Bir uyuşmazlıkta, mülkiyet hakkı gibi temel hak ve özgürlüklere ilişkin usulüne göre yürürlüğe konulmuş bir milletlerarası andlaşma hükmü ile aynı uyuşmazlığa dair farklı bir düzenleme içeren kanun hükmü ve bu kanun hükmüne aykırı kurallar barındıran bir Cumhurbaşkanlığı kararnamesi (CBK) aynı anda mevcuttur. 2017 Anayasa değişiklikleri sonrası oluşan güncel hukuki rejim ve Türk Medeni Kanunu'nun 1. maddesi çerçevesinde, hâkimin normlar hiyerarşisi ve çatışma kuralları gereği uygulaması gereken hukuk kuralı aşağıdakilerden hangisidir?
- AKanun hükmü; çünkü normlar hiyerarşisinde kanunlar, niteliğine bakılmaksızın tüm milletlerarası andlaşmaların ve idari düzenleyici işlemlerin üstündedir.
- BCumhurbaşkanlığı kararnamesi; çünkü yürütme organının düzenleyici işlemi olan CBK, güncel bir ihtiyaca binaen kanundan sonra yürürlüğe girmişse 'Lex Posterior' ilkesi gereği önceliklidir.
- Milletlerarası andlaşma hükmü; çünkü temel haklara ilişkin andlaşmalar ile kanunların çelişmesi durumunda andlaşma esas alınır ve CBK'lar kanunla düzenlenen konularda hüküm ifade edemez.Answer
- DHâkim tarafından yaratılan hukuk kuralı; çünkü aynı konuyu düzenleyen farklı hiyerarşik basamaklardaki normların çatışması bir 'gerçek kanun boşluğu' teşkil eder.
- EEn son yürürlüğe giren metin; çünkü kanun, CBK ve usulüne göre yürürlüğe konulmuş andlaşmalar hiyerarşik olarak eş değerdir ve tarihsel öncelik esastır.
Answer
Temel hak ve özgürlüklere ilişkin milletlerarası andlaşma hükmü uygulanır; çünkü bu tür andlaşmalar kanunlarla çeliştiğinde andlaşma hükmü esas alınır (Anayasa m. 90) ve Cumhurbaşkanlığı kararnamesi kanunla düzenlenen konularda geçerli değildir (Anayasa m. 104).
Temel hak ve özgürlüklere ilişkin milletlerarası andlaşmalar, 2004 değişikliği ile Anayasa m. 90/5 uyarınca kanunla çelişmeleri halinde öncelikli uygulama alanı bulur. Aynı zamanda 2017 değişikliği ile Anayasa m. 104/17 gereği kanunlar ile CBK'lar çelişirse kanunlar esas alınır. Mülkiyet hakkı temel bir hak olduğu için, bu hiyerarşik silsilede en üstte andlaşma hükmü yer alır.
Step-by-Step Solution
Key Concept
Normlar Hiyerarşisi ve Art. 90/5 Çatışma Kuralı
Estimated Time:2m 0s