Bir davaya bakmakta olan hakim, uyuşmazlığın çözümünde kullanılacak bir kanun maddesinin Anayasa'ya aykırı olduğu kanısına varmıştır. Davacı ve davalı taraflar ise duruşma esnasında bu konuda herhangi bir görüş bildirmemiştir.
Anayasası çerçevesinde, somut norm denetimi (itiraz yolu) usulüne ilişkin aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?
- Mahkeme, tarafların talebi olmasa da söz konusu hükmün iptali için kendiliğinden Anayasa Mahkemesine başvurma yetkisine sahiptir.Answer
- BAnayasa Mahkemesinin daha önce aynı hüküm hakkında verdiği ret kararının üzerinden yıl geçmişse mahkeme tekrar başvurabilir.
- CSomut norm denetiminin başlayabilmesi için mahkemenin kanaati yeterli olmayıp taraflardan birinin ciddi bir iddia sunması şarttır.
- DMahkeme, uyuşmazlığa uygulanacak olan yönetmelik veya adsız düzenleyici işlemler için de bu denetim yoluna başvurabilir.
- EHakim, ilgili kanun hükmünü Anayasa'ya aykırı bulduğu an davayı reddetmeli ve tarafları bireysel başvuru yoluna yönlendirmelidir.
Answer
Mahkeme, tarafların bir talebi olmasa dahi uyuşmazlığa uygulanacak normu Anayasa'ya aykırı bulursa kendiliğinden Anayasa Mahkemesine başvurabilir.
Somut norm denetimi sürecinde mahkeme, bir uyuşmazlığı karara bağlarken uygulayacağı normun Anayasa'ya aykırı olduğu kanaatine varırsa, tarafların bu yönde bir talebi veya itirazı olup olmamasına bakmaksızın resen Anayasa Mahkemesine başvurma yetkisine ve görevine sahiptir.
Step-by-Step Solution
Key Concept
Somut Norm Denetimi (İtiraz Yolu) Şartları
Hints
1
Mahkemenin, Anayasa'nın üstünlüğünü koruma görevi kapsamında taraflardan bağımsız bir yetkisi olup olmadığını düşünün.
2
İtiraz yolunda mahkeme 'dosyayı bekletir' ancak yönetmelikler için AYM'ye gidilemez.
3
Hakim, taraflar sessiz kalsa bile aykırı bulduğu kanunu AYM'ye taşıyabilir; buna 'resen başvuru' denir.
Practice More
Somut norm denetiminde AYM'nin aylık süre içinde karar vermemesi durumunda yerel mahkemenin nasıl bir yol izleyeceğini araştırınız.
Estimated Time:1m 15s