Anlam Bilgisi

Kamu kurumlarında dijital dönüşümün sağlanması amacıyla hazırlanan e-devlet entegrasyon sürecini ilgili birimler büyük bir titizlikle yürütmektedir.

Bu cümledeki "yürütmek" sözcüğünün kazandığı anlam aşağıdakilerden hangisidir?

Kamu kurumlarında yürütülen bir stratejik planlama toplantısında kullanılan aşağıdaki cümlelerin hangisinde 'varsayım' (hipotetik durum) anlamı söz konusudur?

(I) Müzecilik anlayışı günümüzde sadece eserlerin sergilendiği durağan mekanlar olmaktan çıkıp etkileşimli öğrenme merkezlerine dönüşmüştür. (II) Ziyaretçiler artık sergilenen objeleri sadece uzaktan izlemekle kalmıyor, dijital rehberler ve sanal gerçeklik uygulamalarıyla tarihin içine çekiliyor. (III) Bu dönüşüm, özellikle genç neslin tarih ve sanatla kurduğu bağın güçlenmesinde büyük rol oynamaktadır. (IV) Ülkemizdeki müze giriş ücretlerinin belirlenmesinde Kültür ve Turizm Bakanlığının yürüttüğü yıllık fiyat politikası esas alınmaktadır. (V) Dolayısıyla müzeler, toplumun kültürel belleğini taze tutan ve geçmişle gelecek arasında köprü kuran yaşayan organizmalar halini almıştır.

Bu parçadaki numaralanmış cümlelerden hangisi düşüncenin akışını bozmaktadır?

Kamu Denetçiliği Kurumuna yapılan başvuruların incelenmesi sırasında, mevzuattaki ince boşlukların idare tarafından vatandaş aleyhine kullanıldığı tespit edilmiştir.

Bu cümledeki "ince" sözcüğünün kazandığı anlam aşağıdakilerden hangisidir?

Kamu Denetçiliği Kurumu tarafından hazırlanan denetim raporunda, kurumun öz kaynaklarıyla gerçekleştirdiği harcamaların muhasebe kayıtlarıyla birbirini tutmadığı açıkça vurgulanmıştır.

Bu cümledeki "tutmak" sözcüğünün anlamca karşılığı aşağıdakilerin hangisinde verilmiştir?

Cümlede anlam ilişkileri; eylemin hangi gerekçeyle, hangi amaçla veya hangi şartla yapıldığını ifade eden bağlantılardır. Bu bağlamda, aşağıdakilerin hangisinde yargı, eylemin gerçekleşme amacıyla birlikte verilmiştir?

Türkçede bazı yargılar, henüz gerçekleşmemiş ancak ulaşılmak istenen bir hedefi belirtmek üzere kurulur. Bu tür cümlelerde eylemin yapılma gayesi ön plandadır. Buna göre, aşağıdaki cümlelerin hangisinde 'amaç-sonuç' ilişkisi söz konusudur?

(I) Bürokratik dil, kamu kurumlarının işleyişini standartlaştırmak ve işlemlerin sürekliliğini sağlamak amacıyla oluşturulmuş teknik bir iletişim biçimidir. (II) Bu dilin temel özelliği, öznellikten kaçınarak nesnel, kesin ve yoruma kapalı ifadeler üzerine kurulu olmasıdır. (III) Vatandaş ile devlet arasındaki mesafeyi koruyan bu resmi üslup, işlemlerin kişisel inisiyatiflerden arındırılmasını hedefler. (IV) Ancak son yıllarda yapılan araştırmalar, bürokrasinin hantal yapısının ekonomik büyüme üzerindeki olumsuz etkilerini çarpıcı verilerle ortaya koymaktadır. (V) Dolayısıyla bu terminolojinin kullanımı, sadece bir şekil şartı değil, aynı zamanda idari istikrarın ve hukuk güvenliğinin bir gereği olarak görülür.

Bu parçadaki numaralanmış cümlelerden hangisi düşüncenin akışını bozmaktadır?

Genç sporcu, olimpiyatlara hazırlanırken antrenmanlarda canını dişine takarak her gün saatlerce çalışıyordu.

Bu cümledeki altı çizili söz öbeğinin cümleye kattığı anlam aşağıdakilerden hangisidir?

Bir düşünürün, toplumsal değişimleri analiz ederken sadece güncelin sığ sularında kulaç atması, olayların tarihsel ve sosyolojik derinliğini kavramasını zorlaştırır.

Bu cümledeki altı çizili söz öbeğiyle anlatılmak istenen aşağıdakilerden hangisidir?

Bir edebi metnin anlamı, yazarın niyetine hapsolmuş donuk bir gerçeklik değil; okurun zihinsel süzgeci ile metnin sunduğu ipuçlarının çarpıştığı dinamik bir alandır. Ancak bu durum, metnin her okur tarafından keyfî bir biçimde yorumlanabileceği anlamına gelmez. Metin, kendi iç tutarlılığı ve dilsel örüntüleriyle yorumun sınırlarını çizerken okur, kendi kültürel birikimiyle bu boşlukları doldurur. Dolayısıyla hakiki bir okuma eylemi, ne yazarın diktasını kabul etmek ne de metni tamamen öznelliğe kurban etmektir; aksine, yazarın kurduğu yapı ile okurun anlamlandırma çabası arasındaki o hassas dengede durabilmektir.

Bu parçanın ana düşüncesi aşağıdakilerden hangisidir?

Kamu kurumlarında liyakat esasının gözetilmesi, bürokrasinin etkinliğini ve vatandaşın devlete olan güvenini artıran en temel unsurdur.

Bu cümledeki 'gözetmek' sözcüğünün kazandığı anlam aşağıdakilerin hangisinde vardır?

Bazı sanat eleştirmenleri, fotoğrafın dijitalleşmesiyle birlikte estetik değerini kaybettiğini ve sadece bir teknik veri yığınına dönüştüğünü iddia etmektedir. Oysa dijital araçlar, sanatçının yaratıcılığını kısıtlamaktan ziyade ona geleneksel yöntemlerle ulaşılamayacak yeni ufuklar açmaktadır. Bir eserin değerini belirleyen unsur kullanılan teknoloji değil, o teknolojinin bir düşünceyi aktarmadaki başarısıdır. Bu nedenle dijital sanata mesafeli durmak, değişen dünyanın estetik dilini reddetmek anlamına gelir.

Bu parçanın anlatımında aşağıdakilerden hangisi ağır basmaktadır?

Geleneksel üretim yöntemlerine sıkışıp kalan yerel bir işletmenin, teknolojik yenilikleri bünyesine katarak kabuğunu kırması ve dünya pazarına açılması, bölge ekonomisi için dönüm noktası oldu.

Bu cümledeki altı çizili söz öbeğinin cümleye kattığı anlam aşağıdakilerden hangisidir?

Son kitabıyla büyük bir başarı yakalayan yazar, artık burnundan kıl aldırmıyor; kendisine yöneltilen en küçük eleştiriyi bile kabul etmeyip çevresindeki herkese tepeden bakıyor.

Bu cümledeki altı çizili söz öbeğinin cümleye kattığı anlam aşağıdakilerden hangisidir?

(I) Tarihî yapıların korunması, toplumun kültürel sürekliliği için hayati önem taşır. (II) Bu kapsamda yürütülen restorasyon çalışmaları, yapının özgün dokusuna sadık kalınarak bilimsel yöntemlerle gerçekleştirilmelidir. (III) Restorasyon sürecinde kullanılan malzemelerin seçimi, yapının özgün teknik özellikleriyle uyumlu olmalıdır; başka bir deyişle, malzeme uyumu temel esastır. (IV) Günümüzde birçok tarihî yapı, turizm amacıyla müze olarak yeniden işlevlendirilmektedir. (V) Bu yüzden, yapılacak teknik hatalar yapının tarihî değerini yitirmesine neden olabilir.

Bu parçadaki numaralanmış cümlelerden hangisi düşüncenin akışını bozmaktadır?

Günümüz edebiyatında bazı yazarlar, okuru tedirgin etmemek adına toplumsal sancıları estetik bir ambalajla sunmayı tercih ediyor. Oysa gerçek sanatçı, gerçeğin çıplak ayaklarını halıların yumuşaklığına feda etmeyen kişidir.

Bu parçadaki altı çizili sözle anlatılmak istenen aşağıdakilerden hangisidir?

Türkçede bir sözcüğün, temel (gerçek) anlamından tamamen uzaklaşarak kazandığı yeni anlama 'mecaz anlam' denir.

Buna göre, aşağıdaki cümlelerin hangisinde "kuru" sözcüğü mecaz anlamda kullanılmıştır?

Geleneksel Türk okçuluğu, hem bir savaş sanatı hem de köklü bir kültürel miras olarak yüzyıllardır varlığını sürdürmektedir. Bu sanatta kullanılan yaylar; akçaağaç, boynuz ve sinir gibi doğal malzemelerin bir araya getirilmesiyle üretilen kompozit bir yapıya sahiptir. "Menzil okçuluğu" gibi farklı disiplinleri barındıran bu spor, Osmanlı döneminde "ok meydanları" adı verilen özel alanlarda icra edilirdi. Okçuluk sadece fiziksel bir beceri değil, aynı zamanda disiplin ve sabır gerektiren zihinsel bir olgunlaşma süreci olarak görülmüştür. Günümüzde ise bu ata sporu, çeşitli festivaller ve kurslar aracılığıyla gelecek nesillere aktarılmaya çalışılmaktadır.

Bu parçada geleneksel Türk okçuluğu ile ilgili aşağıdakilerden hangisine değinilmemiştir?

(I) Geçmişin izlerini süren tarih disiplini, son yıllarda doğa bilimlerinin sunduğu verilerle iş birliğini artırarak "çevresel tarih" alanında önemli mesafeler katetmiştir. (II) Paleoklimatolojik veriler; polen analizleri, buz karotları ve göl çökelleri aracılığıyla geçmişteki ekosistem değişimlerini detaylı bir şekilde modeller. (III) Bu bilimsel modellemeler; Mezopotamya'daki yerleşik hayatın dönüşümünden Orta Asya'daki büyük göç hareketlerine kadar pek çok tarihî kırılmayı iklimsel nedenlerle ilişkilendirir. (IV) Atmosferdeki karbon salınımının kontrol altına alınması amacıyla geliştirilen uluslararası protokoller, küresel ısınmanın etkilerini yavaşlatmayı ve sürdürülebilir bir gelecek kurmayı hedefler. (V) Sonuç olarak, disiplinler arası bu yaklaşım, insanlık tarihini sadece siyasi ve askerî başarılarla değil, doğayla olan zorunlu etkileşimiyle birlikte kavramamıza olanak sağlar.

Bu parçadaki numaralanmış cümlelerden hangisi düşüncenin akışını bozmaktadır?