Türk anayasa hukukunda iktidarın sınırlandırılması sürecinde belgeler, hazırlanış yöntemleri bakımından "ferman" veya "misak" niteliği taşımaktadır. Tanzimat ve Islahat fermanları padişahın tek taraflı iradesiyle (ferman) ortaya çıkarken; tarihli Sened-i İttifak bir sözleşme (misak) olarak kabul edilir.
Sened-i İttifak’ın bir "misak" olarak nitelendirilmesinin temel nedeni aşağıdakilerden hangisidir?
- Padişahın yetkilerini taşradaki mahalli güç odaklarıyla (Ayanlar) karşılıklı olarak belirlemiş olmasıAnswer
- BTüm Osmanlı halkının temsilcileri tarafından bir mecliste oy birliğiyle kabul edilmiş olması
- CAvrupalı devletlerin baskısıyla uluslararası bir antlaşma statüsünde imzalanmış olması
- DTürk tarihinin ilk yazılı anayasası olarak temel hak ve hürriyetleri düzenlemesi
- EKanun gücünün padişah iradesinden üstün olduğunu ilk kez ilan etmesi
Answer
Sened-i İttifak'ın bir sözleşme (misak) olmasının nedeni, padişahın yetkilerinin Ayanlar denilen yerel güçlerle karşılıklı bir mutabakat sonucunda belirlenmiş olmasıdır.
Sened-i İttifak, II. Mahmut ile Ayanlar arasında imzalanmış bir metindir. Bu belgede padişah, Ayanların varlığını ve haklarını resmen tanımış; karşılığında Ayanlar da devlete sadakat sözü vermiştir. İki tarafın karşılıklı irade beyanı söz konusu olduğu için bu belge 'misak' (sözleşme) olarak adlandırılır. Tanzimat ve Islahat belgeleri ise padişahın tek taraflı iradesiyle yayınlanan 'ferman'lardır.
Step-by-Step Solution
Key Concept
Sened-i İttifak'ın Sözleşme (Misak) Niteliği
Alternative Method
Sened-i İttifak'ın içeriğini Magna Carta () ile ilişkilendirerek hatırlayabilirsiniz. Her ikisi de hükümdar ile soylular/yerel güçler (Baronlar/Ayanlar) arasında imzalanan yetki paylaşımı sözleşmeleridir.
Estimated Time:50s