Question

Difficulty: MediumSomut Norm Denetimi (İtiraz Yolu)

Bir asliye hukuk mahkemesinde görülmekte olan bir tazminat davasında, davanın taraflarından biri uyuşmazlığın çözümünde uygulanacak olan kanun hükmünün Anayasa'ya aykırı olduğunu ileri sürmüş ve mahkeme de bu iddiayı ciddi bulmuştur.

1982 Anayasası'na göre, bu durumda işletilecek olan "somut norm denetimi" (itiraz yolu) süreciyle ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

  1. Anayasa Mahkemesi, işin kendisine gelişinden başlamak üzere beş ay içinde kararını vermezse mahkeme davayı yürürlükteki kanun hükümlerine göre sonuçlandırır.Answer
  2. B
    Anayasa Mahkemesi'nin işin esasına girerek verdiği red kararının Resmi Gazete'de yayımlanmasından itibaren beş yıl geçmedikçe aynı kanun hükmü için tekrar itiraz başvurusunda bulunulamaz.
  3. C
    Mahkeme hakimi, davanın tarafları bir iddiada bulunmadığı sürece kanun hükmünün anayasaya aykırılığını re'sen (kendiliğinden) ileri sürerek Anayasa Mahkemesine başvuramaz.
  4. D
    Somut norm denetimi yoluyla sadece kanunlar değil, TBMM tarafından alınan tüm parlamento kararlarının anayasaya uygunluğu denetlenebilir.
  5. E
    Anayasa Mahkemesi'ne başvurulması durumunda, mahkeme AYM kararını verene kadar davayı süresiz olarak durdurmak zorundadır.

Answer

Anayasa Mahkemesi beş ay içinde kararını vermezse, mahkeme davayı yürürlükteki kanun hükümlerine göre sonuçlandırır.
1982 Anayasası'nın 152. maddesine göre, bir mahkeme uygulanacak olan bir kanun veya Cumhurbaşkanlığı kararnamesi hükmünü Anayasa'ya aykırı bulursa veya taraflardan birinin ileri sürdüğü aykırılık iddiasını ciddi bulursa dosyayı Anayasa Mahkemesi'ne gönderir. AYM'nin dosyayı almasından itibaren 5 ay içinde karar vermesi gerekir. Eğer 5 ay içinde karar çıkmazsa, mahkeme davayı mevcut hükümlere göre bitirir.

Step-by-Step Solution

1
Davanın görülmekte olduğu mahkemenin (itiraz yolunu açan mahkeme) yetkisini belirle.
Görülmekte olan bir davada uygulanacak normun (kanun veya CBK) anayasaya aykırılığı iddiası mevcuttur.
Somut norm denetimi için mutlaka 'derdest' (görülmekte olan) bir dava olmalıdır.
2
Anayasa Mahkemesi'ne başvuru sonrası bekleme süresini kontrol et.
Dosya AYM'ye ulaştıktan sonra 5 aylık bir durma süresi başlar.
Anayasa, yargılamanın sürüncemede kalmaması için bu süreyi kısıtlamıştır.
3
5 ay sonunda karar gelmemesi durumundaki prosedürü uygula.
Mahkeme davayı mevcut kanun hükmüne göre karara bağlar.
Anayasa'nın 152. maddesinin amir hükmüdür.

Key Concept

Somut Norm Denetimi (İtiraz Yolu) Süreç ve Kısıtlamaları

Hints

1
Anayasa Mahkemesi'ne itiraz yoluyla başvurulduğunda yerel mahkemenin beklemesi gereken azami süreyi hatırlayın.

Practice More

Anayasa Mahkemesi'ne doğrudan iptal davası açma (Soyut Norm Denetimi) ile İtiraz Yolu arasındaki başvuru sürelerini ve kimlerin başvurabileceğini karşılaştırın.
Estimated Time:1m 15s
Rate this question