Examkin

Question

Difficulty: HardSomut Norm Denetimi (İtiraz Yolu)

1982 Anayasası'nın 152152. maddesinde düzenlenen "Anayasa'ya aykırılığın diğer mahkemelerde ileri sürülmesi" (somut norm denetimi / itiraz yolu) mekanizmasıyla ilgili aşağıdaki hukuki değerlendirmelerden hangisi doğrudur?

  1. İtiraz yoluna konu olabilecek normlar sadece kanunlar ve Cumhurbaşkanlığı kararnameleridir; yönetmeliklerin Anayasa'ya aykırılığı iddiasıyla bu yolla Anayasa Mahkemesine başvurulamaz.Answer
  2. B
    Anayasa Mahkemesinin başvuruyu sadece usul eksiklikleri nedeniyle reddetmesi durumunda, aynı kanun hükmü hakkında 1010 yıl boyunca tekrar itiraz yoluna başvurulamaz.
  3. C
    Anayasa Mahkemesi kendisine gelen dosyayı 55 ay içinde sonuçlandırmazsa, yerel mahkeme Anayasa Mahkemesinin kararını beklemek amacıyla davayı süresiz olarak durdurur.
  4. D
    Mahkeme hâkimi, tarafların ileri sürdüğü aykırılık iddiasını ciddi bulmazsa, taraflar bu ret kararını doğrudan ve tek başına Bölge Adliye Mahkemesine istinaf yoluyla götürebilirler.
  5. E
    Somut norm denetimi süreci yalnızca davanın taraflarınca başlatılabilir; mahkeme hâkimi uygulanacak normu kendiliğinden (re'sen) Anayasa Mahkemesine götürme yetkisine sahip değildir.

Answer

İtiraz yoluna konu olabilecek normların kanunlar ve Cumhurbaşkanlığı kararnameleriyle sınırlı olduğu ve yönetmeliklerin bu kapsama girmediği ifadesi doğrudur.
Doğru seçenek somut norm denetiminin kapsamını tam olarak açıklar. 1982 Anayasası'na göre bir mahkeme, yalnızca bir davanın çözümünde kullanacağı 'kanun' veya 'Cumhurbaşkanlığı kararnamesi' hükümlerini Anayasa Mahkemesine götürebilir. Yönetmelikler için bu yol kapalıdır ve idari yargıda iptal davası açılması gerekir.

Step-by-Step Solution

1
Davanın konusunu ve uygulanacak normu belirle.
Somut norm denetimi için 'bakılmakta olan bir dava' ve bu davada 'uygulanacak bir norm' olmalıdır.
İtiraz yolu ancak derdest (süren) bir dava kapsamında kullanılabilir.
2
Normun türünü kontrol et.
Sadece Kanun ve Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi (CBK) itiraz yoluyla AYM'ye taşınabilir.
Yönetmelikler Anayasa Mahkemesi'nin değil, idari yargının (Danıştay vb.) denetim alanındadır.
3
Usul kurallarını analiz et.
55 aylık bekleme süresi ve esastan ret durumunda 1010 yıllık başvuru yasağı kurallarını hatırla.
Anayasa'nın 152152. maddesi sürecin sınırlarını net olarak çizmiştir.

Key Concept

Somut Norm Denetimi (İtiraz Yolu) Şartları

Hints

1
Bu denetim yolunda mahkemenin elinde mutlaka görülmekte olan (derdest) bir dava bulunmalıdır.
2
Anayasa Mahkemesi her türlü normu değil, sadece hiyerarşide üstte yer alan kanun ve CBK'ları denetler.
3
Süreci hatırlayın: 55 ay bekleme süresi ve esastan ret durumunda gelen 1010 yıllık başvuru yasağı anahtar kurallardır.

Practice More

Anayasa Mahkemesine doğrudan açılan 'İptal Davası' (Soyut Norm Denetimi) ile bu 'İtiraz Yolu' (Somut Norm Denetimi) arasındaki süre ve başvuru hakkı farklarını karşılaştırınız.
Estimated Time:1m 30s
Rate this question

Topics

Somut Norm Denetimi (İtiraz Yolu)

More questions from this topic