Question

Difficulty: HardKıymetli Evrakın Sınıflandırılması ve Türleri

Kıymetli evrak hukukunda senedin türüne göre borçlunun hak sahibini belirleme yetkisi ve ödevi olan "teşhis fonksiyonu" farklılık göstermektedir. 61026102 sayılı Türk Ticaret Kanunu hükümleri uyarınca, borçlunun ödeme yaparken hak sahipliğini araştırma yükümlülüğü ve senedin türlerine göre teşhis fonksiyonunun sınırları hakkında aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

  1. Emre yazılı senetlerde borçlu, ciro silsilesinin kopuk olup olmadığını (şekli meşruiyeti) incelemekle yükümlü olup imzaların sıhhatini araştırmak zorunda değilken; nama yazılı senetlerde borçlu, ödeme yaptığı kişinin gerçek (maddi) hak sahibi olup olmadığını araştırmakla yükümlüdür.Answer
  2. B
    Nama yazılı senetlerde teşhis fonksiyonu senedin sadece zilyetliğine dayandığından, borçlu senedi ibraz eden kişinin ismine bakılmaksızın sadece senedin teslimiyle borcundan kurtulmuş sayılır.
  3. C
    Emre yazılı senetlerde borçlu, ciro silsilesinin düzgünlüğünü kontrol etmenin yanı sıra senedi devreden tüm cirantaların imzalarının gerçekliğini ve imza yetkilerini de araştırmakla yükümlüdür.
  4. D
    Hamiline yazılı senetlerde teşhis fonksiyonu uyarınca borçlu, senedi ibraz eden hamile ödeme yapmadan önce alacağın temliki beyanının varlığını ve geçerliliğini denetlemek zorundadır.
  5. E
    61026102 sayılı TTK'ya göre, senedin türü ne olursa olsun borçlu her zaman imzaların sıhhatini araştırmakla yükümlü tutulmuş olup sahte imzalı bir senede dayanarak yapılan ödeme borcu hiçbir durumda sona erdirmez.

Answer

Emre yazılı senetlerde borçlunun sorumluluğu ciro silsilesinin kesintisizliğini (şekli meşruiyeti) denetlemekle sınırlıyken, nama yazılı senetlerde borçlu maddi hak sahipliğini araştırmakla yükümlüdür.
Emre yazılı senetlerde teşhis fonksiyonu "şekli meşruiyet" üzerinden yürür; borçlu sadece ciro silsilesinin dış görünüş itibarıyla kesintisiz olup olmadığını kontrol eder ve imzaların maddi gerçekliğini araştırma ödevi yoktur. Buna karşılık, nama yazılı senetlerde tedavül güvenliği değil alacaklının korunması ön planda olduğundan, borçlu ödeme yapacağı kişinin maddi anlamda gerçek hak sahibi olup olmadığını denetlemek zorundadır.

Step-by-Step Solution

1
Kıymetli evrak türlerinin teşhis fonksiyonu bakımından ayrımını yapın.
Emre yazılı senetlerde teşhis için ciro silsilesi, nama yazılı senetlerde ise hak sahipliğinin ispatı (temlik ve silsile) gereklidir.
Teşhis fonksiyonu borçlunun kime ödeme yapacağını belirlemesini sağlar.
2
TTKTTK Madde 686686 ve 659659 hükümleri çerçevesinde borçlunun özen yükümlülüğünü analiz edin.
Emre yazılı senetlerde borçlu imzaların sıhhatini (gerçekliğini) araştırmakla yükümlü değildir; sadece silsileye bakar.
Kıymetli evrakın tedavül kabiliyetini korumak için borçluya ağır araştırma yükü yüklenmemiştir.
3
Nama yazılı senetlerdeki maddi meşruiyet ilkesini değerlendirin.
Nama yazılı senetlerde borçlu, ödeme yaptığı kişinin gerçekten hak sahibi olduğundan emin olmalıdır; aksi halde ödeme borcu sona erdirmez.
Nama yazılı senetler tedavül kabiliyeti en düşük olan ve hak sahipliği ispatının en sıkı tutulduğu senet türüdür.

Key Concept

Kıymetli Evrakta Teşhis Fonksiyonu ve Şekli/Maddi Meşruiyet Ayrımı
Estimated Time:2m 30s
Rate this question