Bir hukuk davasında uyuşmazlığı karara bağlayacak olan hâkim, önüne gelen meseleyle ilgili olarak hem Türkiye Büyük Millet Meclisi tarafından kabul edilen kanun hükümlerini hem de uyuşmazlığın çözümüne ışık tutan, toplumda genel kabul görmüş ve süreklilik kazanmış örf ve adet kurallarını bir bütün olarak değerlendirmektedir. Hâkimin bu süreçte başvurduğu tüm bağlayıcı normlar, hukuk doktrinindeki türsel ayrım çerçevesinde sınıflandırılmaktadır.
Hâkimin uyuşmazlığı çözerken dikkate aldığı bu kurallar bütünü ve bunların kapsamsal sınıflandırılmasıyla ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?
- Hâkimin başvurduğu yazılı ve yazısız kuralların tamamı 'pozitif hukuk' kapsamında yer alırken; bu kurallardan sadece yetkili makamlarca konulmuş yazılı olanlar 'mevzu hukuk' olarak adlandırılır.Answer
- BHâkimin yazısız örf ve adet kurallarına dayanması, uyuşmazlığın 'tabii hukuk' ilkelerine göre çözüldüğünü ve mevzu hukukun dışına çıkılarak sadece adalet idealinin esas alındığını gösterir.
- CYazılı düzenlemeler ile yazısız kurallar arasında bir uyuşmazlık olması durumunda, pozitif hukuk kuralları mevzu hukuk kurallarından normlar hiyerarşisinde her zaman daha üst sırada yer alır.
- DHâkimin sadece yazılı kanun metinlerine dayanması 'pozitif hukuk' uygulamasıyken, yazısız kuralları da sürece dahil etmesi 'tarihi hukuk' uygulamasıdır.
- EMevzu hukuk, toplumda fiilen uygulanan tüm normları kapsayan en geniş küme olup; pozitif hukuk bu kümenin sadece Anayasa'dan oluşan dar bir kısmıdır.
Answer
Hâkimin başvurduğu yazılı ve yazısız kuralların tamamı 'pozitif hukuk' kapsamında yer alırken; bu kurallardan sadece yetkili makamlarca konulmuş yazılı olanlar 'mevzu hukuk' olarak adlandırılır.
Hukuk doktrininde pozitif hukuk, yürürlükteki yazılı ve yazısız kuralların tümünü kapsayan çatı kavramdır. Senaryoda belirtilen kanun hükümleri 'yazılı', örf ve adet kuralları ise 'yazısız' normları temsil eder. Bu iki grubun birleşimi pozitif hukuku oluşturur. Mevzu hukuk ise bu toplam içinden sadece yetkili makamlarca konulan yazılı kısmı ifade ettiği için, doğru cevap bu iki kavram arasındaki kapsamsal ilişkiyi tam olarak açıklayan ifadedir.
Step-by-Step Solution
Key Concept
Pozitif Hukuk ve Mevzu Hukuk Kapsam Farkı
Estimated Time:1m 35s