Türk idari teşkilat yapısında "idarenin bütünlüğü" ilkesini gerçekleştirmek amacıyla kullanılan hiyerarşi ve idari vesayet denetimleri, yetkinin kapsamı ve kullanılış biçimi bakımından temel farklılıklara sahiptir. Bu iki denetim türü arasındaki sınırların belirlenmesi, idarenin özerkliği ve hukuka uygunluğu açısından büyük önem taşır.
Buna göre, idari vesayet makamının denetimine tabi olan bir yerinden yönetim kuruluşu ve personeli üzerindeki yetkilerine ilişkin aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?
- Aİdari vesayet yetkisi istisnai nitelikte bir yetki olup, ancak kanunun açıkça izin verdiği durumlarda ve kanunda çizilen sınırlar içerisinde kullanılabilir.
- BVesayet makamı, denetlediği kamu tüzel kişisinin organları (üyeleri) üzerinde, kanunla belirlenmiş şartlar dahilinde görevden uzaklaştırma gibi geçici tedbirler uygulama yetkisine sahiptir.
- CVesayet makamı, hiyerarşik amirden farklı olarak, denetlediği kuruluşun personeline doğrudan emir ve talimat veremez ve kuruluşun yerine geçerek doğrudan işlem tesis edemez.
- Dİdari vesayet denetimi kural olarak sadece 'hukukilik' denetimi ile sınırlıdır; kanunda açıkça belirtilmedikçe 'yerindelik' denetimi yapılamaz.
- Vesayet makamı, denetlediği kuruluşun aldığı bir kararı hukuka aykırı bulması durumunda, bu kararın içeriğini değiştirerek (tashih ederek) onaylama ve yürürlüğe koyma yetkisine sahiptir.Answer
Answer
Vesayet makamının denetlediği kuruluşun karar içeriğini değiştirerek (tashih ederek) onaylayabileceğini savunan ifade yanlıştır; bu yetki sadece hiyerarşi ilişkisinde mevcuttur.
İdari vesayet makamı, denetimi altındaki kuruluşun aldığı kararları ya aynen onaylar ya da (kanun yetki vermişse) iptal eder veya onaylamayarak geri gönderir. Ancak hiyerarşik amirin sahip olduğu 'işlemin içeriğini değiştirerek (tashih ederek) onaylama' veya 'karar üzerinde değişiklik yapma' yetkisine sahip değildir. Bu durum yerinden yönetimin idari özerkliğinin bir gereğidir.
Step-by-Step Solution
Key Concept
İdari Vesayet ve Hiyerarşi Farkları (Tashih ve İkame Yasağı)
Hints
1
İdarenin bütünlüğü içerisinde yer alan 'özerklik' kavramını düşünün. Bir kurumun kararlarını başka bir kurum değiştirebilir mi?
2
Hiyerarşide üst as yerine geçebilir (ikame) ve kararı düzeltebilir (tashih). Vesayette ise sadece 'evet' veya 'hayır' deme hakkı sınırlıdır.
3
Vesayet makamı bir kararı beğenmezse iptal edebilir ama 'şurasını şöyle yap' diyerek kararı kendisi yeniden yazamaz.
Practice More
Vali ile Büyükşehir Belediye Başkanı arasındaki ilişkinin neden vesayet, Vali ile Kaymakam arasındaki ilişkinin neden hiyerarşi olduğunu tüzel kişilik farkları üzerinden inceleyin.
Estimated Time:2m 0s