kişilerdir.
3
Seçeneklerden birinde iki farklı kamu tüzel kişiliği karşı karşıyadır. YÖK bir tüzel kişilik, Üniversite ise başka bir tüzel kişiliktir.

Practice More

İdari vesayetin sadece hukukilik denetimiyle sınırlı olduğunu, yerindelik denetimi yapılamayacağını hatırlayarak örnekleri tekrar inceleyin.

Alternative Method

Eğer makamlar arası denetimde 'onama', 'erteleme' gibi sınırlı yetkiler varsa bu vesayettir; 'emir-talimat' verme yetkisi varsa hiyerarşidir.
Estimated Time:45s
Rate this question

Topics

İdari Teşkilat İlkeleri (Hiyerarşi ve Vesayet)

More questions from this topic