Question

Difficulty: HardYüce Divan Yargılaması

1982 Anayasası uyarınca Anayasa Mahkemesi, devletin en üst düzey yetkililerini görevleriyle ilgili suçlardan dolayı "Yüce Divan" sıfatıyla yargılama yetkisine sahiptir. Bu yargılama merciinin yetki kapsamı (şahıs bakımından yetki), anayasal metinde sınırlı sayıda makam belirtilerek düzenlenmiştir. Buna göre, aşağıdaki devlet görevlisi gruplarından hangisinin tamamı, görev suçları nedeniyle Anayasa Mahkemesinde (Yüce Divan) yargılanan makamlar arasında yer alır?

  1. A
    Cumhurbaşkanı - Bakan Yardımcıları - Sayıştay Üyeleri
  2. Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanı - Genelkurmay Başkanı - BakanlarAnswer
  3. C
    Hâkimler ve Savcılar Kurulu Üyeleri - Milli İstihbarat Teşkilatı Başkanı - Danıştay Üyeleri
  4. D
    Cumhurbaşkanı Yardımcıları - Jandarma Genel Komutanı - Yargıtay Üyeleri
  5. E
    Devlet Denetleme Kurulu Başkanı - Bakanlar - Anayasa Mahkemesi Üyeleri

Answer

Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanı, Genelkurmay Başkanı ve Bakanlar makamlarının tamamı Yüce Divan'da yargılananlar arasındadır.
Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanı, Genelkurmay Başkanı ve Bakanlar grubu anayasanın güncel metnine göre eksiksiz olarak Yüce Divan yetki alanındadır. TBMM Başkanı 2010 yılında, Bakanlar ise 2017 yılında mevcut sistem uyarınca bu listeye dahil edilmiş veya teyit edilmiştir.

Step-by-Step Solution

1
Anayasa'nın 148. maddesinde belirtilen Yüce Divan listesini hatırla.
Liste; Cumhurbaşkanı, TBMM Başkanı, CB Yardımcıları, Bakanlar, yüksek yargı organı üyeleri ve kuvvet komutanlarını kapsar.
Yüce Divan'ın şahıs bakımından yetkisi anayasada tahdidi (sınırlı) olarak sayılmıştır.
2
2017 Anayasa değişikliklerinin listeye etkisini değerlendir.
Cumhurbaşkanı Yardımcıları ve Bakanlar eklenmiş; Jandarma Genel Komutanı ve Sahil Güvenlik Komutanı listeden çıkarılmıştır.
Yürütme sistemindeki değişiklikler ve askeri yargının kaldırılması bu listeyi güncellemiştir.
3
Seçeneklerdeki 'yanıltıcı' makamları tespit et.
Bakan Yardımcıları, MİT Başkanı, DDK Başkanı ve Jandarma Genel Komutanı gibi isimlerin kapsam dışında olduğunu belirle.
Bu makamlar yüksek statülü olsalar da Anayasa'nın 148. maddesinde zikredilmezler.

Key Concept

Yüce Divan'ın Şahıs Bakımından Yetki Alanı

Hints

1
Yüce Divan listesinde yer alanların Anayasa'nın 148. maddesinde tek tek sayıldığını ve bu listenin 'sınırlı' olduğunu hatırla.
2
Özellikle Bakanlar ile Bakan Yardımcıları arasındaki farka dikkat et; biri siyasi sorumluluğu olan anayasal bir makamdır, diğeri ise üst düzey kamu görevlisidir.
3
2017 yılında askeri yargının kaldırılmasıyla birlikte Jandarma Genel Komutanı'nın bu listeden çıkarıldığını unutma.

Practice More

Yüce Divan'da yargılanan askeri makamların (Kuvvet Komutanları) 2017 öncesi ve sonrası durumunu karşılaştıran bir tablo hazırlayabilirsin.
Estimated Time:2m 0s
Rate this question