Osmanlı Devleti Kültür ve Medeniyeti
410 questions
Osmanlı Devleti'nde Klasik Dönem'de devlet işlerinin ana karar mercii olan Divan-ı Hümayun toplantıları sona erdikten sonra, gün içinde yarım kalan işlerin görüşülmesi ve karara bağlanması amacıyla Sadrazam konağında toplanan divan aşağıdakilerden hangisidir?
Osmanlı Devleti'nin klasik dönem taşra teşkilatlanmasında eyalet, sancak ve kaza gibi idari birimlerde asayiş ve güvenliğin sağlanmasından sorumlu olan, savaş dönemlerinde ise bölgelerindeki tımarlı sipahilerin başında sefere katılan görevli aşağıdakilerden hangisidir?
Osmanlı klasik dönem taşra teşkilatlanmasında, idari birimlerin mülki amirleri genellikle "Seyfiye" sınıfına mensup asker kökenli yöneticiler arasından seçilmiştir. Ancak kaza biriminde, merkezi idarenin hem mülki hem de adli temsilcisi olan görevli "İlmiye" sınıfına mensup olup, bölgesindeki tüm mülki ve hukuki süreçlerin koordinasyonundan sorumlu tutulmuştur. Bu görevli aynı zamanda belediye hizmetlerini denetlemek, narh fiyatlarını onaylamak ve vakıf yönetimlerini kontrol etmek gibi geniş bir yetki alanına sahiptir.
Buna göre; kaza biriminde görev yapan, adli yetkilerinin yanı sıra mülki bir amir gibi hareket ederek bünyesindeki güvenlik ve belediye görevlilerini de denetleyen bu idareci aşağıdakilerden hangisidir?
Osmanlı Devleti’nin askeri yapısı içinde yer alan merkez ordusu (Kapıkulu Ocakları) ile eyalet ordusunun en önemli unsuru olan Tımarlı Sipahiler arasında hem yetiştirilme tarzı hem de devletten aldıkları karşılıklar bakımından belirgin farklar bulunmaktadır. Buna göre, aşağıdakilerden hangisi Kapıkulu askerleri ile Tımarlı Sipahiler arasındaki temel farklardan biridir?
Osmanlı klasik dönem taşra teşkilatında, idari birimlerin yönetiminde görev alan yetkililer; üstlendikleri mülki, adli ve askeri sorumluluklara göre birbirlerinden ayrılırdı. Bu yapı içerisinde kazalar, hem birer idari birim hem de adli bir bölge olarak merkezden gönderilen temsilciler eliyle yönetilirdi.
Buna göre, bir kaza biriminde adli ve mülki yetkileri şahsında birleştiren görevli ile bu görevlinin asayiş ve güvenliğe dair kararlarını uygulamakla yükümlü olan seyfiye sınıfı temsilcisi aşağıdakilerin hangisinde sırasıyla doğru verilmiştir?
Osmanlı Devleti'nde hukuk sisteminin yapısı, işleyişi ve yargı mekanizmasıyla ilgili aşağıda verilen bilgilerden hangisi yanlıştır?
Osmanlı Devleti'nde miri arazi sistemi içerisinde yer alan ve 'geliri kale muhafızlarına ve tersane giderlerine ayrılan' topraklar ile 'geliri doğrudan merkez hazineye aktarılan' topraklar aşağıdakilerin hangisinde sırasıyla doğru verilmiştir?
Osmanlı klasik askeri teşkilatında Eyalet Ordusu bünyesinde yer alan; cesaretleri, sıra dışı giyim tarzları ve "Eceline susayan yanıma gelsin" yazılı sancaklarıyla tanınan, özellikle sınır boylarında keşif ve saldırı görevlerini üstlenen askeri birlik aşağıdakilerden hangisidir?
Osmanlı Devleti'nde hukuk sisteminin yapısı, işleyişi ve görevli personeli ile ilgili aşağıda verilen bilgilerden hangisi yanlıştır?
Osmanlı toprak hukukunda; yerleşim yerlerinden uzak, kimsenin mülkiyetinde olmayan, tarıma elverişsiz bataklık, çöl ve taşlık araziler "ölü toprak" olarak adlandırılmıştır. Devlet, bu tür arazileri kendi imkanlarıyla imar ve ihya ederek tarıma açan kişilere, söz konusu toprağın kullanım hakkını vermeyi esas almıştır.
Bu özelliklere sahip olan arazi türü aşağıdakilerden hangisidir?
Osmanlı Devleti'nin klasik dönem ekonomi anlayışını belirleyen üç temel ilkeden biri olan "iaşecilik" (provizyonizm), piyasada halkın ihtiyaç duyduğu malların yeterli miktarda, kaliteli ve uygun fiyata bulunmasını amaçlar.
Buna göre, iaşecilik ilkesinin uygulanması doğrultusunda devletin aldığı aşağıdaki önlemlerden hangisi bu ilkenin doğrudan bir sonucudur?
Osmanlı Devleti'nin toplumsal yapısı; devletin bekasını sağlamak, sosyal düzeni korumak ve adil bir yönetim tesis etmek amacıyla çeşitli sistemler ve işlevsel sınıflar üzerine inşa edilmiştir.
Osmanlı toplumsal yapısını oluşturan unsurlar ve bu unsurların özellikleri ile ilgili aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?
Osmanlı Devleti'nde başlangıçta savaş, deprem ve sel gibi olağanüstü durumlarda devletin acil ihtiyaçlarını karşılamak amacıyla geçici olarak toplanan, ancak . yüzyıldan itibaren merkezi hazinenin artan nakit ihtiyacı ve savaş maliyetleri sebebiyle sürekli bir vergi yükümlülüğüne dönüşen mali uygulama aşağıdakilerden hangisidir?
Osmanlı Devleti’nin toprak yönetiminde, mirî araziler kullanım gayelerine ve gelirlerinin tahsis edildiği yerlere göre farklı isimlerle anılmıştır. Örneğin; sınır boylarındaki güvenliği sağlayan aşiretlere 'Yurtluk', kale muhafızlarının masrafları ile tersane giderleri için 'Ocaklık' toprakları ayrılmıştır.
Bu idari ve askeri taksimata paralel olarak; saray hanedanına mensup kadınların şahsi harcamaları ile görevden ayrılan veya emekli olan üst düzey devlet görevlilerinin ek gelir ihtiyaçları için tahsis edilen toprak birimleri aşağıdakilerin hangisinde sırasıyla doğru verilmiştir?
Osmanlı Devleti’nde mülkiyeti devlete ait olan (miri) toprakların; yıllık gelirlerine göre Has, Zeamet ve Tımar şeklinde kısımlara ayrıldığı ve hizmet karşılığı görevlilere verildiği sistem aşağıdakilerden hangisidir?
Osmanlı Devleti'nde esnaf ve zanaatkârların mesleklerini icra edebilmeleri için sahip olmaları gereken dükkân açma, araç-gereç kullanma ve mesleki imtiyaz hakkını ifade eden; 18. yüzyılda suistimalleri önlemek ve arz-talep dengesini korumak amacıyla devlet tarafından sayıca sınırlandırılan sistem aşağıdakilerden hangisidir?
Osmanlı Devleti'nin askeri teşkilatı, devletin mali ve idari yapısıyla iç içe geçmiş bir sistemdir. Bu teşkilatta yer alan Kapıkulu Askerleri ile Tımarlı Sipahilerin ekonomik kaynakları ve geçim tarzları dikkate alındığında, aşağıdaki eşleştirmelerden hangisi bu iki birim arasındaki temel farkı doğru bir şekilde yansıtmaktadır?
Osmanlı Devleti’nde bazı yüksek rütbeli devlet görevlilerine ve ilmiye sınıfı mensuplarına; emeklilik dönemlerinde geçimlerini sağlamaları veya görevdeyken maaşlarına ek bir gelir oluşturmaları amacıyla tahsis edilen toprak türü aşağıdakilerden hangisidir?
Osmanlı Devleti’nde mülkiyeti devlete ait olan toprakların (dirlik) gelirleriyle yetiştirilen, barış zamanında bulundukları bölgenin güvenliğini sağlayan ve savaş zamanında orduya katılan atlı asker grubu aşağıdakilerden hangisidir?
Osmanlı klasik dönem idari yapısında; sancaklardan küçük, köylerden büyük bir idari birim olan 'kaza'larda hem adli hem de mülki (idari) yetkilere sahip olan görevli aşağıdakilerden hangisidir?