(K) Büyükşehir Belediyesi Ulaşım Koordinasyon Merkezi (UKOME), şehir merkezindeki trafik yoğunluğunu yönetmek amacıyla "Taksi Durakları Çalışma Usul ve Esasları Yönergesi"ni kabul etmiştir. Bu yönergede yer alan "aynı durakta en fazla araç çalışabilir" hükmüne istinaden, (M) Taksi Durağı'nda kayıtlı sıradaki ticari taksi işletmecisi (T)'nin durak çalışma ruhsatı, belediye encümeni kararıyla iptal edilmiştir.
Bu olayda tesis edilen idari işlemler ve bu işlemlerin unsurları dikkate alındığında aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?
- Encümenin çalışma ruhsatını iptal etmesi, muhatabını genel ve objektif kurallarla önceden belirlenmiş bir hukuki statüden çıkardığı için "şart işlem" niteliğinde bir bireysel idari işlemdir.Answer
- BUKOME'nin kabul ettiği yönerge, yalnızca il sınırları içindeki taksi esnafını hedef aldığı için düzenleyici işlem olmaktan çıkarak "sübjektif işlem" vasfı kazanır.
- CBireysel nitelikteki ruhsat iptal işleminin "konu" unsuru trafik sıkışıklığını önlemek, "amaç" unsuru ise duraktaki ticari faaliyetin sonlandırılmasıdır.
- DRuhsat iptali işleminde kararın doğrudan Büyükşehir Belediye Başkanı yerine belediye encümeni tarafından alınması, işlemde "fonksiyon gaspı" sakatlığı yaratarak işlemi yok hükmünde kılar.
- EEncümenin ruhsat iptal kararında dayandığı sayısal kısıtlama kuralı idarenin takdir yetkisi kapsamında olduğundan, işlemin "sebep" unsuru idari yargı denetiminin dışında kalır.
Answer
Encümenin ruhsat iptal kararının, kişiyi önceden belirlenmiş objektif bir statüden çıkardığı için "şart işlem" niteliğinde bir bireysel idari işlem olduğunu belirten ifadedir.
İdare hukukunda bireysel idari işlemler alt sınıflara ayrılır. Öğrencilere diploma verilmesi, kamu görevlilerinin atanması veya kişilere ticari çalışma ruhsatı verilmesi/iptal edilmesi gibi eylemler "şart işlem" veya diğer adıyla "objektif işlem" olarak nitelendirilir. Bunun nedeni, işlemin sıfırdan kişiye özel bir kural yaratmaması; aksine kişiyi zaten mevzuatla çerçevesi çizilmiş genel ve objektif bir statüye dahil etmesi veya bu statüden çıkarmasıdır. Olayda encümenin ruhsat iptal kararı, (T)'yi taksi işletmeciliği statüsünden çıkaran icrai nitelikte bir bireysel (şart) işlemdir.
Step-by-Step Solution
Key Concept
Bireysel İdari İşlemlerin Tasnifi (Şart İşlem - Sübjektif İşlem) ve Kurucu Unsurları
Estimated Time:1m 30s