Question

Difficulty: MediumKamu Görevlilerinin Mali Sorumluluğu ve İdareye Rücu

Bir tapu müdürlüğünde görevli memur, bir taşınmaz kaydı üzerindeki haciz şerhini sehven (yanlışlıkla) terkin etmiş ve bu işlem nedeniyle taşınmazı hacizsiz sanarak satın alan bir vatandaş maddi zarara uğramıştır. 1982 Anayasası ve ilgili mevzuat hükümleri çerçevesinde, söz konusu zararın tazmini ile ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

  1. Zarar gören kişi davasını ancak idare aleyhine açabilir; idare ise ödediği tazminatı ilgili memura rücu eder.Answer
  2. B
    Zarar gören kişi, memurun şahsi kusuru bulunduğu için davasını doğrudan ilgili memura karşı adli yargıda açmalıdır.
  3. C
    Zarar gören kişi, dilerse idareye karşı tam yargı davası dilerse memura karşı tazminat davası açma konusunda seçimlik hakka sahiptir.
  4. D
    Söz konusu işlem bir hizmet kusuru teşkil ettiğinden, idare tazminatı ödedikten sonra memura rücu edemez.
  5. E
    Memur hakkında 4483 sayılı Kanun uyarınca soruşturma izni alınmadıkça idareye karşı tazminat davası açılamaz.

Answer

Zararın tazmini için davanın yalnızca idareye karşı açılması ve idarenin ödeme sonrası memura rücu etmesi gerekir.
1982 Anayasası'nın 129. maddesinin 5. fıkrasına göre, memurlar ve diğer kamu görevlilerinin yetkilerini kullanırken işledikleri kusurlardan doğan tazminat davaları, ancak idare aleyhine açılabilir. Bu durumda idarenin, ödediği tazminatı kusuru bulunan kamu görevlisine rücu etme hakkı ve ödevi saklıdır. Tapu kaydındaki hata bir görev kusuru olduğundan, muhatap doğrudan idaredir.

Step-by-Step Solution

1
Eylemin niteliğini tespit etme
Tapu memurunun kaydı silmesi, kamu yetkisinin kullanımı sırasında gerçekleşen bir görev kusurudur.
Zararın memurun özel hayatıyla ilgili değil, kamusal görevin ifası sırasında doğduğunu belirlemek davanın muhatabını tayin eder.
2
Anayasal kuralı uygulama
1982 Anayasası m. 129/5 uyarınca tazminat davasının doğrudan idareye karşı açılması zorunluluğu ortaya çıkar.
Anayasa, kamu görevlilerini doğrudan dava edilme baskısından korumuş ve vatandaşa idare gibi güçlü bir muhatap sağlamıştır.
3
İç ilişkiyi (rücu) değerlendirme
İdare, vatandaşa ödediği tazminatı, memurun kusuru oranında ondan tahsil etmek (rücu etmek) durumundadır.
Bu mekanizma, kamu görevlisinin sorumluluk bilinciyle hareket etmesini sağlar ve kamu zararının memura yansıtılmasını amaçlar.

Key Concept

İdarenin Mali Sorumluluğu ve Rücu Zorunluluğu
Estimated Time:1m 15s
Rate this question