Question

Difficulty: MediumHukuk Sistemi

Osmanlı hukuk sisteminde şer’i ve örfi hukuk kurallarının uygulanması sürecinde, bir meselenin dinî açıdan uygunluğu konusunda görüş bildirme (fetva) yetkisi Şeyhülislam'a bırakılmıştır. Buna karşılık, mahkemelerde davaların görülmesi, karara bağlanması ve yargı mensuplarının (kadıların) atama işlemlerinin yürütülmesi gibi 'yargı' yetkisi farklı bir makama aittir.

Bu bilgiler ışığında, Osmanlı Devleti'nde adalet işlerinin Divan-ı Hümayun'daki en üst düzey temsilcisi olan ve doğrudan yargı bürokrasisinden sorumlu olan görevli aşağıdakilerden hangisidir?

  1. A
    Şeyhülislam
  2. KazaskerAnswer
  3. C
    Nişancı
  4. D
    Reisülküttab
  5. E
    Sadrazam

Answer

Osmanlı Devleti'nde yargı ve hukuk bürokrasisinin yönetiminden sorumlu, kadı ve müderris atamalarını yapan Divan üyesi Kazasker'dir.
Kazasker, Osmanlı Devleti'nde İlmiye sınıfının yönetim ve yargı kolunu temsil eder. Divan-ı Hümayun'da askeri davalara bakmasının yanı sıra, merkezden taşraya kadar uzanan kadı ve müderris hiyerarşisinin atama ve denetiminden sorumlu olan ana makamdır. Şeyhülislam ile arasındaki temel fark, Kazasker'in doğrudan yargısal (icracı) bir yetkiye sahip olmasıdır.

Step-by-Step Solution

1
Yetki türlerini ayırt etme
Soruda bahsedilen 'fetva' (ifta) yetkisi ile 'yargılama' (kaza) yetkisinin farklı makamlara ait olduğu saptanır.
Şeyhülislam'ın yargılama yetkisi yoktur, sadece danışma makamıdır.
2
Görevli sorumluluklarını analiz etme
Kadı atamaları, müderris tayinleri ve askeri davalar Kazasker'in görev alanına girer.
Kazasker, İlmiye sınıfının yargısal lideridir.

Key Concept

Osmanlı'da Yargı (Kaza) ve Fetva (İfta) Ayrımı

Practice More

Kazaskerlik makamının Anadolu ve Rumeli olarak ikiye ayrılmasının idari ve coğrafi nedenlerini inceleyebilirsiniz.
Estimated Time:50s
Rate this question