Question

Difficulty: Very hardHukukun Kaynakları ve Normlar Hiyerarşisi

Türk hukuk sisteminde yer alan normlar hiyerarşisi, bu normların birbirleriyle olan ilişkileri ve yargısal denetimleri dikkate alındığında, aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?

  1. A
    Usulüne göre yürürlüğe konulmuş temel hak ve özgürlüklere ilişkin milletlerarası andlaşmalarla kanunların aynı konuda farklı hükümler içermesi nedeniyle çıkabilecek uyuşmazlıklarda milletlerarası andlaşma hükümleri esas alınır.
  2. B
    Yargıtay ve Danıştay İçtihadı Birleştirme Kararları, normlar hiyerarşisinde kanunla aynı düzeyde yer alan ve tüm yargı organlarını bağlayan yazılı kaynaklardandır.
  3. C
    Bir konu kanunla açıkça düzenlenmişse, o konuda olağan dönem Cumhurbaşkanlığı kararnamesi ile düzenleme yapılamaz; yapılmış olsa dahi normlar hiyerarşisi gereği kanun hükümleri uygulanır.
  4. D
    Yönetmelikler, normlar hiyerarşisinde kendisinden üstte yer alan hem kanunlara hem de Cumhurbaşkanlığı kararnamelerine aykırı hükümler içeremezler.
  5. Usulüne göre yürürlüğe konulmuş milletlerarası andlaşmalar, normlar hiyerarşisinde kanunlara eş değer kabul edildikleri için bu andlaşmaların Anayasa'ya aykırılığı iddiasıyla Anayasa Mahkemesinde iptal davası açılabilir.Answer

Answer

Milletlerarası andlaşmaların normlar hiyerarşisinde kanun düzeyinde (veya temel haklar söz konusuysa kanun üstünde) yer almasına rağmen, bu metinlere karşı Anayasa Mahkemesinde iptal davası açılamayacağını belirten seçenek yanlıştır.
Doğru cevap, milletlerarası andlaşmaların Anayasa Mahkemesi denetimine tabi olduğunu iddia eden seçenektir. 1982 Anayasası'nın 90. maddesine göre, usulüne göre yürürlüğe konulmuş milletlerarası andlaşmalar hakkında Anayasa'ya aykırılık iddiasıyla hiçbir yargı mercine (başta Anayasa Mahkemesi) başvurulamaz.

Step-by-Step Solution

1
Hukuk kaynaklarının hiyerarşik sıralamasını (Anayasa > Kanun/Andlaşma > CBK > Yönetmelik) analiz et.
Milletlerarası andlaşmaların kanunlarla eş değer konumda olduğu belirlendi.
Hiyerarşideki temel konumlandırmayı doğrulamak için.
2
Temel hak ve özgürlüklere ilişkin andlaşmaların özel durumunu (Anayasa m.90/son) incele.
Bu tür andlaşmaların kanunla çatışması halinde andlaşmaya öncelik verildiği saptandı.
Milletlerarası andlaşmaların uygulama üstünlüğünü kontrol etmek için.
3
Milletlerarası andlaşmaların yargısal denetim imkanını Anayasa m.90 çerçevesinde değerlendir.
Anayasa'nın 'Bunlar hakkında Anayasaya aykırılık iddiası ile Anayasa Mahkemesine başvurulamaz' hükmü hatırlandı.
Andlaşmaların iptal davasına konu olup olamayacağını kesinleştirmek için.
4
Verilen seçeneklerdeki 'iptal davası açılabilir' ifadesi ile anayasal yasak arasındaki çelişkiyi belirle.
Andlaşmaların yargısal denetimine izin veren ifadenin hukuken yanlış olduğu sonucuna varıldı.
Yanlış olan önermeyi işaretlemek için.

Key Concept

Milletlerarası Andlaşmaların Yargısal Bağışıklığı

Hints

1
Andlaşmaların normlar hiyerarşisindeki yerini ve yargısal denetim imkanını düşünün.
2
Anayasa'nın 90. maddesinde milletlerarası andlaşmalar için özel bir koruma (yargı yolu kapalılığı) olup olmadığını hatırlayın.
3
Unutmayın; andlaşmalar kanun hükmündedir ancak kanunların aksine Anayasa Mahkemesinde dava edilemezler.

Practice More

OHAL Cumhurbaşkanlığı kararnamelerinin yargısal denetim durumunu, olağan dönem kararnameleriyle karşılaştırarak inceleyiniz.
Estimated Time:3m 0s
Rate this question