1876 Kanun-i Esasi’nin 1876 tarihli ilk metninde Padişah’ın Meclis-i Mebusan’ı fesih yetkisi herhangi bir şarta bağlanmamış ve ucu açık bırakılmışken; 1909 değişiklikleri ile bu yetki, parlamenter sistemin 'denge ve denetleme' mekanizmalarına uygun şekilde sınırlandırılmıştır.
Buna göre, 1909 değişikliği sonrasında Padişah'ın Meclis-i Mebusan'ı feshedebilmesi için izlenmesi gereken anayasal prosedür aşağıdakilerin hangisinde doğru olarak verilmiştir?
- Heyet-i Vükela ile Meclis arasında uyuşmazlık çıkması durumunda, Meclis-i Ayan'ın onayının alınması ve seçimlerin üç ay içinde yapılmasıAnswer
- BSadrazamın teklifi ve Padişah'ın onayı ile hiçbir kurumsal onay mekanizmasına gerek duyulmaksızın meclisin derhal dağıtılması
- CMeclis-i Mebusan üye tam sayısının beşte üç çoğunluğu ile fesih kararı alınarak seçimlerin yenilenmesine gidilmesi
- DŞura-yı Devlet'in fesih kararının anayasaya uygunluğunu denetleyerek Padişah'a uygunluk görüşü bildirmesi
- EMeclis-i Ayan ve Meclis-i Mebusan'ın ortak bir heyet kurarak hükümetin istifasını istemesi ve salt çoğunlukla fesih kararı alması
Answer
1909 değişikliklerine göre Padişah, Heyet-i Vükela ile Meclis arasındaki uyuşmazlık durumunda Meclis-i Ayan'ın onayını alarak ve üç ay içinde seçimlerin yapılması şartıyla meclisi feshedebilir.
1909 Anayasa değişiklikleri ile 1876 Kanun-i Esasi'nin 7. ve 35. maddeleri yeniden düzenlenmiştir. Bu düzenlemeye göre Padişah; Heyet-i Vükela (Bakanlar Kurulu) ile Meclis-i Mebusan arasında görüş ayrılığı çıkar ve kurulacak yeni hükümet de meclisten güvenoyu alamazsa, Meclis-i Ayan'ın (Senato) görüşünü/onayını alarak meclisi feshedebilir. Ancak bu feshin geçerli olması için yeni seçimlerin en geç üç ay içinde yapılması anayasal bir zorunluluktur.
Step-by-Step Solution
Key Concept
1909 Fesih Yetkisinin Sınırlandırılması
Practice More
1909 değişiklikleri ile Padişah'ın veto yetkisinin 'mutlak veto'dan 'geciktirici veto'ya nasıl dönüştüğünü inceleyiniz.
Estimated Time:1m 40s