Question

Difficulty: MediumMusul Sorunu ve Ankara Antlaşması

Cumhuriyet Dönemi dış politikasında Misak-ı Milli'den taviz verilmesine neden olan Musul Sorunu, 19261926 yılında imzalanan Ankara Antlaşması ile çözüme kavuşturulmuştur. Bu antlaşmanın içeriği ve sonuçları ile ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

  1. A
    Musul ve Kerkük'ün Türkiye sınırlarına katılmasına rağmen bölgedeki petrol gelirlerinin tamamının İngiltere'ye bırakılması kararlaştırılmıştır.
  2. Türkiye, Musul üzerindeki haklarından vazgeçmesi karşılığında bölge petrol gelirlerinden 2525 yıl süreyle %10\%10 pay alma hakkı elde etmiştir.Answer
  3. C
    Milletler Cemiyeti, bölgede yaptığı halk oylaması (plebisit) sonucunda Musul'un Türkiye'ye bağlanması yönünde nihai bir karar vermiştir.
  4. D
    Bu antlaşmanın imzalanmasıyla birlikte Kurtuluş Savaşı'ndaki Batı Cephesi askeri mücadeleleri resmen sona ermiştir.
  5. E
    Antlaşma sonucunda Güney Cephesi kapanmış ve Fransız kuvvetleri işgal ettikleri topraklardan tamamen çekilmiştir.

Answer

Türkiye'nin Musul üzerindeki haklarından feragat etmesi karşılığında petrol gelirlerinden 2525 yıl boyunca %10\%10 pay almasını öngören ifade doğrudur.
Türkiye, içte çıkan Şeyh Sait İsyanı ve dıştaki diplomatik baskılar nedeniyle Musul'un Irak'a bırakılmasını kabul etmiş, ancak ekonomik haklarını korumak amacıyla petrol gelirlerinden pay alma maddesini antlaşmaya ekletmiştir.

Step-by-Step Solution

1
Soruda bahsi geçen antlaşmanın tarihini ve taraflarını analiz etme
19261926 Ankara Antlaşması, Türkiye ile İngiltere (Irak mandası adına) arasında imzalanmıştır.
Antlaşmanın muhatabını belirlemek, yanlış dönem ve devletle (örn. 19211921 Fransa) karıştırılmasını önler.
2
Antlaşmanın temel maddelerini ve toprak paylaşımını değerlendirme
Musul ve Kerkük Irak'a bırakılmış, bugünkü Türkiye-Irak sınırı büyük ölçüde çizilmiştir.
Toprak kaybının (Misak-ı Milli tavizi) kabul edildiğini doğrulamak gerekir.
3
Antlaşmadaki ekonomik telafi mekanizmasını kontrol etme
Türkiye'ye bölge petrollerinden %10\%10 pay verilmesi (2525 yıl süreli) kararlaştırılmıştır.
Türkiye'nin diplomatik geri adımını ekonomik bir kazanımla dengeleme çabasını anlamak sorunun çözüm anahtarıdır.

Key Concept

1926 Ankara Antlaşması'nın Hükümleri ve Misak-ı Milli Tavizi

Hints

1
Türkiye'nin bu antlaşma ile petrol gelirlerinden bir pay aldığını ve bunun bir süreyle sınırlandırıldığını unutmayın.

Practice More

1921 Ankara Antlaşması (Fransa) ile 1926 Ankara Antlaşması (İngiltere) arasındaki farkları bir tablo üzerinden çalışmak kronolojik hataları önleyecektir.
Estimated Time:1m 0s
Rate this question