I. Göktürk Devleti döneminde Batı kanadı yöneticisi olan İstemi Yabgu, İpek Yolu'nun kontrolünü sağlamak amacıyla önce Sasanilerle iş birliği yaparak Akhun (Eftalit) Devleti'nin yıkılmasını sağlamış; daha sonra Sasanilerin İpek Yolu ticaretini engellemeye çalışması üzerine Bizans İmparatorluğu ile ittifak kurarak Sasanilere karşı mücadele etmiştir.
İstemi Yabgu'nun izlediği bu diplomasi trafiği, I. Göktürk Devleti'nin dış politikası hakkında aşağıdakilerden hangisini doğrudan kanıtlar?
- Siyasi ve ekonomik çıkarlar doğrultusunda konjonktürel ittifaklar kurulduğunuAnswer
- BOrta Asya Türk siyasi birliğinin kesin olarak tamamlandığını
- CTürklerin yerleşik hayata geçmesiyle ticari faaliyetlerin önem kazandığını
- DBizans'ın Orta Asya'daki Türk üstünlüğünü ilk kez resmen kabul ettiğini
- Eİpek Yolu üzerindeki tüm denetimin kalıcı olarak Türklerin eline geçtiğini
Answer
Siyasi ve ekonomik çıkarlar doğrultusunda konjonktürel ittifaklar kurulduğu gerçeği, İstemi Yabgu'nun değişen düşmanlara karşı değişen müttefikler seçmesinden anlaşılmaktadır.
İstemi Yabgu’nun izlediği politika, devletin temel çıkarlarını (İpek Yolu kontrolü) korumak adına o anki şartlara en uygun müttefiki seçtiğini göstermektedir. Önce Sasanilerle birleşip Akhunları saf dışı bırakmış, ardından Sasaniler güçlenip tehlike oluşturunca bu kez rakibi olan Bizans ile anlaşmıştır. Bu durum, dış politikada değişmez dostluklar yerine 'konjonktürel' (şartlara bağlı) ortaklıkların tercih edildiğini kanıtlar.
Step-by-Step Solution
Key Concept
İstemi Yabgu ve İpek Yolu Diplomasisi
Hints
1
İstemi Yabgu'nun neden müttefik değiştirdiğine dikkat edin.
2
İpek Yolu ekonomik bir kazanç kapısıdır; ittifaklar bu kazancı korumak içindir.
3
Dostun düşman, düşmanın dost olabildiği bu dış politika tarzına 'konjonktürel diplomasi' denir.
Practice More
İstemi Yabgu döneminde Bizans'a giden ilk Türk elçisi olan Manyak'ın faaliyetlerini inceleyebilirsiniz.
Estimated Time:1m 15s