Yürütme

642 questions

Question 101Question →

1982 Anayasası’nda 2017 yılında yapılan değişiklikler neticesinde Milli Güvenlik Kurulu'nun (MGK) yapısı, üyeleri ve işleyişi üzerinde önemli düzenlemelere gidilmiştir. Buna göre, Milli Güvenlik Kurulu ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?

Show answer & explanation

Answer: Cumhurbaşkanının katılamadığı Milli Güvenlik Kurulu toplantılarına Genelkurmay Başkanı başkanlık eder.

Answer

Cumhurbaşkanının katılamadığı Milli Güvenlik Kurulu toplantılarına Genelkurmay Başkanı'nın başkanlık edeceği bilgisi yanlıştır; bu görevi Cumhurbaşkanı Yardımcısı yerine getirir.
1982 Anayasası'nın 118. maddesine göre, Milli Güvenlik Kurulu'na Cumhurbaşkanı başkanlık eder. Cumhurbaşkanının katılamadığı durumlarda ise bu görev Milli Savunma Bakanı veya Genelkurmay Başkanı tarafından değil, doğrudan Cumhurbaşkanı Yardımcısı tarafından yürütülür. Bu düzenleme yürütmenin başı olan makamın sivil niteliğini ve hiyerarşik sürekliliğini korumayı amaçlar.

Step-by-Step Solution

1
MGK üyelerini ve başkanlık makamını belirle.
MGK Başkanı Cumhurbaşkanıdır.
Anayasa madde 118 gereği Kurulun başkanı Cumhurbaşkanı olarak belirlenmiştir.
2
Cumhurbaşkanının yokluğunda vekalet edecek makamı kontrol et.
Başkanlık görevi Cumhurbaşkanı Yardımcısına geçer.
2017 anayasa değişikliği öncesinde Başbakan başkanlık ederken, yeni sistemde bu yetki Cumhurbaşkanı Yardımcısına verilmiştir.
3
Genelkurmay Başkanı'nın MGK içindeki statüsünü değerlendir.
Genelkurmay Başkanı üye statüsündedir ancak başkanlık vekalet yetkisi yoktur.
Askeri üyeler arasında yer alan Genelkurmay Başkanı'nın mülki idareye vekalet etmesi demokratik hukuk devleti ve mevcut anayasal sistemle bağdaşmaz.

Key Concept

Milli Güvenlik Kurulu Başkanlığı ve Vekalet

Practice More

Milli Güvenlik Kurulu Genel Sekreterliği'nin teşkilat yapısı ve bir Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi ile düzenlendiği bilgisini inceleyebilirsiniz.
Estimated Time:50s
Question 102Question →

19821982 Anayasası'nın "Başkomutanlık ve Genelkurmay Başkanlığı" başlıklı 117117. maddesinde yer alan düzenlemeler uyarınca, Başkomutanlık makamının hukuki niteliği ve temsiline ilişkin aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Show answer & explanation

Answer: Başkomutanlık, Türkiye Büyük Millet Meclisinin manevi varlığından ayrılamaz ve Cumhurbaşkanı tarafından temsil edilir.

Answer

Başkomutanlık, Türkiye Büyük Millet Meclisinin manevi varlığından ayrılamaz ve Cumhurbaşkanı tarafından temsil edilir.
Anayasa'nın 117117. maddesine göre Başkomutanlık, Türkiye Büyük Millet Meclisinin manevi varlığından ayrılamaz ve bu makam Cumhurbaşkanı tarafından temsil edilir. Bu ifade anayasal metnin doğrudan yansımasıdır.

Step-by-Step Solution

1
Anayasa'nın 117. maddesinin incelenmesi
Maddenin ilk fıkrasında Başkomutanlığın TBMM'nin manevi varlığından ayrılamayacağı ve Cumhurbaşkanı tarafından temsil edildiği hükmü tespit edilir.
Başkomutanlık makamının kaynağını ve temsilcisini belirlemek için anayasal hükme bakılmalıdır.
2
Barış ve savaş ayrımının yapılması
Barışta temsilin Cumhurbaşkanı'nda olduğu, savaşta ise bu görevin Cumhurbaşkanı adına Genelkurmay Başkanı tarafından yürütüldüğü anlaşılır.
Yetkinin kim tarafından ve ne zaman kullanılacağını ayırt etmek hataları önler.
3
Sorumluluk zincirinin belirlenmesi
Cumhurbaşkanı'nın milli güvenlikten dolayı TBMM'ye karşı sorumlu olduğu, Genelkurmay Başkanı'nın ise görevlerinden dolayı Cumhurbaşkanı'na karşı sorumlu olduğu belirlenir.
Yürütme içindeki siyasi ve idari sorumluluk makamlarını netleştirmek gerekir.

Key Concept

Başkomutanlığın TBMM'ye Aidiyeti ve Cumhurbaşkanı Tarafından Temsili

Hints

1
Başkomutanlık makamının asıl sahibi olan kurum ile onu temsil eden makamı düşünün.
2
Anayasa'nın 117. maddesinde bu makamın Meclis'in manevi varlığıyla ilişkisi vurgulanır.
3
Cumhurbaşkanı temsilcidir, asıl yetki TBMM'nin manevi varlığındadır; savaşta ise bu temsil Genelkurmay Başkanı eliyle yürütülür.

Practice More

Genelkurmay Başkanı'nın hangi makama karşı sorumlu olduğunu ve hangi makam tarafından atandığını tekrar edin.
Estimated Time:45s
Question 103Question →

1982 Anayasası'na göre, Cumhurbaşkanı'nın yasama, yürütme ve yargı alanındaki görev ve yetkileriyle ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?

Show answer & explanation

Answer: Türkiye Büyük Millet Meclisi tarafından kabul edilen bütçe kanunlarını, bir kez daha görüşülmek üzere Meclis'e geri göndermek.

Answer

Cumhurbaşkanı'nın bütçe kanunlarını Meclis'e geri gönderme yetkisi bulunmamaktadır.
1982 Anayasası'nın 89. maddesine göre, Cumhurbaşkanı kendisine gönderilen kanunları bir kez daha görüşülmek üzere TBMM'ye geri gönderebilir. Ancak madde metninde açıkça belirtildiği üzere bütçe kanunları bu yetkinin dışındadır. Dolayısıyla bütçe kanunlarının Meclis'e geri gönderilebileceğini ifade eden seçenek yanlıştır.

Step-by-Step Solution

1
Anayasa'nın 89. maddesindeki kanunların yayımlanması sürecini analiz et.
Cumhurbaşkanı'nın kanunları 15 gün içinde yayımlama veya geri gönderme yetkisi olduğu görülür.
Genel kuralın istisnasını belirlemek gerekir.
2
Veto (geri gönderme) yetkisinin istisnasını kontrol et.
Anayasa metninde 'Bütçe kanunları bu hükmün dışındadır' ibaresi yer alır.
Bütçe kanunlarının sürekliliği ve devletin mali işleyişi için bu özel bir kısıtlamadır.
3
Diğer seçeneklerdeki sayısal ve kurumsal yetkileri doğrula.
MGK gündemi, DDK kapsamı ve yüksek mahkeme üye seçim oranlarının güncel anayasal metne uygun olduğu onaylanır.
Yanlış olan tek hükmün bütçe yasasının vetosu olduğu kesinleştirilir.

Key Concept

Cumhurbaşkanı'nın Yasama ve Yürütme Yetkilerindeki Sınırlar ve Bütçe Kanunu İstisnası

Hints

1
Cumhurbaşkanı'nın kanunları veto etme yetkisinin anayasal bir istisnası vardır.
2
Devletin mali sürekliliğini sağlamak için geri gönderilemeyen tek kanun türünü hatırlayın.
3
Anayasa'nın 89. maddesi, bütçe kanunlarının Meclis'e iade edilemeyeceğini açıkça belirtir.

Practice More

Cumhurbaşkanı'nın yargı alanındaki diğer yetkilerini (HSK'ya üye seçme sayıları gibi) tekrar etmek konuyu pekiştirecektir.
Estimated Time:2m 0s
Question 104Question →

1982 Anayasası'nın 2017 değişiklikleri ile düzenlenen güncel hükümleri uyarınca, Cumhurbaşkanı yardımcıları ve bakanların "cezai sorumlulukları" ve "görev statüleri" ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?

Show answer & explanation

Answer: Yüce Divana sevk edilen bir Cumhurbaşkanı yardımcısı veya bakanın görevi, ancak Yüce Divan tarafından seçilmeye engel bir suçtan mahkûm edilmesi halinde sona erer.

Answer

Yüce Divana sevk edilen Cumhurbaşkanı yardımcısı veya bakanın görevinin sona ermesi için mahkûmiyet kararı beklenmez; sevk kararı ile birlikte görev kendiliğinden sona erer.
Doğru yanıt olan seçenek, görevin sona erme zamanını yanlış belirtmektedir. 1982 Anayasası Madde 106 uyarınca, Yüce Divana sevk kararı alındığı anda Cumhurbaşkanı yardımcısı veya bakanın görevi kendiliğinden düşer. Seçilme yeterliliğini kaybettirecek bir suçtan mahkûmiyet şartı, bu makamlar için değil, Cumhurbaşkanının görevinin sona ermesi için aranan bir koşuldur.

Step-by-Step Solution

1
Yürütme organı üyelerinin cezai sorumluluk sürecini analiz etme
Cumhurbaşkanı yardımcıları ve bakanlar için 'Meclis Soruşturması' mekanizması öngörülmüştür.
Bu kişiler görevleriyle ilgili suçlardan dolayı özel bir denetim ve yargılama rejimine tabidirler.
2
Yüce Divana sevk edilmenin hukuki sonuçlarını inceleme
Anayasa'nın 106. maddesinin son fıkrası: 'Yüce Divana sevk edilen Cumhurbaşkanı yardımcısı veya bakanın görevi sona erer.' hükmünü içerir.
Makamın saygınlığını korumak ve yargılama sürecinin selametini sağlamak amacıyla sevk işlemi görevi sona erdirici bir sebep olarak kabul edilmiştir.
3
Cumhurbaşkanı ile kıyaslama yaparak istisnayı belirleme
Cumhurbaşkanı Yüce Divana sevk edildiğinde görevi sona ermezken, yardımcıları ve bakanlar için sevk anında görev sona erer.
Seçilme yeterliliğini kaybetme şartı sadece Cumhurbaşkanının görevinin sona ermesi için Yüce Divan aşamasında aranan bir kriterdir.

Key Concept

Meclis Soruşturması ve Görevin Sona Ermesi

Practice More

Cumhurbaşkanının cezai sorumluluğu ile bakanların cezai sorumluluğu arasındaki 'görevin sona erme anı' farkını tablo yaparak çalışmanız önerilir.
Estimated Time:2m 0s
Question 105Question →

1982 Anayasası’nın güncel hükümleri uyarınca, görevinden ayrılmış olan bir eski bakanın, bakanlık yaptığı dönemdeki 'göreviyle ilgili' bir suç işlediği iddiasıyla cezai sorumluluğuna gidilmek istenmesi durumunda izlenmesi gereken hukuki usul aşağıdakilerden hangisidir?

Show answer & explanation

Answer: Türkiye Büyük Millet Meclisi tarafından meclis soruşturması açılmasına karar verilerek Yüce Divana sevk edilir.

Answer

Eski bakanın göreviyle ilgili suçlardan dolayı TBMM tarafından meclis soruşturması açılarak Yüce Divana sevk edilmesi gerekmektedir.
1982 Anayasası'nın 106. maddesinin altıncı fıkrasına göre; Cumhurbaşkanı yardımcıları ve bakanlar, görevleriyle ilgili suçlardan dolayı görevleri bittikten sonra da meclis soruşturması usulüyle yargılanırlar. Bu süreçte TBMM üye tamsayısının salt çoğunluğuyla önerge verilir, beşte üçüyle soruşturma açılmasına karar verilir ve üçte ikisinin oyuyla Yüce Divana sevk işlemi gerçekleşir.

Step-by-Step Solution

1
Suçun niteliğinin belirlenmesi
İddia edilen suçun 'görevle ilgili' olduğu tespit edilmiştir.
Anayasa'daki özel yargılama usulü (Meclis Soruşturması) sadece görevle ilgili suçlar için geçerlidir.
2
Görev süresinin etkisinin incelenmesi
Bakanın görevden ayrılmış olması cezai sorumluluk usulünü değiştirmez.
1982 Anayasası'nın 106. maddesi uyarınca cezai sorumluluk görev bittikten sonra da aynı usulle devam eder.
3
Yetkili mercilerin tespiti
Soruşturma açma yetkisi TBMM'ye, yargılama yetkisi Anayasa Mahkemesi'ne (Yüce Divan sıfatıyla) aittir.
Yürütme organının üst düzey mensupları olan bakanlar için anayasal güvence olarak bu mekanizma öngörülmüştür.

Key Concept

Meclis Soruşturmasının Sürekliliği

Hints

1
Bakanların görevleriyle ilgili suçlarda özel bir yargılama usulü olduğunu hatırlayın.

Practice More

Cumhurbaşkanı yardımcıları ile bakanların cezai sorumluluk süreçleri ve gereken nitelikli çoğunluk sayılarını tekrar gözden geçirebilirsiniz.
Estimated Time:1m 30s
Question 106Question →

19821982 Anayasası'nın yürütme yetkisine ilişkin hükümleri uyarınca, "olağan dönem" Cumhurbaşkanlığı kararnameleri (CBK) ile aşağıdaki hak ve ödev gruplarından hangisi hakkında düzenleme yapılması mümkündür?

Show answer & explanation

Answer: Grev hakkı ve lokavt

Answer

Grev hakkı ve lokavt, sosyal ve ekonomik haklar grubunda yer aldığı için olağan dönem Cumhurbaşkanlığı kararnamesi ile düzenlenebilir.
19821982 Anayasası'nın 104104. maddesine göre; Anayasa'nın ikinci kısmının birinci ve ikinci bölümlerinde yer alan 'Kişi Hak ve Ödevleri' ile dördüncü bölümünde yer alan 'Siyasi Hak ve Ödevler' olağan dönem Cumhurbaşkanlığı kararnamesi ile düzenlenemez. Ancak üçüncü bölümde yer alan 'Sosyal ve Ekonomik Haklar ve Ödevler' CBK ile düzenlenebilir. Grev hakkı ve lokavt bu grupta yer aldığı için doğru cevaptır.

Step-by-Step Solution

1
CBK'nın düzenleme alanını belirle
Olağan dönem CBK'ları ile Anayasa'nın ikinci kısmının birinci ve ikinci bölümlerindeki (kişi hakları) ve dördüncü bölümündeki (siyasi haklar) haklar düzenlenemez.
19821982 Anayasası'nın 104104. maddesi, CBK'ların konu bakımından sınırlarını belirlemiştir.
2
Seçeneklerdeki hakların türlerini sınıflandır
Grev ve lokavt hakkı 'Sosyal ve Ekonomik Haklar' (Pozitif Statü Hakları) grubundadır; diğerleri ise ya 'Kişi Hakları' ya da 'Siyasi Haklar' grubundadır.
Anayasa'daki hakların hangi statü grubuna (negatif, pozitif, aktif) girdiğini bilmek CBK yetkisini belirlemek için zorunludur.
3
Yetki ve hak grubu eşleşmesini kontrol et
Sosyal ve ekonomik haklar, olağan dönem CBK'nın düzenleyebileceği tek hak grubudur.
Anayasa, sosyal ve ekonomik hakları CBK'nın yasaklı alanından hariç tutmuştur.

Key Concept

Olağan Dönem CBK'nın Konu Bakımından Sınırları

Practice More

Olağanüstü Hal (OHAL) CBK'ları ile temel hak ve hürriyetlerin düzenlenme sınırlarını inceleyerek aradaki farkı öğrenin.
Estimated Time:1m 15s
Question 107Question →

1982 Anayasası'nda 2017 değişikliği ile düzenlenen yürütme organı hükümleri uyarınca; Cumhurbaşkanı yardımcıları ve bakanların görevleriyle ilgili suç işledikleri iddiasıyla yürütülen Meclis soruşturması süreci hakkında aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Show answer & explanation

Answer: Yüce Divanda seçilmeye engel bir suçtan dolayı mahkûm edilen bir bakanın görevi, mahkûmiyet kararının kesinleşmesiyle birlikte kendiliğinden sona erer.

Answer

Yüce Divanda seçilmeye engel bir suçtan dolayı mahkûm edilen bir bakanın görevi kendiliğinden sona erer.
Doğru ifadeye göre, Yüce Divan'da yapılan yargılama sonucunda eğer bakan 'milletvekili seçilmeye engel bir suçtan' mahkûm edilirse, bu durum anayasal olarak görevinin son bulmasına yol açar. Bu süreçte başka bir makamın onayı veya yeni bir karar gerekmez.

Step-by-Step Solution

1
Meclis soruşturması aşamalarını analiz etme
Süreç; önerge (301301), soruşturma kararı (360360) ve Yüce Divana sevk (400400) olmak üzere üç kademeli sayısal yeterlilik gerektirir.
Anayasal sürecin doğru işletilmesi için bu sayısal eşiklerin bilinmesi şarttır.
2
Yargılama sonucundaki hukuki durumu değerlendirme
Yargılama Anayasa Mahkemesi tarafından Yüce Divan sıfatıyla yapılır.
Suçun niteliği (seçilme engeli teşkil edip etmemesi) görevin akıbetini belirler.
3
Görevin sona erme anını tespit etme
Anayasa madde 106/5 uyarınca, seçilmeye engel bir suçtan mahkûmiyet görevi sona erdirir.
Bu, anayasal bir emredici hükümdür ve kendiliğinden sonuç doğurur.

Key Concept

Meclis Soruşturması ve Cezai Sorumluluk

Hints

1
Bakanların cezai sorumluluğu için kullanılan özel denetim yolunun adına ve oylama sayılarına odaklanın.
2
Yüce Divan'a sevk kararı için gereken sayı üye tamsayısının üçte ikisidir (400400). Ancak bu aşamada bakanlık düşmez.
3
Anayasa madde 106'ya göre görevin sona ermesi için mahkûmiyet hükmünün 'seçilme engeli' teşkil etmesi gerekir.

Practice More

Cumhurbaşkanının cezai sorumluluğu ile bakanların cezai sorumluluğu arasındaki benzerlik ve farkları (özellikle oylama sayıları açısından) karşılaştırın.
Estimated Time:2m 0s
Question 108Question →

19821982 Anayasası'nın 108.108. maddesi uyarınca Cumhurbaşkanlığı makamına bağlı en üst denetim organı olarak görev yapan Devlet Denetleme Kurulunun (DDKDDK) yetki, işleyiş ve denetim kapsamına ilişkin aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?

Show answer & explanation

Answer: Kurul, yürüttüğü idari soruşturmalar sonucunda suç teşkil eden fiilleri tespit ederse, ilgili kamu görevlileri hakkında doğrudan disiplin cezası uygulama yetkisine sahiptir.

Answer

Kurulun yürüttüğü idari soruşturmalar sonucunda ilgili kamu görevlileri hakkında doğrudan disiplin cezası uygulama yetkisine sahip olduğunu belirten ifade yanlıştır.
Devlet Denetleme Kurulu, 20172017 Anayasa değişikliği ile 'idari soruşturma' yapma yetkisine kavuşmuş olsa da, bu yetki bir tespit ve raporlama yetkisidir. Kurul, ulaştığı sonuçlar doğrultusunda ilgili kişiler hakkında doğrudan disiplin cezası veremez veya kamu davası açamaz. Bu işlemler, Kurulun hazırladığı raporlar doğrultusunda yetkili idari veya adli makamlarca gerçekleştirilir. Dolayısıyla ceza uygulama yetkisine sahip olduğunu belirten seçenek yanlıştır.

Step-by-Step Solution

1
Devlet Denetleme Kurulunun (DDKDDK) hiyerarşik konumunu belirle.
Kurul, Cumhurbaşkanlığına bağlıdır ve başkan ile üyeleri Cumhurbaşkanınca atanır.
Anayasal statüsünü anlamak için bağlı olduğu makamı bilmek gerekir.
2
Kurulun denetim kapsamını analiz et.
Yargı organları hariç tüm kamu kurumları, TSK, meslek kuruluşları, sendikalar ve vakıflar kapsamdadır.
İstisnaları bilmek (özellikle yargı istisnası ve TSK'nın artık dahil olması) KPSS için kritiktir.
3
Kurulun yetki türlerini değerlendir.
İnceleme, araştırma, denetleme ve 20172017 itibarıyla 'idari soruşturma' yetkisi mevcuttur.
20172017 değişikliğinin getirdiği en önemli yetki genişlemesini teyit etmek gerekir.
4
Yetkilerin sınırını ve yaptırım gücünü kontrol et.
Kurul rapor sunar; ancak doğrudan disiplin cezası verme veya dava açma yetkisi yoktur.
İdari soruşturma yetkisinin 'ceza verme yetkisi' ile karıştırılmaması gerekir.

Key Concept

Devlet Denetleme Kurulunun (DDKDDK) Denetim Sınırları ve Yaptırım Yetkisi
Estimated Time:1m 30s
Question 109Question →

19821982 Anayasası'na göre, Cumhurbaşkanının yürütme ve yargı alanındaki görev ve yetkileriyle ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?

Show answer & explanation

Answer: Yargıtay üyelerini, Yargıtay Genel Kurulunca kendi üyeleri arasından belirlenecek adaylar arasından seçer.

Answer

Yargıtay üyelerinin seçimi Cumhurbaşkanı tarafından değil, Hakimler ve Savcılar Kurulu (HSK) tarafından gerçekleştirilir.
Yargıtay üyelerinin seçimi anayasal olarak münhasıran Hakimler ve Savcılar Kurulu'na (HSK) verilmiştir. Cumhurbaşkanı, Yargıtay üyeleri arasından sadece Yargıtay Cumhuriyet Başsavcısı ve Başsavcıvekilini seçme yetkisine sahiptir. Bu nedenle, üyelerin tamamının veya bir kısmının Cumhurbaşkanı tarafından seçildiğini belirten ifade yanlıştır.

Step-by-Step Solution

1
Yargı organı üyelerinin seçim usullerini analiz etme.
Yargıtay ve Danıştay üyelerinin seçim otoritelerinin farklı olduğu tespit edilir.
Yüksek mahkemelerin bağımsızlığı ve yürütme ile ilişkisini belirlemek için Anayasal ayrım kritiktir.
2
Cumhurbaşkanının Yargıtay üzerindeki yetkilerini kontrol etme.
Cumhurbaşkanı sadece Yargıtay Cumhuriyet Başsavcısı ve Başsavcıvekilini seçer.
Üye seçimi ile Başsavcı seçimi arasındaki yetki farkı karıştırılmamalıdır.
3
Yanlış olan önermeyi belirleme.
Yargıtay üyelerinin Cumhurbaşkanı tarafından seçildiğini belirten ifade anayasal olarak hatalıdır.
19821982 Anayasası'na göre Yargıtay üyelerinin tamamını HSK seçer.

Key Concept

Yargı Organlarına Üye Seçme Yetkisi

Hints

1
Cumhurbaşkanının yüksek mahkemelere üye seçme yetkisi Danıştay ve Anayasa Mahkemesi için geçerlidir ancak Yargıtay için farklı bir usul vardır.
2
Yargıtay üyelerinin tamamı tek bir kurul tarafından seçilir. Bu kurul yürütmenin başı değildir.
3
Yargıtay üyelerinin tamamını Hakimler ve Savcılar Kurulu seçer. Cumhurbaşkanı sadece Başsavcıyı belirler.

Practice More

Hakimler ve Savcılar Kurulu'nun (HSK) üye yapısını ve üyelerinin kaçının TBMM, kaçının Cumhurbaşkanı tarafından seçildiğini tekrar ediniz.
Estimated Time:2m 0s
Question 110Question →

19821982 Anayasası’nın 20172017 yılı anayasa değişikliği sonrası hükümleri uyarınca; yürütme organının düzenleyici işlemlerinden olan "Cumhurbaşkanlığı kararnameleri" (CBK) ve "yönetmelikler" ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?

Show answer & explanation

Answer: Yönetmelikler sadece kanunların uygulanmasını sağlamak üzere çıkarılabilir; Cumhurbaşkanlığı kararnamelerinin uygulanması için yönetmelik çıkarılması anayasal olarak mümkün değildir.

Answer

Yönetmeliklerin sadece kanunların uygulanmasını sağlamak üzere çıkarılabileceğini ve CBK'ların uygulanması için yönetmelik çıkarılamayacağını iddia eden ifade yanlıştır.
Doğru cevap, yönetmeliklerin çıkarılma amacını kısıtlayan ve yanlış tanımlayan ifadedir. 19821982 Anayasası'nın 124124. maddesinde yapılan 20172017 değişikliği ile yönetmeliklerin, hem kanunların hem de Cumhurbaşkanlığı kararnamelerinin uygulanmasını sağlamak amacıyla çıkarılabileceği açıkça belirtilmiştir. Bu nedenle yönetmeliklerin sadece kanunlara dayanabileceğini savunan görüş anayasal olarak hatalıdır.

Step-by-Step Solution

1
Yönetmeliklerin anayasal dayanağını incele.
19821982 Anayasası'nın 124124. maddesi yönetmelikleri düzenler.
Yürütmenin düzenleyici işlemlerinin sınırlarını belirlemek için temel hukuk kaynağına bakılmalıdır.
2
20172017 anayasa değişikliğinin yönetmeliklerin amacına getirdiği yeniliği analiz et.
Değişiklik sonrası metne "ve Cumhurbaşkanlığı kararnamelerinin" ifadesi eklenmiştir.
Yeni sistemde yürütmenin asli düzenleyici işlemi olan CBK'ların da idare tarafından somutlaştırılmasına imkan tanınmıştır.
3
CBK ve kanun arasındaki hiyerarşik ilişkiyi teyit et.
Kanun, olağan dönem CBK'sinden her zaman üstündür; çatışmada kanun uygulanır ve kanun çıkınca CBK hükümsüz kalır.
Hukuk devleti ve yasamanın üstünlüğü ilkeleri bu hiyerarşiyi zorunlu kılar.

Key Concept

2017 Anayasa Değişikliği ve Yönetmeliklerin Kapsamı

Practice More

Cumhurbaşkanlığı Kararnamelerinin 'olağan' ve 'olağanüstü' dönem ayrımını, özellikle temel haklar üzerindeki yetki farkları açısından tekrar ediniz.
Estimated Time:1m 30s
Question 111Question →

1982 Anayasası’nda 2017 değişikliğiyle hayata geçirilen yürütme organı düzenlemeleri ışığında; Cumhurbaşkanı yardımcıları ve bakanların hukuki statüleri, cezai sorumlulukları ve dokunulmazlıkları ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Show answer & explanation

Answer: Meclis Soruşturması süreci neticesinde Yüce Divan’a sevk edilmesine karar verilen bir bakanın bakanlık sıfatı, bu kararın verildiği anda başka bir işleme gerek kalmaksızın kendiliğinden sona erer.

Answer

Meclis Soruşturması sonucunda Yüce Divan’a sevk edilmesine karar verilen bir bakanın görevi, sevk kararı ile birlikte kendiliğinden sona erer.
1982 Anayasası'nın 106. maddesine göre, Cumhurbaşkanı yardımcıları ve bakanlar görevleriyle ilgili suçlardan dolayı Yüce Divan'a sevk edildikleri takdirde, bu sevk kararı ile birlikte görevleri kendiliğinden sona erer. Bu düzenleme, yürütmenin üst düzey yetkililerinin yargılama sürecindeki güvenilirliğini ve makamın saygınlığını korumayı amaçlayan doğrudan bir anayasal sonuçtur.

Step-by-Step Solution

1
Cumhurbaşkanı yardımcıları ve bakanların cezai sorumluluk süreçlerini (Meclis Soruşturması) incelemek.
Bu kişilerin görev suçları için 301301 önerge, 360360 kabul ve 400400 sevk oyu ile Yüce Divan süreci işletilir.
Anayasal hiyerarşide cezai sorumluluğun aşamalarını belirlemek için gereklidir.
2
Anayasa'nın 106. maddesinin beşinci fıkrasındaki hukuki sonucu değerlendirmek.
Yüce Divan'a sevk kararı verildiği anda ilgili kişinin görevinin sona erdiği tespit edilir.
Yargılama sonucunu beklemeden gerçekleşen bu anayasal yaptırımı ayırt etmek önemlidir.
3
Kişisel suçlar ve milletvekilliğiyle ilişik kesilme anı gibi yan statüleri kontrol etmek.
Kişisel suçlarda dokunulmazlığın devam ettiği ve vekilliğin atama anında bittiği teyit edilir.
Diğer seçeneklerdeki çeldiricilerin yanlışlığını kanıtlamak için gereklidir.

Key Concept

Cezai Sorumluluk ve Görevin Sona Ermesi
Estimated Time:2m 0s
Question 112Question →

20172017 Anayasa değişiklikleri ile revize edilen 19821982 Anayasası'nın 106106. maddesi uyarınca; Cumhurbaşkanlığı makamının herhangi bir nedenle boşalması (ölüm, istifa vb.) ile Cumhurbaşkanının görevinden geçici olarak ayrılması (hastalık, yurt dışına çıkış vb.) durumlarında uygulanacak vekalet rejimine dair aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Show answer & explanation

Answer: Makamın boşalması halinde yenisi seçilene kadar en yaşlı Cumhurbaşkanı yardımcısı vekalet ederken; geçici ayrılma hallerinde Cumhurbaşkanının görevlendirdiği yardımcısı vekalet eder.

Answer

Makamın boşalması durumunda en yaşlı yardımcının, geçici ayrılma durumunda ise Cumhurbaşkanının bizzat görevlendirdiği yardımcısının vekalet etmesi kuralı doğrudur.
Anayasa'nın 106106. maddesine göre; makamın sürekli olarak boşalması durumunda herhangi bir takdir yetkisi olmaksızın en yaşlı Cumhurbaşkanı yardımcısı vekaleti üstlenir. Ancak Cumhurbaşkanının geçici olarak (hastalık, yurt dışı seyahati gibi) görevinden ayrılması durumunda, bizzat kendisi hangi yardımcısının vekalet edeceğine karar vererek bir görevlendirme yapar. Bu iki durum arasındaki usul farkı anayasal bir zorunluluktur.

Step-by-Step Solution

1
Cumhurbaşkanlığı vekalet durumlarını kategorize et.
Vekalet; 'Makamın Boşalması' (Sürekli) ve 'Geçici Ayrılma' (Geçici) olmak üzere ikiye ayrılır.
Her iki durumun hukuki sonuçları ve vekil tayin usulü anayasada farklı düzenlenmiştir.
2
Makamın boşalması (ölüm, istifa) halindeki kuralı hatırla.
106/4106/4. fıkra uyarınca: 'Makamın boşalması halinde... en yaşlı Cumhurbaşkanı yardımcısı vekalet eder.'
Makam sürekli boşaldığında, objektif bir kriter olan 'yaş' esas alınarak belirsizlik önlenir.
3
Geçici ayrılma (hastalık, yurt dışı) halindeki kuralı hatırla.
106/3106/3. fıkra uyarınca: 'Cumhurbaşkanının görevlendirdiği yardımcısı vekalet eder.'
Cumhurbaşkanı görevde olduğu için vekilini seçme iradesi kendisine bırakılmıştır.
4
Seçeneklerdeki hükümet sistemi farklarını analiz et.
TBMM Başkanı'nın vekalet yetkisinin 20172017 itibarıyla sona erdiğini doğrula.
Sistem değişikliği ile yasama ve yürütme arasındaki vekalet bağı koparılmıştır.

Key Concept

Cumhurbaşkanlığına vekalet usulü, makamın boşalması durumunda 'en yaşlı yardımcıya' otomatik olarak geçerken, geçici ayrılma durumunda 'Cumhurbaşkanının tercihine/görevlendirmesine' bağlıdır.

Hints

1
Makamın boşalması (ölüm gibi) ile geçici ayrılma (yurt dışı gezisi gibi) arasındaki vekil belirleme farkına odaklanın.
2
Hangi durumda 'yaş' kriterinin otomatik olarak devreye girdiğini, hangi durumda ise 'kişisel görevlendirme' yapıldığını hatırlayın.

Practice More

Cumhurbaşkanlığı makamı boşaldığında yapılacak seçimlerin sürelerini (4545 ve 6060 gün kuralları) ve bu seçimlerin yasama seçimleriyle ilişkisini inceleyiniz.
Estimated Time:2m 0s
Question 113Question →

1982 Anayasası’nda yer alan yürütme organının düzenleyici işlemlerine ilişkin hükümler dikkate alındığında; Cumhurbaşkanlığı kararnameleri (CBK) ve yönetmeliklerin tabi olduğu hukuki rejim ile ilgili aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?

Show answer & explanation

Answer: Türkiye Büyük Millet Meclisi tarafından bir konuda kanun çıkarılması durumunda, aynı konuyu düzenleyen mevcut Cumhurbaşkanlığı kararnamesi, içeriği kanunla çelişmediği sürece yürürlükte kalmaya devam eder.

Answer

Türkiye Büyük Millet Meclisi tarafından bir konuda kanun çıkarılması durumunda, aynı konuyu düzenleyen mevcut Cumhurbaşkanlığı kararnamesinin, içeriği kanunla çelişmediği sürece yürürlükte kalacağını belirten ifade yanlıştır.
1982 Anayasası'nın 104. maddesine göre, Türkiye Büyük Millet Meclisi'nin (TBMM) Cumhurbaşkanlığı kararnamesi ile aynı konuda bir kanun çıkarması durumunda, söz konusu kararname herhangi bir çelişki şartı aranmaksızın kendiliğinden hükümsüz hale gelir. Seçenekte belirtilen 'içeriği çelişmediği sürece yürürlükte kalmaya devam eder' ifadesi bu anayasal kural ile doğrudan çelişmektedir.

Step-by-Step Solution

1
Cumhurbaşkanlığı kararnamelerinin (CBK) anayasal sınırlarını belirlemek.
1982 Anayasası'nın 104. maddesinde CBK'ların kanunlarla olan ilişkisi açıkça düzenlenmiştir.
Yürütmenin düzenleyici işlemlerinin yasama organının işlemleriyle hiyerarşik ilişkisini anlamak için bu analiz gereklidir.
2
Kanun ve CBK'nın aynı konuyu düzenlemesi durumundaki hukuki sonucu incelemek.
Anayasa metnine göre; 'Türkiye Büyük Millet Meclisinin aynı konuda kanun çıkarması durumunda, Cumhurbaşkanlığı kararnamesi hükümsüz hale gelir.'
Yasamanın asli ve genel düzenleme yetkisi, yürütmenin türevsel yetkisinden üstündür.
3
Seçenekteki 'çelişmediği sürece yürürlükte kalma' şartının doğruluğunu sorgulamak.
Anayasa herhangi bir çelişki şartı aramaz; TBMM'nin o alana müdahale etmesi (kanun çıkarması) kararnameyi doğrudan geçersiz kılar.
Hükümsüzlük, kanun çıktığı andan itibaren kararnamenin o konu üzerindeki etkisinin sona ermesi anlamına gelir.

Key Concept

Cumhurbaşkanlığı Kararnamelerinin Hukuki Rejimi ve Hükümsüzlük Şartı

Hints

1
Kararnameler ile kanunlar arasındaki yetki paylaşımına ve Anayasa 104. maddedeki öncelik kurallarına odaklanın.
2
TBMM'nin bir konuyu yasalaştırması durumunda, o konuda daha önce mevcut olan yürütme düzenlemesinin akıbetini hatırlayın.
3
Anayasa metni, TBMM bir alanda kanun çıkardığında kararnamenin durumunu 'çelişki' üzerinden değil, 'doğrudan hükümsüzlük' üzerinden tanımlar.

Practice More

Üst kademe kamu yöneticilerinin atanması ve bakanlıkların kurulması gibi 'münhasır CBK' alanlarını tekrar ederek, yasama ile yürütme arasındaki bu hassas dengeyi pekiştirebilirsiniz.
Estimated Time:2m 0s
Question 114Question →

19821982 Anayasası’nın 104104. maddesinde düzenlenen yürütmenin düzenleyici işlemlerinden biri olan "olağan dönem Cumhurbaşkanlığı kararnameleri"nin (CBKCBK) anayasal sınırları ve kanunlar karşısındaki hukuki statüsü ile ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Show answer & explanation

Answer: Anayasa’da münhasıran kanunla düzenlenmesi öngörülen konularda Cumhurbaşkanlığı kararnamesi çıkarılamaz; TBMM’nin aynı konuda kanun çıkarması durumunda ise mevcut kararname hükümsüz hale gelir.

Answer

Anayasa’da münhasıran kanunla düzenlenmesi öngörülen konularda Cumhurbaşkanlığı kararnamesi çıkarılamaz ve TBMM aynı konuda kanun çıkarırsa CBK hükümsüz kalır.
Doğru ifade, Anayasa'nın 104104. maddesindeki üç temel kısıtlamayı birleştirir: Münhasıran kanunla düzenlenen alanın yasak olması, kanunla çelişki durumunda kanunun uygulanması ve yasamanın aynı konuda düzenleme yapmasıyla CBK'nın hükümsüz kalması.

Step-by-Step Solution

1
Olağan dönem CBK'larının yetki alanını belirle.
Sadece sosyal ve ekonomik haklar düzenlenebilir; temel haklar ve siyasi haklar düzenlenemez.
Anayasa'nın 104104. maddesi yürütmeye bu konuda sınırlı bir alan bırakmıştır.
2
Kanun ve CBK arasındaki hiyerarşik ilişkiyi analiz et.
Kanunda açıkça düzenlenen konularda CBK çıkarılamaz, çelişki halinde kanun uygulanır.
Normlar hiyerarşisinde kanun, olağan dönem CBK'sının üstündedir.
3
TBMM'nin yasama yetkisinin CBK üzerindeki etkisini incele.
TBMM aynı konuda kanun çıkarırsa, o konudaki CBK hükümsüz hale gelir.
Yasamanın asli ve genel olma özelliği gereği CBK'nın geçerliliğini sona erdirme gücü vardır (104/11104/11).

Key Concept

Cumhurbaşkanlığı Kararnamelerinin Anayasal Sınırları ve Çatışma Kuralları

Hints

1
Olağan dönem CBK'ları ile kanunlar arasında kesin bir hiyerarşi vardır.

Practice More

OHAL Cumhurbaşkanlığı Kararnameleri ile Olağan Dönem CBK'ları arasındaki hak kısıtlama yetkisi ve yargısal denetim farklarını çalışınız.
Estimated Time:2m 30s
Question 115Question →

19821982 Anayasası’na göre, Cumhurbaşkanının Türk Silahlı Kuvvetleri ve Başkomutanlık ile ilgili görev ve yetkileri hakkında aşağıda verilen bilgilerden hangisi yanlıştır?

Show answer & explanation

Answer: Milletlerarası hukukun meşru saydığı hallerde savaş ilanına karar vermek yetkisine sahiptir.

Answer

Milletlerarası hukukun meşru saydığı hallerde savaş ilanına karar vermek yetkisinin Cumhurbaşkanına ait olduğunu belirten ifade yanlıştır; bu yetki Türkiye Büyük Millet Meclisine aittir.
19821982 Anayasası'nın 9292. maddesine göre, milletlerarası hukukun meşru saydığı hallerde savaş ilanına karar verme yetkisi münhasıran Türkiye Büyük Millet Meclisine (TBMM) aittir. Cumhurbaşkanının bu alandaki yetkisi, Meclis tatildeyken ani bir saldırı durumunda TSK'nın kullanılmasına karar vermekle sınırlıdır; ancak genel bir savaş ilanı yapma yetkisi bulunmamaktadır.

Step-by-Step Solution

1
Anayasa'nın yürütme organının askeri yetkilerini düzenleyen maddelerini incelemek.
117117. madde uyarınca Cumhurbaşkanının milli güvenlik ve yurt savunmasından TBMM'ye karşı sorumlu olduğu ve Başkomutanlığı temsil ettiği belirlenir.
Cumhurbaşkanının askeri yetkilerinin sınırlarını anlamak için temel anayasal dayanağı belirlemek gerekir.
2
Savaş hali ilanı ve silahlı kuvvetlerin kullanılmasına ilişkin 9292. maddeyi analiz etmek.
Savaş ilan etme yetkisinin münhasıran TBMM'ye ait olduğu, Cumhurbaşkanının ise sadece Meclis tatildeyken ani saldırı durumunda kuvvet kullanma yetkisine sahip olduğu görülür.
Yasama ve yürütme organları arasındaki yetki paylaşımını ayırt etmek gerekir.
3
Verilen seçenekler ile anayasal hükümleri karşılaştırarak hatalı bilgiyi saptamak.
Savaş ilanı yetkisinin Cumhurbaşkanına ait olduğu yönündeki bilginin anayasal hükümle çeliştiği sonucuna varılır.
Hatalı yetki devrini tespit ederek doğru cevaba ulaşılır.

Key Concept

Cumhurbaşkanının TSK ve Başkomutanlık Üzerindeki Yetkileri
Estimated Time:1m 15s
Question 116Question →

1982 Anayasası'na göre, Cumhurbaşkanlığına bağlı olarak görev yapan Devlet Denetleme Kurulu'nun (DDK) yetki, görev ve işleyişi ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?

Show answer & explanation

Answer: Devlet Denetleme Kurulu'nun kuruluşu, işleyişi, üyelerinin görev süresi ve diğer özlük işleri münhasıran kanunla düzenlenir.

Answer

Devlet Denetleme Kurulu'nun kuruluşu, işleyişi ve özlük işlerinin kanunla düzenlendiğini belirten ifade yanlıştır; zira bu alan Anayasa uyarınca Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi ile düzenlenmektedir.
1982 Anayasası'nın 108. maddesinin son fıkrası uyarınca, Devlet Denetleme Kurulu'nun kuruluşu, görev ve işleyişi, üyelerinin görev süresi ve diğer özlük işleri 'Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi' ile düzenlenir. Dolayısıyla bu alanın kanunla düzenlendiğini savunan seçenek hatalıdır.

Step-by-Step Solution

1
DDK'nın anayasal dayanağını inceleyin.
DDK, 1982 Anayasası'nın 108. maddesinde düzenlenmiş ve doğrudan Cumhurbaşkanlığına bağlı bir denetim organıdır.
Kurulun hukuki statüsünü ve bağlı olduğu makamı belirlemek için.
2
2017 Anayasa değişikliklerinin DDK üzerindeki etkilerini analiz edin.
2017 değişikliği ile TSK denetim kapsamına alınmış ve 'idari soruşturma' yetkisi eklenmiştir.
Güncel anayasal yetki sınırlarını tespit etmek için.
3
Kurulun denetim dışı bıraktığı alanları kontrol edin.
Anayasa uyarınca sadece 'yargı organları' DDK'nın denetim yetkisi dışındadır.
İstisnai durumları belirleyerek seçenekleri elemek için.
4
Kurulun düzenleme yöntemini (normlar hiyerarşisi) doğrulayın.
Anayasa m. 108/son fıkrası: 'Kurulun kuruluşu, görev ve işleyişi... Cumhurbaşkanlığı kararnamesiyle düzenlenir.'
Yetkinin kanunla mı yoksa kararnameyle mi verildiğini netleştirmek için.

Key Concept

Devlet Denetleme Kurulu'nun (DDK) yetki sınırları ve düzenleme usulü

Hints

1
DDK'nın denetleyemediği tek bir organ grubu olduğunu hatırlayın.
2
2017 yılındaki anayasa değişikliklerinin idarenin ve yürütmenin iç yapısı üzerindeki etkilerine odaklanın.
3
Anayasa'da bazı kurumların işleyişinin kanunla, bazılarının ise doğrudan Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi (CBK) ile düzenleneceği belirtilmiştir; DDK bu ikinci gruptadır.

Practice More

Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi ile düzenlenebilecek diğer münhasır alanları (Bakanlıkların kurulması, Üst kademe yöneticilerin atanması vb.) inceleyiniz.
Estimated Time:1m 30s
Question 117Question →

19821982 Anayasası’nda düzenlenen olağanüstü hal (OHAL) yönetimi ve bu süreçte yürütülen işlemlerle ilgili aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?

Show answer & explanation

Answer: Olağanüstü hal süresince çıkarılan Cumhurbaşkanlığı kararnamelerinin Anayasa’ya şekil ve esas bakımından aykırılığı iddiasıyla Anayasa Mahkemesinde iptal davası açılabilir.

Answer

Olağanüstü hal süresince çıkarılan Cumhurbaşkanlığı kararnameleri aleyhine Anayasa Mahkemesinde iptal davası açılamaz.
Doğru cevap, olağanüstü hal döneminde çıkarılan Cumhurbaşkanlığı kararnamelerine karşı Anayasa Mahkemesinde iptal davası açılabileceğini savunan ifadedir. Ancak 19821982 Anayasası'nın 148.148. maddesi açıkça 'olağanüstü hallerde çıkarılan Cumhurbaşkanlığı kararnamelerinin şekil ve esas bakımından anayasaya aykırılığı iddiasıyla, Anayasa Mahkemesinde iptal davası açılamaz' hükmünü içermektedir. Bu kararnameler, olağan dönem kararnamelerinden farklı olarak yargısal denetime tabi değildir.

Step-by-Step Solution

1
OHAL ilan ve yönetim sürecindeki yetkili makamları analiz etmek.
İlan yetkisi Cumhurbaşkanına (en fazla 66 ay), onay ve uzatma yetkisi TBMM'ye (her defasında en fazla 44 ay) aittir.
Anayasal yetki paylaşımını belirlemek için gereklidir.
2
OHAL Cumhurbaşkanlığı kararnamelerinin (CBK) yargısal denetimini incelemek.
Olağan dönem CBK'ları yargısal denetime tabi iken, OHAL CBK'ları Anayasa'nın 148.148. maddesi gereği yargı denetimi dışındadır.
Anayasa Mahkemesi'nin görev alanındaki istisnaları tespit etmek için gereklidir.
3
Meclis onay sürecini değerlendirmek.
OHAL CBK'ları yayımlandığı gün Meclis'e sunulmalı ve 33 ay içinde görüşülmelidir, aksi halde yürürlükten kalkar.
Yasamanın yürütme üzerindeki denetim mekanizmasını doğrulamak için gereklidir.

Key Concept

Anayasa Mahkemesi'nin Yargısal Denetim Sınırları ve OHAL CBK'larının Hukuki Niteliği
Question 118Question →

1982 Anayasası'na göre, Cumhurbaşkanı yardımcıları ve bakanlar hakkında görevleriyle ilgili suç işledikleri iddiasıyla açılan Meclis Soruşturması sürecinde kurulan "Soruşturma Komisyonu" ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Show answer & explanation

Answer: Komisyon, siyasi parti gruplarının güçleri oranında gösterdiği adaylar arasından ad çekme usulüyle belirlenen on beş üyeden oluşur.

Answer

Meclis soruşturması komisyonunun, siyasi parti gruplarının güçleri oranında aday gösterdiği isimler arasından ad çekme (kura) usulüyle belirlenen on beş üyeden oluşması anayasal bir kuraldır.
1982 Anayasası'nın 106. maddesi uyarınca; Cumhurbaşkanı yardımcıları ve bakanlar hakkında açılan Meclis soruşturması, Meclis'teki siyasi parti gruplarının, güçleri oranında komisyona verebilecekleri üye sayısının üç katı olarak gösterecekleri adaylar arasından, her grup için ayrı ayrı ad çekme (kura) suretiyle kurulacak on beş kişilik bir komisyon tarafından yürütülür.

Step-by-Step Solution

1
Meclis soruşturması komisyonunun oluşumunu düzenleyen 1982 Anayasası'nın 106. maddesini değerlendir.
Komisyonun 15 üyeden oluştuğu ve özel bir seçim yöntemine tabi olduğu belirlenir.
Yürütme organının üst düzey yetkililerinin yargılanma sürecinde meclis denetiminin objektifliğini sağlamak amaçlanır.
2
Siyasi parti gruplarının aday gösterme ve seçim usulünü analiz et.
Grupların güçleri oranında aday gösterdiği ve bu adaylar arasından kura (ad çekme) çekildiği saptanır.
Siyasi partilerin doğrudan istediği ismi komisyona yerleştirmesini engelleyerek tarafsızlığı pekiştirmek hedeflenir.
3
Komisyonun çalışma sürelerini ve sonuçlarını kontrol et.
2+1 aylık çalışma süresi ve Yüce Divan'a sevk için 400 oy gerektiği teyit edilir.
Hukuki sürecin belirli bir zaman diliminde tamamlanması ve güçlü bir meclis iradesiyle yargı yolunun açılması sağlanır.

Key Concept

Meclis Soruşturması Komisyonu Teşekkülü

Practice More

Meclis soruşturması sürecinde Yüce Divan'a sevk kararının hangi çoğunlukla ve hangi usulle (gizli/açık oy) alındığını tekrar etmeniz faydalı olacaktır.
Estimated Time:1m 30s
Question 119Question →

19821982 Anayasası'na göre, yürütme yetkisine ilişkin konularda Cumhurbaşkanı tarafından çıkarılan Cumhurbaşkanlığı Kararnameleri (CBK) ile Türkiye Büyük Millet Meclisi tarafından çıkarılan kanunlar arasındaki ilişki ve normlar hiyerarşisindeki konumları dikkate alındığında, aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Show answer & explanation

Answer: Türkiye Büyük Millet Meclisinin aynı konuda kanun çıkarması durumunda, mevcut Cumhurbaşkanlığı kararnamesi hükümsüz hale gelir.

Answer

Türkiye Büyük Millet Meclisinin aynı konuda kanun çıkarması durumunda, mevcut Cumhurbaşkanlığı kararnamesinin hükümsüz hale geleceği ifadesi doğrudur.
Anayasa'nın 104104. maddesine göre, Türkiye Büyük Millet Meclisi'nin aynı konuda kanun çıkarması durumunda, Cumhurbaşkanlığı kararnamesi hükümsüz hale gelir. Bu kural, yasama organının yürütme üzerindeki önceliğini ve kanunun kararnameden üstün olduğunu açıkça ortaya koymaktadır.

Step-by-Step Solution

1
CBK'nın hukuki niteliğini belirle.
Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi, 20172017 anayasa değişikliği ile yürütme yetkisine ilişkin konularda doğrudan Anayasa'dan alınan asli bir yetkidir.
Yürütmenin düzenleyici işlem yapma kapasitesini anlamak için yetkinin kaynağı bilinmelidir.
2
CBK'nın konu bakımından sınırlarını analiz et.
Olağan dönem CBK'ları ile temel haklar (kişisel ve siyasi) düzenlenemez, münhasıran kanunla düzenlenen alanlara girilemez ve kanunda açıkça düzenlenen konularda CBK çıkarılamaz.
Kararnamenin yasama yetkisini gasp etmesini önleyen anayasal sınırlamaları kontrol etmek gerekir.
3
Kanun ve CBK çatışması durumundaki kuralları uygula.
Kanun ile CBK çelişirse kanun uygulanır. Eğer TBMM daha sonra aynı konuda kanun çıkarırsa, mevcut CBK hükümsüz (geçersiz) hale gelir.
Anayasa'nın 104104. maddesindeki normlar hiyerarşisi ve yasama üstünlüğü kuralını doğrulamak için gereklidir.

Key Concept

Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinin Sınırları ve Kanunla İlişkisi

Hints

1
Kararname ile kanun çatıştığında hangisinin üstün geleceğini belirleyen Anayasa maddesini hatırlayın.
2
Meclis'in bir konuyu kanunla düzenlemesi, o alandaki mevcut idari düzenlemeleri nasıl etkiler?
3
Anayasa'nın 104104. maddesi, CBK ve Kanun arasındaki çatışmayı 'kanunun üstünlüğü' ve 'hükümsüzlük' kavramlarıyla açıklar.

Practice More

Cumhurbaşkanlığı Kararnamelerinin yargısal denetiminin hangi merci tarafından ve hangi usulle yapıldığını inceleyiniz.
Estimated Time:2m 0s
Question 120Question →

1982 Anayasası'nın 2017 anayasa değişikliği ile düzenlenen hükümleri uyarınca, Cumhurbaşkanlığı seçim süreci ve adaylık şartları ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Show answer & explanation

Answer: İkinci oylamaya katılmaya hak kazanan adaylardan birinin herhangi bir nedenle seçime katılmaması hâlinde; ikinci oylama, boşalan adaylığın birinci oylamadaki sıraya göre ikame edilmesi suretiyle yapılır.

Answer

İkinci oylamaya katılmaya hak kazanan adaylardan birinin seçime katılmaması durumunda, birinci oylamadaki sıraya göre sıradaki adayın sürece dahil edilmesi doğrudur.
Doğru olan ifade, seçimlerin ikinci turuna kalan adaylardan birinin herhangi bir sebeple yarıştan çekilmesi durumunda, birinci turdaki oy sıralamasına göre sıradaki adayın (üçüncü sıradaki adayın) ikinci tura dahil edilmesini öngören ikame kuralıdır. Bu kural, seçimin mümkün mertebe iki adaylı bir rekabet içinde geçmesini sağlar.

Step-by-Step Solution

1
Cumhurbaşkanı adaylık niteliklerinin değerlendirilmesi.
40 yaş, yükseköğrenim ve milletvekili seçilme yeterliliği şartlarının korunduğu tespit edilir.
Anayasa madde 101 uyarınca temel nitelikler değişmemiştir.
2
Aday gösterme yöntemlerinin incelenmesi.
Siyasi parti grupları, %5 oy alan partiler ve 100 bin seçmen aday gösterebilir.
2017 değişikliği ile aday gösterme yolları çeşitlendirilmiştir.
3
İkinci tur oylama prosedürünün ve ikame kuralının analizi.
Adaylardan birinin çekilmesi durumunda seçim referanduma dönüşmez; önce ikame kuralı işletilir.
Anayasa, seçimlerin rekabetçi doğasını korumak için boşalan adaylığın doldurulmasını öngörür.

Key Concept

Cumhurbaşkanlığı Seçiminde İkame Kuralı ve 2017 Değişiklikleri

Hints

1
2017 anayasa değişikliklerinin özellikle 'parti ilişiği' ve 'aday gösterme yöntemleri' üzerindeki etkisini hatırlayın.
2
İkinci turda sadece tek aday kalırsa ne olacağını ve bir aday çekilirse sürecin nasıl dolacağını düşünün.
3
Anayasa'nın 101. maddesinde geçen 'ikame' kelimesi, boşalan yerin doldurulması anlamına gelir ve ikinci tur oylama için kritik bir kuraldır.

Practice More

Cumhurbaşkanı ve TBMM seçimlerinin aynı gün yapılmasının hukuki sonuçlarını ve seçimlerin yenilenmesi prosedürünü incelemek faydalı olacaktır.
Estimated Time:2m 30s
PreviousPage 6 / 33Next
Yürütme Practice Questions — KPSS Genel Yetenek - Genel Kültür — Page 6 | Examkin