Question

Difficulty: MediumHukukun Kaynakları ve Normlar Hiyerarşisi

Hukuk kuralları arasında bir altlık-üstlük ilişkisi bulunmakta olup, her norm geçerliliğini ve hukuki gücünü üstündeki normdan alır. 'Kademeler silsilesi' olarak da bilinen bu yapı uyarınca, alt basamakta yer alan bir düzenleme üst basamaktaki norma aykırı hükümler içeremez.

Buna göre, Türk hukuk sistemindeki normlar hiyerarşisi ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?

  1. A
    Anayasa, hiyerarşinin en tepesinde yer alır ve diğer tüm hukuk kuralları Anayasa hükümlerine uygun olmak zorundadır.
  2. B
    Usulüne göre yürürlüğe konulmuş temel hak ve özgürlüklere ilişkin milletlerarası antlaşmalarla kanunların çelişmesi durumunda, antlaşma hükümleri esas alınır.
  3. Bir konuda kanun ile olağan dönem Cumhurbaşkanlığı kararnamesi farklı hükümler içeriyorsa, sonraki tarihli olan Cumhurbaşkanlığı kararnamesi uygulanır.Answer
  4. D
    Yönetmelikler, hiyerarşide alt basamakta yer aldıkları için hem kanunlara hem de Cumhurbaşkanlığı kararnamelerine uygun olmak zorundadır.
  5. E
    Genelge, tebliğ ve yönerge gibi adsız düzenleyici işlemler, hiyerarşinin en alt basamaklarında bulunur ve yönetmelik hükümlerine aykırı olamaz.

Answer

Olağan dönem Cumhurbaşkanlığı kararnameleri ile kanunların çelişmesi durumunda her zaman kanun hükümlerinin uygulanması gerektiğini belirten ifade doğrudur; zira kanun hiyerarşik olarak daha üsttedir.
Türk hukuk sisteminde normlar hiyerarşisi uyarınca kanunlar, olağan dönem Cumhurbaşkanlığı kararnamelerinden üstün konumdadır. 19821982 Anayasası'nın 104104. maddesi açıkça; bir konuda kanun ile Cumhurbaşkanlığı kararnamesi arasında farklı hükümler bulunması durumunda kanun hükümlerinin uygulanacağını hükme bağlamıştır. Bu nedenle, kararnamenin kanundan sonra yürürlüğe girmiş olması ona bir öncelik kazandırmaz; hiyerarşik üstünlük her zaman kanundadır.

Step-by-Step Solution

1
Normlar hiyerarşisinin temel sıralamasını hatırlayınız.
Anayasa > Kanun/Milletlerarası Antlaşma > Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi > Yönetmelik > Genelge/Tebliğ.
Hukuk kuralları arasındaki altlık-üstlük ilişkisini netleştirmek için.
2
Kanun ile olağan dönem Cumhurbaşkanlığı kararnamesi (CBK) arasındaki ilişkiyi analiz ediniz.
Anayasa'nın 104104. maddesine göre; kanunlarda farklı hükümler bulunması halinde kanun hükümleri uygulanır ve TBMM aynı konuda kanun çıkarırsa CBK hükümsüz kalır.
Yürütme organının düzenleyici işlemlerinin yasama organının işlemlerine karşı konumunu belirlemek için.
3
'Lex posterior' (sonraki kanun öncekini ilga eder) kuralının uygulanabilirliğini değerlendiriniz.
Bu kural ancak aynı seviyedeki normlar arasında geçerlidir. Kanun ve CBK farklı seviyelerde olduğu için tarihe bakılmaksızın üst norm (kanun) üstün gelir.
Hatalı olan 'sonraki tarihli kararname uygulanır' yanılgısını çürütmek için.

Key Concept

Kanunların Cumhurbaşkanlığı Kararnamelerine Karşı Üstünlüğü

Hints

1
Normlar arasındaki çatışmada 'lex posterior' (sonraki kural) ilkesinin ne zaman uygulandığını düşünün.
2
Kanun ile Cumhurbaşkanlığı kararnamesi aynı hiyerarşik seviyede midir, yoksa aralarında bir altlık-üstlük ilişkisi var mıdır?
3
19821982 Anayasası'nın 104104. maddesinde, Cumhurbaşkanlığı kararnamesi ile kanunların çatışması durumuna verilen açık cevabı hatırlayın.

Practice More

Olağanüstü hal Cumhurbaşkanlığı kararnamelerinin bu hiyerarşideki yerini ve kanunlarla olan ilişkisini araştırmanız konuyu pekiştirmenize yardımcı olacaktır.
Estimated Time:1m 15s
Rate this question