Yazılı Kaynaklar ve Hiyerarşi

20 questions

2017 Anayasa revizyonu sonrası Türk hukuk düzenindeki yazılı kaynaklar ve bu kaynaklar arasındaki öncelik ilişkileri dikkate alındığında, aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?

Temel hak ve hürriyetlere ilişkin usulüne göre yürürlüğe konulmuş milletlerarası antlaşmalar ile kanunların çelişmesi halinde, yargı organları antlaşma hükümlerini öncelikle uygulamakla yükümlüdür.

Olağanüstü hal Cumhurbaşkanlığı kararnameleri, normlar hiyerarşisinde kanunların altında yer aldığı için mevcut kanun hükümlerini ilga edemez veya bu hükümlerde değişiklik yapamaz.

Bir uyuşmazlığın çözümünde kanunda ve örf-adet hukukunda uygulanabilir bir kuralın bulunmaması 'hukuk boşluğu'dur ve bu durumda hâkim, bizzat kanun koyucuymuş gibi hareket ederek kural koyar.

Kanun koyucu tarafından bir meselenin bilerek düzenlenmediği 'kural içi boşluk' hallerinde hâkim, yeni bir kural yaratmak yerine kanunun kendisine verdiği yetki çerçevesinde takdir yetkisini kullanır.

Bir hakkın dürüstlük kuralına açıkça aykırı olarak kullanılması ve bu kullanımın başkasına zarar vermesi durumunda, söz konusu hak kullanımı hukuk düzeni tarafından korunmaz.

Show answer & explanation

Answer: Olağanüstü hal Cumhurbaşkanlığı kararnameleri, normlar hiyerarşisinde kanunların altında yer aldığı için mevcut kanun hükümlerini ilga edemez veya bu hükümlerde değişiklik yapamaz.

Answer

Olağanüstü hal Cumhurbaşkanlığı kararnameleri, Anayasa'nın 119. maddesi uyarınca çıkarılır ve normlar hiyerarşisinde 'kanun' düzeyinde kabul edilir. Bu nedenle, olağan dönem Cumhurbaşkanlığı kararnamelerinin aksine, OHAL kararnameleri kanunla düzenlenen alanlarda yeni düzenlemeler yapabilir, mevcut kanun hükümlerini değiştirebilir veya yürürlükten kaldırabilir. Dolayısıyla bu kararnamelerin kanunların altında yer aldığı ve kanunları değiştiremeyeceği yönündeki ifade hukuken yanlıştır.

Step-by-Step Solution

Yazılı kaynakların hiyerarşik sıralamasını analiz etme

Türk hukukunda hiyerarşi; Anayasa, Kanun/Milletlerarası Antlaşma/OHAL CBK, Olağan CBK ve Yönetmelik şeklindedir.

Hangi normun hangisine üstün olduğunu belirlemek için temel piramidi hatırlamak gerekir.

Olağanüstü hal (OHAL) Cumhurbaşkanlığı kararnamelerinin hukuki niteliğini değerlendirme

OHAL Cumhurbaşkanlığı kararnameleri, olağan dönem kararnamelerinden farklı olarak kanun gücündedir.

Anayasa m. 119 uyarınca OHAL CBK'lar, kanunla düzenlenen alanlarda düzenleme yapabilir ve kanunları askıya alabilir/değiştirebilir.

Milletlerarası antlaşmaların statüsünü kontrol etme

Temel haklara ilişkin antlaşmalar kanunla çelişirse antlaşma üstündür (Anayasa m. 90/5).

İnsan hakları belgelerine verilen anayasal önceliği doğrulamak gerekir.

Hâkimin kural uygulama ve boşluk doldurma yetkisini teyit etme

Hukuk boşluğunda hukuk yaratılır, kural içi boşlukta takdir yetkisi kullanılır.

Yazılı kaynakların eksikliği durumunda başvurulacak yöntemlerin doğruluğunu kontrol etmek gerekir.

Key Concept

Normlar Hiyerarşisi ve OHAL Düzenlemelerinin Hukuki Statüsü

Question 2Question →

Türk hukukunda normlar hiyerarşisi dikkate alındığında; usulüne göre yürürlüğe konulmuş temel hak ve özgürlüklere ilişkin milletlerarası antlaşmalar ile kanunların aynı konuda farklı hükümler içermesi nedeniyle çıkan uyuşmazlıklarda uygulanacak kural aşağıdakilerden hangisidir?

Milletlerarası antlaşma hükümleri esas alınır.

Kanun hükümleri esas alınır.

Sonraki tarihli olan düzenleme esas alınır.

Hâkim, takdir yetkisini kullanarak uyuşmazlığı çözer.

Uyuşmazlık çözümü için Anayasa Mahkemesinin iptal kararı beklenir.

Show answer & explanation

Answer: Milletlerarası antlaşma hükümleri esas alınır.

Answer

Temel hak ve özgürlüklere ilişkin milletlerarası antlaşmalarla kanunların çatışması durumunda antlaşma hükümleri esas alınır.

Milletlerarası antlaşma hükümleri esas alınır ifadesi doğrudur çünkü 1982 Anayasası'nın 90. maddesinin son fıkrasına göre; usulüne göre yürürlüğe konulmuş temel hak ve özgürlüklere ilişkin milletlerarası antlaşmalarla kanunların aynı konuda farklı hükümler içermesi nedeniyle çıkabilecek uyuşmazlıklarda milletlerarası antlaşma hükümleri esas alınır. Bu durum, bu tür antlaşmaların normlar hiyerarşisinde kanunların üzerinde bir işlev gördüğünü kanıtlar.

Step-by-Step Solution

Çatışan normların niteliğini belirle.

Temel hak ve özgürlüklere ilişkin bir milletlerarası antlaşma ile bir kanun çatışmaktadır.

Uyuşmazlığın hangi hukuk kuralına göre çözüleceğini belirlemek için normların türü kritiktir.

Anayasa'nın 90. maddesinin son fıkrasını incele.

Milletlerarası antlaşma hükümlerinin esas alınacağı kuralına ulaşılır.

Anayasa, bu tür çatışmalar için 'üst norm' olarak özel bir çözüm kuralı getirmiştir.

Kuralı somut olaya uygula.

Milletlerarası antlaşma hükmü kanuna tercih edilerek uygulanır.

Hiyerarşik üstünlük ve anayasal öncelik gereği antlaşma metni temel alınmalıdır.

Key Concept

Normlar Hiyerarşisi ve Milletlerarası Antlaşmaların Hukuki Statüsü

Question 3Question →

Türk Medeni Hukuku'nun yazılı kaynakları ve normlar hiyerarşisi dikkate alındığında; usulüne göre yürürlüğe konulmuş, temel hak ve özgürlüklere ilişkin milletlerarası antlaşmalar ile kanunların aynı konuda farklı hükümler içermesi durumunda uygulanacak kurala ilişkin aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Milletlerarası antlaşma hükümleri esas alınır.

Kanun hükümleri, milletlerarası antlaşmalara göre hiyerarşik olarak üstün kabul edilir ve uygulanır.

Hâkim, normlar arasında bir çatışma olduğu için kural içi boşluk olduğunu varsayar ve takdir yetkisini kullanır.

Hâkim, uyuşmazlığın çözümünde dürüstlük kuralını temel alarak hiyerarşiyi göz ardı edebilir.

Normlar hiyerarşisinde bu iki kaynak eşit seviyede kabul edildiğinden, tarihsel olarak sonraki kural uygulanır.

Show answer & explanation

Answer: Milletlerarası antlaşma hükümleri esas alınır.

Answer

Temel hak ve özgürlüklere ilişkin milletlerarası antlaşma hükümleri ile kanunların farklı hükümler içermesi durumunda milletlerarası antlaşma hükümleri esas alınır.

Türkiye Cumhuriyeti Anayasası'nın

90

. maddesinin son fıkrasına

2004

yılında eklenen hüküm uyarınca, usulüne göre yürürlüğe konulmuş temel hak ve özgürlüklere ilişkin milletlerarası antlaşmalarla kanunların aynı konuda farklı hükümler içermesi nedeniyle çıkabilecek uyuşmazlıklarda milletlerarası antlaşma hükümleri esas alınır. Bu durum, bu tür antlaşmaların normlar hiyerarşisinde kanunların üzerinde bir konumda değerlendirildiğini gösterir.

Step-by-Step Solution

Çatışan normların niteliğini belirle.

Normlardan biri temel hak ve özgürlüklere ilişkin bir milletlerarası antlaşma, diğeri ise kanundur.

Anayasa m.

90

uyarınca özel bir hiyerarşik kuralın olup olmadığını anlamak için.

Anayasa'nın

90

. maddesinin son fıkrasındaki özel düzenlemeyi uygula.

Temel haklara ilişkin antlaşmaların kanunlarla çatışması halinde antlaşmanın üstün olduğu sonucuna varılır.

Bu düzenleme, kanun ve antlaşma arasındaki çatışmalarda 'sonraki kural' veya 'özel kural' gibi genel ilkelerin önüne geçer.

Key Concept

Normlar Hiyerarşisi ve Milletlerarası Antlaşmaların Statüsü

Estimated Time:50s

Question 4Question →

Türk Medeni Hukuku'nda yazılı kaynaklar hiyerarşisi ve $2017$ Anayasa değişiklikleri ile getirilen düzenlemeler dikkate alındığında; bir somut olayda aynı konuyu düzenleyen bir "Kanun" hükmü ile "Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi" hükmünün birbiriyle çelişmesi durumunda, hâkimin hukuken yapması gereken aşağıdakilerden hangisidir?

Anayasa uyarınca kanun hükmünü esas alarak uyuşmazlığı çözer.

Çatışan iki normdan daha sonraki tarihte yürürlüğe girmiş olanı "lex posterior" ilkesi gereği esas alır.

Cumhurbaşkanlığı kararnamesini "özel hüküm" kabul ederek kanun hükmüne tercih eder.

Yazılı kaynaklar arasında bir çelişki olduğu için "hukuk boşluğu" bulunduğuna karar vererek örf ve adet hukukuna başvurur.

Her iki normun da uygulanabilirliğini askıya alarak uyuşmazlığı çözmekten kaçınır ve yasama organından görüş bekler.

Show answer & explanation

Answer: Anayasa uyarınca kanun hükmünü esas alarak uyuşmazlığı çözer.

Answer

Hâkim, Anayasa uyarınca kanun hükmünü esas alarak uyuşmazlığı çözmelidir.

Anayasa'nın

104

. maddesinin

8

. fıkrasında yer alan açık düzenleme uyarınca; kanunlarda açıkça düzenlenen konularda Cumhurbaşkanlığı kararnamesi çıkarılamayacağı gibi, mevcut bir kanun hükmü ile bir kararname hükmünün çelişmesi durumunda hâkim, hiyerarşik olarak üstün olan kanun hükmünü uygulamakla yükümlüdür. Bu durum hukuk devletinin ve normlar hiyerarşisinin temel bir sonucudur.

Step-by-Step Solution

Çelişen normların türlerini ve hiyerarşik konumlarını belirle.

Kanun (Üst Norm) ve Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi (Alt Norm).

Normlar hiyerarşisinde kanunlar, olağan dönem CBK'larının üstünde yer alır.

2017

Anayasa değişikliği ile getirilen çatışma kuralını uygula.

Anayasa'nın

104

. maddesinin

8

. fıkrasındaki kuralın işletilmesi.

Anayasa açıkça "Kanun ile Cumhurbaşkanlığı kararnamesinde farklı hükümler bulunması hâlinde, kanun hükümleri uygulanır" demektedir.

Key Concept

Normlar Hiyerarşisi (Lex Superior)

Question 5Question →

Normlar hiyerarşisi ilkesi uyarınca, alt basamakta yer alan bir normun üst basamaktaki norma aykırı düzenlemeler içermesi mümkün değildir. $2017$ Anayasa değişiklikleri ile düzenlenen güncel yazılı kaynaklar rejimi ve Türk Medeni Kanunu'nun $1$ . maddesi dikkate alındığında, normların hiyerarşik sıralamasıyla ilgili aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?

Anayasa hükümleri, hiyerarşinin en üstünde yer aldığı için diğer tüm normlar Anayasa'ya uygun olmak zorundadır.

Kanunlarda açıkça düzenlenen konularda Cumhurbaşkanlığı kararnamesi çıkarılamaz; çıkarılsa dahi çatışma halinde kanun hükümleri uygulanır.

Usulüne göre yürürlüğe konulmuş temel hak ve özgürlüklere ilişkin milletlerarası antlaşmalarla kanunların çelişmesi durumunda antlaşma hükümleri esas alınır.

Yönetmelikler, hiyerarşik sıralamada Cumhurbaşkanlığı kararnamelerinin üzerinde yer alır.

İçtihadı birleştirme kararları, Medeni Hukuk'un bağlayıcı yazılı kaynakları arasında yer alır ve hiyerarşik olarak kanun değerindedir.

Show answer & explanation

Answer: Yönetmelikler, hiyerarşik sıralamada Cumhurbaşkanlığı kararnamelerinin üzerinde yer alır.

Answer

Yönetmeliklerin Cumhurbaşkanlığı kararnamelerinin üzerinde yer aldığını belirten ifade yanlıştır; yönetmelikler hem kanunların hem de kararnamelerin altında yer alır.

Türk hukukunda normlar hiyerarşisi Anayasa, Kanun, Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi ve Yönetmelik şeklinde aşağı doğru ilerler. Anayasa'nın

124

. maddesine göre; Cumhurbaşkanı, bakanlıklar ve kamu tüzel kişileri, kendi görev alanlarını ilgilendiren kanunların ve Cumhurbaşkanlığı kararnamelerinin uygulanmasını sağlamak üzere ve bunlara aykırı olmamak şartıyla yönetmelik çıkarabilirler. Bu durum, yönetmeliklerin hiyerarşik olarak Cumhurbaşkanlığı kararnamelerinin altında yer aldığını kesin olarak göstermektedir.

Step-by-Step Solution

2017

sonrası Türk hukuk sistemindeki temel yazılı kaynakları sıralayın.

Sıralama: Anayasa > Kanun / Milletlerarası Antlaşma / OHAL CBK > Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi > Yönetmelik.

Normlar hiyerarşisi (Lex Superior) kuralı uyarınca her norm, gücünü ve geçerliliğini bir üst normdan alır.

Yönetmeliklerin hukuki dayanağını ve sınırlarını kontrol edin.

Anayasa m.

124

uyarınca yönetmelikler, kanunlara ve Cumhurbaşkanlığı kararnamelerine aykırı olamaz.

Yönetmelikler, bu üst metinlerin uygulanmasını sağlamak için çıkarılan daha alt düzeydeki düzenleyici işlemlerdir.

Key Concept

Normlar Hiyerarşisi (Kelsen Piramidi)

Question 6Question →

2017 Anayasa değişiklikleri ile Türk hukuk sisteminde gerçekleşen yapısal dönüşüm sonucunda ortaya çıkan güncel normlar hiyerarşisi ve yazılı kaynaklar rejimi göz önünde bulundurulduğunda; kanunlar ile Cumhurbaşkanlığı kararnameleri (CBK) arasındaki ilişkiye dair aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Kanun ile Cumhurbaşkanlığı kararnamesinin aynı konuda farklı hükümler içermesi hâlinde, kanun hükümleri uygulanır.

Usulüne göre yürürlüğe konulmuş temel hak ve özgürlüklere ilişkin milletlerarası antlaşmalar ile kanunların çelişmesi durumunda, hiyerarşi gereği her zaman kanun hükümleri esas alınır.

Cumhurbaşkanlığı kararnameleri hiyerarşik olarak kanunların üstünde yer aldığından, kanunların kararnameye aykırı hüküm içermesi mümkün değildir.

Yönetmelikler sadece kanunların uygulanmasını sağlamak üzere çıkarılabilir; Cumhurbaşkanlığı kararnamelerine dayalı yönetmelik çıkarılması mümkün değildir.

Anayasa'da münhasıran kanunla düzenlenmesi öngörülen konularda Cumhurbaşkanlığı kararnamesi ile düzenleme yapılarak kanun hükümleri yürürlükten kaldırılabilir.

Show answer & explanation

Answer: Kanun ile Cumhurbaşkanlığı kararnamesinin aynı konuda farklı hükümler içermesi hâlinde, kanun hükümleri uygulanır.

Answer

Kanun ile Cumhurbaşkanlığı kararnamesinin aynı konuda farklı hükümler içermesi hâlinde kanun hükümleri uygulanır ifadesi doğrudur.

Türk hukukunda 2017 Anayasa değişiklikleri sonrasında, kanunlar ile Cumhurbaşkanlığı kararnameleri arasındaki ilişki Anayasa'nın 104. maddesinde net bir şekilde düzenlenmiştir. Buna göre; kanunlarda açıkça düzenlenen konularda CBK çıkarılamaz, CBK ile düzenlenen bir konuda kanun çıkarılırsa CBK hükümsüz kalır ve aynı konuda farklı hükümler bulunması hâlinde kanun hükümleri uygulanır. Bu durum kanunların demokratik meşruiyet ve hiyerarşik üstünlüğünün bir sonucudur.

Step-by-Step Solution

Yazılı kaynaklar arasındaki hiyerarşiyi belirleme.

Anayasa > Kanun / Milletlerarası Antlaşma / CBK (Olağanüstü) > CBK (Olağan) > Yönetmelik.

Normlar hiyerarşisi, hangi kuralın diğerine üstün olduğunu belirler.

2017 Anayasa değişikliği ile getirilen çatışma kurallarını uygulama.

Kanun ile CBK çelişirse kanun uygulanır (Anayasa m. 104).

Yasama organının (TBMM) işlemine yürütme organının işlemine karşı öncelik verilmiştir.

Key Concept

Normlar Hiyerarşisi ve Çatışma Kuralları

Practice More

Anayasa Mahkemesi'nin norm denetimi yetkisini ve CBK'ların yargısal denetimini inceleyebilirsiniz.

Estimated Time:1m 15s

Question 7Question →

Türk Medeni Hukuku'nun kaynakları ve 2017 Anayasa değişiklikleri sonrası oluşan güncel normlar hiyerarşisi dikkate alındığında; bir uyuşmazlığı karara bağlamakla yükümlü olan hakimin, uygulayacağı kuralları tespit ederken izlediği yöntem ve sıralama ile ilgili aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?

Temel hak ve özgürlüklere ilişkin bir milletlerarası andlaşma hükmü ile kanun hükmünün aynı konuda farklı düzenlemeler içermesi durumunda, andlaşma hükmünü esas alarak uyuşmazlığı çözmelidir.

Bir uyuşmazlıkta uygulanacak kanun hükmü ile Cumhurbaşkanlığı kararnamesi arasında çelişki bulunması halinde, hiyerarşik üstünlük ilkesi gereği kanun hükmünü uygulamalıdır.

Medeni Kanun'un 1. maddesinde geçen 'kanun' terimi dar anlamda anlaşıldığından; kanunlarda hüküm bulunmayan bir uyuşmazlıkta, Cumhurbaşkanlığı kararnamesi hükümlerine bakmaksızın doğrudan örf ve adet hukukuna başvurmalıdır.

Yargıtay İçtihadı Birleştirme Kararları, normlar hiyerarşisinde kanunla eşdeğer düzeyde yer alan ve benzer olaylarda tüm mahkemeler için bağlayıcı olan yazılı kaynaklardır.

Kanunda hakime takdir yetkisi tanınan 'kural içi boşluk' durumlarında, hakimin bu yetkiyi kullanarak uyuşmazlığı çözmesi teknik anlamda bir 'hukuk yaratma' faaliyeti değildir.

Show answer & explanation

Answer: Medeni Kanun'un 1. maddesinde geçen 'kanun' terimi dar anlamda anlaşıldığından; kanunlarda hüküm bulunmayan bir uyuşmazlıkta, Cumhurbaşkanlığı kararnamesi hükümlerine bakmaksızın doğrudan örf ve adet hukukuna başvurmalıdır.

Answer

Medeni Kanun m. 1 kapsamında 'kanun' ifadesinin geniş yorumlanması gerektiği ve Cumhurbaşkanlığı kararnamesinin örf ve adet hukukundan önce gelen bir yazılı kaynak olduğu seçeneği yanlıştır.

Türk Medeni Kanunu'nun 1. maddesinde yer alan 'kanun' ifadesi dar anlamda sadece TBMM tarafından çıkarılan kanunları değil; geniş anlamda Anayasa, milletlerarası andlaşmalar, Cumhurbaşkanlığı kararnameleri ve yönetmelikleri kapsayan tüm 'mevzuat' bütününü ifade eder. Bu nedenle hakim, bir uyuşmazlıkta kanunda hüküm bulamazsa örf ve adet hukukuna geçmeden önce mutlaka hiyerarşide yer alan diğer yazılı kaynakları (özellikle Cumhurbaşkanlığı kararnamelerini) incelemek zorundadır. Kararnameleri araştırmadan doğrudan yazısız kaynaklara başvurulması yöntem bakımından hatalıdır.

Step-by-Step Solution

Yazılı kaynakların kapsamını belirle

Anayasa, Kanun, Milletlerarası Andlaşma, Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi ve Yönetmelik yazılı kaynaklardır.

TMK m. 1 uyarınca hakim öncelikle yazılı kaynaklara başvurmalıdır.

Hiyerarşik sıralamayı kontrol et

Anayasa > Kanun/Andlaşma > CBK > Yönetmelik sıralaması esastır.

Üst norm alt normdan önce uygulanır ve alt norm üst norma aykırı olamaz.

Yazısız kaynaklara geçiş şartını değerlendir

Ancak hiçbir yazılı kaynakta (CBK ve yönetmelikler dahil) hüküm yoksa örf ve adet hukukuna gidilir.

Yazılı kuralların tamamı tüketilmeden örf ve adet hukukuna başvurulamaz.

Key Concept

Normlar Hiyerarşisi ve Yazılı Kaynakların Önceliği

Question 8Question →

Türk Medeni Kanunu'nun $1$ . maddesi uyarınca hakim, uyuşmazlığın çözümünde öncelikle yürürlükteki kanun hükümlerini uygulamakla yükümlüdür. Yazılı kaynakların uygulanmasında gözetilmesi gereken "normlar hiyerarşisi" ilkesi ve güncel anayasal düzenlemeler dikkate alındığında, mahkemenin önüne gelen bir uyuşmazlıkta uygulayacağı hukuk kurallarına ilişkin aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Temel hak ve özgürlüklere ilişkin milletlerarası andlaşmalar ile kanunların aynı konuda farklı hükümler içermesi durumunda, sonraki tarihli olan kanun hükmü esas alınarak uyuşmazlık çözülür.

Kanunlarda açıkça düzenlenen bir konuda Cumhurbaşkanlığı kararnamesi ile farklı bir düzenleme yapılmışsa, yürütmenin düzenleme yetkisi kapsamında kararnamedeki hüküm uygulanır.

Bir uyuşmazlıkta uygulanacak kanun hükmü ile yönetmelik hükmünün çelişmesi durumunda, yönetmelik hükmü ihmal edilerek doğrudan üst norm olan kanun hükmü esas alınmalıdır.

Hiyerarşik olarak alt basamakta yer alan bir yönetmeliğin kanuna aykırı olduğu durumlarda hakim, kanunda hüküm yokmuş gibi davranarak hukuk yaratma yetkisini kullanır.

Anayasa Mahkemesi tarafından iptal edilmediği sürece, Anayasa hükümlerinin mahkemeler tarafından kanunlara aykırı durumlarda doğrudan uygulanma yetkisi bulunmamaktadır.

Show answer & explanation

Answer: Bir uyuşmazlıkta uygulanacak kanun hükmü ile yönetmelik hükmünün çelişmesi durumunda, yönetmelik hükmü ihmal edilerek doğrudan üst norm olan kanun hükmü esas alınmalıdır.

Answer

Bir uyuşmazlıkta uygulanacak kanun hükmü ile yönetmelik hükmünün çelişmesi durumunda, yönetmelik hükmü ihmal edilerek doğrudan üst norm olan kanun hükmünün esas alınması doğru bir uygulamadır.

Türk hukuk sisteminde 'üst normun üstünlüğü' ilkesi geçerlidir. Kanunlar hiyerarşik olarak yönetmeliklerin üzerinde yer alır. Bir uyuşmazlıkta hem kanunda hem de yönetmelikte hüküm varsa ve bu hükümler çelişiyorsa, mahkeme hiyerarşik olarak üstte bulunan kanun hükmünü esas almak zorundadır.

Step-by-Step Solution

Yazılı kaynakların hiyerarşik sıralamasını belirle.

Sıralama: Anayasa > Kanun/Andlaşma/CBK > Yönetmelik şeklindedir.

Hukuk düzeninde her kuralın hukuki gücü bulunduğu basamağa göre belirlenir.

Çatışan normların (kanun ve yönetmelik) konumunu analiz et.

Kanun üst norm, yönetmelik ise alt normdur.

Yönetmelikler kanunların uygulanmasını sağlamak için çıkarılan daha düşük seviyeli metinlerdir.

Lex Superior (Üst normun üstünlüğü) ilkesini uygula.

Yönetmelik ihmal edilir, kanun uygulanır.

Alt norm, üst norma aykırı hükümler içeremez; aykırılık durumunda üst normun önceliği vardır.

Key Concept

Normlar Hiyerarşisi ve Üst Normun Üstünlüğü (Lex Superior)

Question 9Question →

Türk hukuk düzeninde normlar hiyerarşisi ve yazılı kaynakların uygulama sırası dikkate alındığında; mülkiyet hakkının korunmasına ilişkin usulüne göre yürürlüğe konulmuş bir milletlerarası antlaşma hükmü ile mülkiyetin iktisabına dair bir kanun hükmünün aynı olayda birbiriyle çelişen düzenlemeler içermesi ve söz konusu uyuşmazlık alanını düzenleyen bir Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi'nin (CBK) de bulunması durumunda, uyuşmazlığın çözümüne ilişkin aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Temel hak ve özgürlüklere ilişkin olan milletlerarası antlaşma hükmü kanun hükmüne üstün tutularak esas alınır; mülkiyet hakkı bir kişi hakkı olduğundan CBK ile bu alanda kısıtlayıcı düzenleme yapılamaz.

Normlar hiyerarşisinde aynı basamakta yer alan antlaşma ve kanun arasında hâkim, takdir yetkisine dayanarak yerel mevzuata ve somut olayın özelliklerine en yakın bulduğu normu tercih eder.

Kanun ve antlaşma arasındaki çelişki bir gerçek hukuk boşluğu yarattığından, hâkim CBK hükümlerini ikincil yazılı kaynak olarak doğrudan uyuşmazlığa uygular.

Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi, yürütme yetkisinin doğrudan kaynağı olduğundan mülkiyet hakkı gibi sosyal ve ekonomik konularda kanun hükmünü mülga kılarak öncelikle uygulanır.

Milletlerarası antlaşma ile kanun çatıştığında 'lex posterior' ilkesi uygulanır; uyuşmazlık çözülemezse Anayasa Mahkemesi'ne somut norm denetimi başvurusu yapılması zorunludur.

Show answer & explanation

Answer: Temel hak ve özgürlüklere ilişkin olan milletlerarası antlaşma hükmü kanun hükmüne üstün tutularak esas alınır; mülkiyet hakkı bir kişi hakkı olduğundan CBK ile bu alanda kısıtlayıcı düzenleme yapılamaz.

Answer

Temel hak ve özgürlüklere ilişkin milletlerarası antlaşma hükmü kanuna tercih edilir ve mülkiyet hakkı mülga edilemez bir kişi hakkı olduğu için bu alanda CBK düzenleme yapamaz.

Mülkiyet hakkı temel bir hak olduğundan, Anayasa'nın 90. maddesinin son fıkrası gereği bu konuda kanunla çelişen bir milletlerarası antlaşma varsa antlaşmaya öncelik verilir. Aynı zamanda mülkiyet hakkı Anayasa'nın 'Kişi Hakları ve Ödevleri' kısmında yer aldığı için Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi ile bu alanda düzenleme yapılamaz (yasak alan), bu nedenle uyuşmazlıkta CBK hükmü dikkate alınmaz.

Step-by-Step Solution

Uyuşmazlık konusunun hukuki niteliğini belirle

Mülkiyet hakkı, Anayasa'nın 'Kişi Hakları ve Ödevleri' bölümünde düzenlenen temel bir haktır.

Normlar hiyerarşisindeki özel kuralların (Art 90/5 ve Art 104/17) uygulanabilirliğini saptamak için konunun temel hak olup olmadığı kritiktir.

Milletlerarası antlaşma ile kanun çatışmasını çözümle

Anayasa m. 90/5 uyarınca antlaşma hükmü kanuna üstün gelir.

Temel hak ve özgürlüklere ilişkin antlaşmalar, kanunlarla çelişirse antlaşma hükümlerinin esas alınacağı anayasal bir emirdir.

Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi'nin (CBK) geçerliliğini denetle

CBK mülkiyet hakkı alanında düzenleme yapamaz, uyuşmazlıkta uygulanamaz.

Anayasa m. 104/17 uyarınca kişi hak ve ödevleri (Anayasa 2. kısım 1. ve 2. bölümler) CBK ile düzenlenemez yasak alan kapsamındadır.

Key Concept

Normlar Hiyerarşisi ve Çatışma Kuralları (Art 90/5 ve CBK Sınırları)

Question 10Question →

Türk Medeni Kanunu'nun 1. maddesi kapsamında uyuşmazlıkların çözümünde esas alınan 'yazılı kaynaklar' ve bu kaynakların normlar hiyerarşisindeki konumuna ilişkin aşağıdaki ifadelerden hangisi hukuken yanlıştır?

Usulüne göre yürürlüğe konulmuş temel hak ve özgürlüklere ilişkin milletlerarası antlaşmalar ile kanunların aynı konuda farklı hükümler içermesi durumunda, mahkemeler antlaşma hükümlerini esas almakla yükümlüdür.

Yargıtay İçtihadı Birleştirme Kararları, benzer olaylarda mahkemeleri bağlayıcı nitelikte olup normlar hiyerarşisinde kanunla eş değer bir hukuki güce sahiptir.

Usulüne göre yürürlüğe konulmuş tüm milletlerarası antlaşmalar, normlar hiyerarşisinde kanunla aynı hiyerarşik basamakta yer aldıkları için haklarında Anayasa Mahkemesi'ne iptal davası açılabilir.

Bir uyuşmazlıkta uygulanacak olan kanun hükmü ile Cumhurbaşkanlığı kararnamesinin çelişmesi halinde, kuralın yürürlük tarihine bakılmaksızın kanun hükümleri uygulanır.

Temel hak ve özgürlüklere ilişkin olmayan milletlerarası antlaşmalar ile kanunların çatışması durumunda, her iki norm aynı basamakta yer aldığından uyuşmazlık 'sonraki tarihli kural' ilkesine göre çözülür.

Show answer & explanation

Answer: Usulüne göre yürürlüğe konulmuş tüm milletlerarası antlaşmalar, normlar hiyerarşisinde kanunla aynı hiyerarşik basamakta yer aldıkları için haklarında Anayasa Mahkemesi'ne iptal davası açılabilir.

Answer

Milletlerarası antlaşmaların kanun hükmünde olmalarına rağmen haklarında Anayasa Mahkemesi'ne başvurulamayacağı ifadesi doğrudur; dolayısıyla bu antlaşmaların iptal davasına konu edilebileceğini savunan seçenek yanlıştır.

Türk hukuk sisteminde, usulüne göre yürürlüğe konulmuş milletlerarası antlaşmalar kanun hükmünde olmalarına rağmen, Anayasa'nın 90. maddesi uyarınca bunlar hakkında Anayasa Mahkemesi'ne iptal davası açılması mümkün değildir. Bu durum, antlaşmaların normatif gücü bakımından kanunla eşleştiği ancak yargısal denetim bakımından kanundan ayrıldığı özel bir istisnadır.

Step-by-Step Solution

Yazılı kaynakların hiyerarşik sıralamasını belirleme

Anayasa > Kanun = Milletlerarası Antlaşma = İçtihadı Birleştirme Kararı > Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi > Yönetmelik.

Hukuk düzeninde normların uygulama önceliğini tespit etmek için hiyerarşik basamakların bilinmesi gerekir.

Milletlerarası antlaşmaların yargısal denetimini analiz etme

Anayasa m. 90 uyarınca usulüne göre yürürlüğe konulmuş antlaşmalar hakkında Anayasa'ya aykırılık iddiasıyla AYM'ye başvurulamaz.

Bu kural, antlaşmaların uluslararası bağlayıcılığı nedeniyle iç hukuk denetiminden muaf tutulması ilkesine dayanır.

Temel haklara ilişkin antlaşmaların özel durumunu değerlendirme

Anayasa m. 90/son fıkra uyarınca sadece temel hak ve özgürlüklere ilişkin antlaşmalar kanunla çatıştığında üstün sayılır.

2004 Anayasa değişikliği ile getirilen bu hüküm, insan hakları belgelerine öncelik tanımaktadır.

Key Concept

Normlar Hiyerarşisi ve Antlaşmaların Yargısal Denetim Bağışıklığı

Hints

Anayasa'nın 90. maddesindeki antlaşmaların yargısal denetimi ile ilgili özel hükmü hatırlayın.

Bir metnin kanun hükmünde olması, her zaman onun Anayasa Mahkemesi tarafından denetlenebileceği anlamına gelmez.

Practice More

İçtihadı birleştirme kararlarının neden AYM denetimine tabi olmadığını ve doktrindeki tartışmaları inceleyebilirsiniz.

Estimated Time:2m 0s

Question 11Question →

2017 Anayasa değişiklikleri sonrası Türk hukuk düzenindeki yazılı kaynaklar ve normlar hiyerarşisi dikkate alındığında; temel hak ve özgürlüklere ilişkin milletlerarası antlaşmalar, kanunlar ve Cumhurbaşkanlığı kararnameleri (CBK) arasındaki hiyerarşik ilişki ve çatışma kuralları ile ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Temel hak ve özgürlüklere ilişkin milletlerarası antlaşmalar ile kanunların farklı hükümler içermesi durumunda antlaşma hükümleri; kanunlar ile Cumhurbaşkanlığı kararnamelerinin farklı hükümler içermesi durumunda ise kanun hükümleri esas alınır.

Usulüne göre yürürlüğe konulmuş tüm milletlerarası antlaşmalar, konusu ne olursa olsun normlar hiyerarşisinde kanunların üzerinde yer aldığından, kanunla çelişmeleri halinde her zaman antlaşma hükümleri öncelikle uygulanır.

Cumhurbaşkanlığı kararnameleri, yürütme yetkisine ilişkin konularda kanunlara göre 'özel norm' niteliğinde kabul edildiğinden, bir uyuşmazlıkta aynı konuyu düzenleyen genel nitelikli kanun hükmüne göre öncelikli olarak uygulanır.

Temel hak ve özgürlüklere ilişkin milletlerarası antlaşmalar ile kanunların çelişmesi durumunda, 'lex posterior' ilkesi gereği kronolojik olarak daha sonra yürürlüğe giren metin hangisi ise o esas alınır.

Kanun ile Cumhurbaşkanlığı kararnamesi arasında bir çelişki saptayan hâkim, uyuşmazlığı çözmek yerine öncelikle Anayasa Mahkemesine somut norm denetimi yoluyla başvurarak ilgili kararnamenin iptalini istemek zorundadır.

Show answer & explanation

Answer: Temel hak ve özgürlüklere ilişkin milletlerarası antlaşmalar ile kanunların farklı hükümler içermesi durumunda antlaşma hükümleri; kanunlar ile Cumhurbaşkanlığı kararnamelerinin farklı hükümler içermesi durumunda ise kanun hükümleri esas alınır.

Answer

Temel hak ve özgürlüklere ilişkin milletlerarası antlaşmalar ile kanunların çatışmasında antlaşma; kanun ile Cumhurbaşkanlığı kararnamesinin çatışmasında ise kanun hükümleri esas alınır.

Doğru ifade, Türk hukukundaki iki temel öncelik kuralını birleştirmektedir: Anayasa'nın 90. maddesi uyarınca temel haklara ilişkin milletlerarası antlaşmalar ile kanunlar çelişirse antlaşma esas alınır; Anayasa'nın 104. maddesi uyarınca ise kanun ile Cumhurbaşkanlığı kararnamesi çelişirse kanun hükümleri uygulanır.

Step-by-Step Solution

Anayasa m. 90/son hükmünün analiz edilmesi

Temel hak ve özgürlüklere ilişkin antlaşmalar ile kanunlar çelişirse antlaşma hükümlerinin esas alınacağı belirlenir.

Milletlerarası hukuk ile iç hukuk arasındaki uyumun temel haklar lehine çözülmesi kuralıdır.

Anayasa m. 104/17 hükmünün analiz edilmesi

Kanunlarda açıkça düzenlenen konularda CBK çıkarılamayacağı ve kanun ile CBK çelişirse kanun hükmünün uygulanacağı belirlenir.

Yasama yetkisinin asli oluşu ve normlar hiyerarşisinde kanunun CBK'dan üstün olmasıdır.

Bulguların sentezlenmesi

Antlaşma > Kanun ve Kanun > CBK ilişkisi kurulur.

Hiyerarşik uygulama sırasının netleştirilmesi için gereklidir.

Key Concept

Normlar Hiyerarşisi ve Çatışma Kuralları

Practice More

Yargıtay İçtihadı Birleştirme Kararlarının normlar hiyerarşisindeki yeri ve bağlayıcılığı konusunu inceleyiniz.

Estimated Time:2m 0s

Question 12Question →

2017 Anayasa değişiklikleri ile düzenlenen güncel normlar hiyerarşisi ve yazılı kaynakların uygulama sırası dikkate alındığında; bir uyuşmazlıkta aynı konuyu düzenleyen bir 'Kanun' hükmü ile bir 'Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi' hükmünün birbiriyle çelişmesi durumunda izlenecek hukuki yöntem aşağıdakilerden hangisidir?

Kanun hükmü ile Cumhurbaşkanlığı kararnamesi hükümleri farklı olduğunda kanun hükümleri uygulanır.

Kararname sonraki tarihli ise önceki tarihli kanun hükmünü zımnen mülga kılar ve uyuşmazlıkta öncelikle uygulanır.

Hâkim, normlar arasındaki bu çelişkiyi bir 'hukuk boşluğu' olarak kabul eder ve takdir yetkisini kullanarak yeni bir kural yaratır.

Yürütme yetkisine münhasır konularda çıkarılan Cumhurbaşkanlığı kararnamesi, her durumda kanun hükmünden hiyerarşik olarak daha üsttedir.

Kanun ile Cumhurbaşkanlığı kararnamesi normlar hiyerarşisinde aynı basamakta yer aldığından uyuşmazlık çözümü için Anayasa Mahkemesi'nin görüşü beklenir.

Show answer & explanation

Answer: Kanun hükmü ile Cumhurbaşkanlığı kararnamesi hükümleri farklı olduğunda kanun hükümleri uygulanır.

Answer

Kanun hükmü ile Cumhurbaşkanlığı kararnamesi hükümleri farklı olduğunda kanun hükümleri uygulanır.

1982 Anayasası'nın 104. maddesine göre, kanunlarda açıkça düzenlenen konularda Cumhurbaşkanlığı kararnamesi çıkarılamaz. Eğer çıkarılmış bir kararname ile kanun hükümleri arasında farklılık varsa, üst norm olan kanun hükümleri uygulanır. Bu durum normlar hiyerarşisindeki 'üst normun alt norma üstünlüğü' ilkesinin bir sonucudur.

Step-by-Step Solution

Uyuşmazlıktaki norm türlerini belirleme

Çatışan normlar 'Kanun' ve 'Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi'dir.

Normlar hiyerarşisindeki yerlerini tespit etmek için türlerini bilmek gerekir.

Anayasa m. 104 hükmünü uygulama

Kanun hiyerarşik olarak Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi'nin üstündedir ve çatışma halinde kanun esas alınır.

1982 Anayasası'nın 2017 değişikliği sonrası 104. maddesinin 8. fıkrası bu durumu açıkça düzenlemiştir.

Key Concept

Lex Superior (Üst Normun Önceliği) ve Anayasa m. 104/8

Practice More

Milletlerarası antlaşmaların temel hak ve özgürlükler bağlamında kanunlarla çatışması durumunu (Anayasa m. 90/5) inceleyiniz.

Estimated Time:50s

Question 13Question →

Güncel anayasal düzenlemeler ve hukuk kurallarının hiyerarşisi dikkate alındığında, yasama organı tarafından tesis edilen işlemler ile yürütme organının düzenleyici işlemleri arasındaki ilişki belirli öncelik kurallarına bağlanmıştır. Bu çerçevede, yazılı hukuk kaynaklarının uygulama sırası ve birbiriyle olan hiyerarşik ilişkisi hakkında aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Usulüne göre yürürlüğe konulmuş temel hak ve özgürlüklere ilişkin milletlerarası antlaşmalar ile kanunların aynı konuda farklı hükümler içermesi durumunda, normlar hiyerarşisi gereği kanun hükümleri esas alınır.

Bir uyuşmazlığın çözümünde uygulanacak kanun ile Cumhurbaşkanlığı kararnamesi arasında içerik bakımından çelişki bulunması halinde hakim, somut olayın özelliklerine göre takdir yetkisini kullanarak hangi normun uygulanacağına karar verir.

Türkiye Büyük Millet Meclisi tarafından belirli bir konuda kanun çıkarılması halinde, aynı konuyu düzenleyen mevcut Cumhurbaşkanlığı kararnamesi hükümleri hükümsüz hale gelir.

Yazılı kaynaklarda somut olaya uygulanacak bir hükmün bulunmaması durumu 'kanun boşluğu' olarak adlandırılır ve bu durumda hakim doğrudan hukuk yaratma yetkisini kullanarak karar verir.

Yönetmelikler sadece kanunların uygulanmasını sağlamak üzere çıkarılabilir; Cumhurbaşkanlığı kararnamelerinin uygulanmasına yönelik yönetmelik düzenlenmesi hukuken mümkün değildir.

Show answer & explanation

Answer: Türkiye Büyük Millet Meclisi tarafından belirli bir konuda kanun çıkarılması halinde, aynı konuyu düzenleyen mevcut Cumhurbaşkanlığı kararnamesi hükümleri hükümsüz hale gelir.

Answer

Türkiye Büyük Millet Meclisi tarafından bir konuda kanun çıkarılması durumunda, aynı konuyu düzenleyen Cumhurbaşkanlığı kararnamesinin hükümsüz hale gelmesi hukuk hiyerarşisi bakımından doğru olan ifadedir.

Türk hukuk sisteminde normlar hiyerarşisi ilkesi gereği, yasama organının (TBMM) işlemleri yürütme organının düzenleyici işlemlerine üstündür. Anayasa'nın 104. maddesinde açıkça belirtildiği üzere, aynı konuda hem kanun hem de Cumhurbaşkanlığı kararnamesi bulunması durumunda kanun hükümleri esas alınır ve eğer TBMM o konuda bir kanun çıkarırsa, mevcut kararname hükümleri kendiliğinden hükümsüz hale gelir.

Step-by-Step Solution

Yazılı kaynaklar arasındaki hiyerarşik sıralamayı belirle.

Anayasa > Kanun/Milletlerarası Antlaşma > Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi > Yönetmelik.

Hukuk sisteminde normlar alt ve üst ilişkisi içerisinde yer alır.

Kanun ile Cumhurbaşkanlığı kararnamesi (CBK) arasındaki çatışma kuralını analiz et.

Anayasa m. 104/11 uyarınca kanun üstündür ve aynı konuda kanun yapılması CBK'yı hükümsüz kılar.

Yasama organının düzenleme yetkisi, yürütmenin türevsel düzenleme yetkisinden hiyerarşik olarak üstündür.

Seçenekleri bu anayasal kural çerçevesinde değerlendir.

Kanun çıkarılmasının kararnameyi hükümsüz kılacağı ifadesi anayasal metne tam uyumludur.

Doğru hukuki sonucun tespiti için Anayasa'nın açık hükmü esas alınmalıdır.

Key Concept

Normlar Hiyerarşisi ve Cumhurbaşkanlığı Kararnamelerinin Kanun Karşısındaki Durumu

Estimated Time:2m 0s

Question 14Question →

Bir uyuşmazlıkta, mülkiyet hakkı gibi temel hak ve özgürlüklere ilişkin usulüne göre yürürlüğe konulmuş bir milletlerarası andlaşma hükmü ile aynı uyuşmazlığa dair farklı bir düzenleme içeren kanun hükmü ve bu kanun hükmüne aykırı kurallar barındıran bir Cumhurbaşkanlığı kararnamesi (CBK) aynı anda mevcuttur. 2017 Anayasa değişiklikleri sonrası oluşan güncel hukuki rejim ve Türk Medeni Kanunu'nun 1. maddesi çerçevesinde, hâkimin normlar hiyerarşisi ve çatışma kuralları gereği uygulaması gereken hukuk kuralı aşağıdakilerden hangisidir?

Kanun hükmü; çünkü normlar hiyerarşisinde kanunlar, niteliğine bakılmaksızın tüm milletlerarası andlaşmaların ve idari düzenleyici işlemlerin üstündedir.

Cumhurbaşkanlığı kararnamesi; çünkü yürütme organının düzenleyici işlemi olan CBK, güncel bir ihtiyaca binaen kanundan sonra yürürlüğe girmişse 'Lex Posterior' ilkesi gereği önceliklidir.

Milletlerarası andlaşma hükmü; çünkü temel haklara ilişkin andlaşmalar ile kanunların çelişmesi durumunda andlaşma esas alınır ve CBK'lar kanunla düzenlenen konularda hüküm ifade edemez.

Hâkim tarafından yaratılan hukuk kuralı; çünkü aynı konuyu düzenleyen farklı hiyerarşik basamaklardaki normların çatışması bir 'gerçek kanun boşluğu' teşkil eder.

En son yürürlüğe giren metin; çünkü kanun, CBK ve usulüne göre yürürlüğe konulmuş andlaşmalar hiyerarşik olarak eş değerdir ve tarihsel öncelik esastır.

Show answer & explanation

Answer: Milletlerarası andlaşma hükmü; çünkü temel haklara ilişkin andlaşmalar ile kanunların çelişmesi durumunda andlaşma esas alınır ve CBK'lar kanunla düzenlenen konularda hüküm ifade edemez.

Answer

Temel hak ve özgürlüklere ilişkin milletlerarası andlaşma hükmü uygulanır; çünkü bu tür andlaşmalar kanunlarla çeliştiğinde andlaşma hükmü esas alınır (Anayasa m. 90) ve Cumhurbaşkanlığı kararnamesi kanunla düzenlenen konularda geçerli değildir (Anayasa m. 104).

Temel hak ve özgürlüklere ilişkin milletlerarası andlaşmalar, 2004 değişikliği ile Anayasa m. 90/5 uyarınca kanunla çelişmeleri halinde öncelikli uygulama alanı bulur. Aynı zamanda 2017 değişikliği ile Anayasa m. 104/17 gereği kanunlar ile CBK'lar çelişirse kanunlar esas alınır. Mülkiyet hakkı temel bir hak olduğu için, bu hiyerarşik silsilede en üstte andlaşma hükmü yer alır.

Step-by-Step Solution

Andlaşma ve Kanun Arasındaki Hiyerarşiyi Belirleme

Anayasa m. 90/5 uyarınca, temel hak ve özgürlüklere ilişkin milletlerarası andlaşmalar ile kanunların aynı konuda farklı hükümler içermesi halinde andlaşma hükümleri esas alınır.

Mülkiyet hakkı bir temel haktır ve bu alandaki andlaşmalar kanuna üstündür.

Kanun ve Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi (CBK) Arasındaki Hiyerarşiyi Belirleme

Anayasa m. 104/17 uyarınca, CBK ile kanunlarda farklı hükümler bulunması halinde kanun hükümleri uygulanır. Ayrıca kanunla düzenlenen konularda CBK çıkarılamaz.

Yasama organının yaptığı kanun, yürütmenin düzenleyici işlemi olan CBK'ya her zaman üstündür.

Nihai Uygulanacak Normu Seçme

Milletlerarası Andlaşma > Kanun > CBK sıralaması oluşur.

Somut olayda mülkiyet hakkına ilişkin andlaşma hükmü en üstte yer alır.

Key Concept

Normlar Hiyerarşisi ve Art. 90/5 Çatışma Kuralı

Estimated Time:2m 0s

Question 15Question →

2017 Anayasa değişiklikleri ile düzenlenen güncel normlar hiyerarşisi ve Türk Medeni Kanunu'nun 1. maddesi çerçevesinde; temel hak ve özgürlükler kapsamına girmeyen bir özel hukuk uyuşmazlığında, yürürlükte bulunan bir Kanun hükmü ile bu kanundan daha sonraki bir tarihte yürürlüğe giren ve aynı konuyu farklı şekilde düzenleyen bir Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi (CBK) hükümleri çatışmaktadır. Bu durumda hâkimin uyuşmazlığa uygulayacağı kural ve dayanağı aşağıdakilerden hangisidir?

Kanun hükmünü esas almalıdır; zira normlar hiyerarşisinde kanun Cumhurbaşkanlığı kararnamesinden üstündür ve çatışma halinde üst normun hükmü uygulanır.

Cumhurbaşkanlığı kararnamesini esas almalıdır; zira 'sonraki tarihli düzenleme önceki tarihli düzenlemeyi yürürlükten kaldırır' (lex posterior) ilkesi gereği yeni olan norm uygulanır.

Milletlerarası andlaşma hükümlerini araştırmalıdır; zira usulüne göre yürürlüğe konulmuş tüm andlaşmalar hiyerarşide kanun ve kararnamelerin üzerinde yer alır.

Kanun ve CBK arasında bir hiyerarşi bulunmadığı için uyuşmazlıkta 'hukuk boşluğu' olduğunu kabul ederek kendi yaratacağı hukuk kuralına göre karar vermelidir.

Hâkim, takdir yetkisini kullanarak somut uyuşmazlığın özelliklerine göre Kanun veya CBK hükmünden birini seçerek uygulama hakkına sahiptir.

Show answer & explanation

Answer: Kanun hükmünü esas almalıdır; zira normlar hiyerarşisinde kanun Cumhurbaşkanlığı kararnamesinden üstündür ve çatışma halinde üst normun hükmü uygulanır.

Answer

Hâkim, normlar hiyerarşisinde daha üstte yer alan Kanun hükmünü esas almalıdır; çünkü Anayasa'nın 104. maddesi uyarınca kanun ile CBK çatıştığında kanun hükümleri uygulanır.

Türk hukuk sisteminde 2017 Anayasa değişiklikleri sonrasında, normlar hiyerarşisinde 'Kanun' düzeyi 'Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi' düzeyinden üstte yer alır. Anayasa'nın 104. maddesinin 8. fıkrası açıkça; Cumhurbaşkanlığı kararnamesi ile kanunlarda farklı hükümler bulunması halinde, kanun hükümlerinin uygulanacağını düzenlemiştir. Bu durum 'üst normun alt norma üstünlüğü' (lex superior) ilkesinin bir sonucudur.

Step-by-Step Solution

Çatışan normların türünü ve hiyerarşideki yerini belirle.

Kanun (Yasama işlemi) ve Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi (Yürütme işlemi) çatışmaktadır.

Yazılı kaynakların hangisinin öncelikle uygulanacağını saptamak için hiyerarşik konumlarının bilinmesi gerekir.

Uyuşmazlık konusunun 'temel hak ve özgürlük' olup olmadığını kontrol et.

Konu temel haklar kapsamında değildir (Andlaşma önceliği kuralı devre dışı).

Anayasa m. 90/5 uyarınca temel haklara ilişkin andlaşmaların özel bir öncelik statüsü vardır.

Anayasa'nın 104/8. maddesindeki çatışma kuralını uygula.

Kanun hükmü, CBK'ya karşı hiyerarşik üstünlüğe (Lex Superior) sahiptir.

Güncel anayasal düzende, kanunlar CBK'lardan üstün kabul edilmiş ve çatışma halinde kanuna öncelik tanınmıştır.

Key Concept

Lex Superior (Üst Normun Önceliği) ve Kanun-CBK Çatışma Kuralı

Hints

Anayasa'nın 104. maddesinde düzenlenen Cumhurbaşkanlığı kararnamelerinin kanunlarla olan ilişkisine odaklanın.

Practice More

Temel hak ve özgürlüklere ilişkin bir milletlerarası andlaşma ile kanun çatışsaydı cevabın nasıl değişeceğini düşünün (Anayasa m. 90/5).

Estimated Time:1m 30s

Question 16Question →

2017 Anayasa değişiklikleri sonrası oluşan güncel normlar hiyerarşisi ve Türk Medeni Kanunu'nun 1. maddesinde yer alan 'Kanun, sözüyle ve özüyle değindiği bütün konularda uygulanır' hükmü birlikte değerlendirildiğinde; bir uyuşmazlıkta aynı konuya ilişkin farklı düzenlemeler içeren bir Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi (CBK) ile bir Yönetmelik hükmünün çelişmesi durumunda, söz konusu konuda TBMM tarafından çıkarılmış bir kanun hükmü de bulunmadığı varsayılırsa, hakimin izlemesi gereken hukuki yol aşağıdakilerden hangisidir?

Yönetmelik daha güncel bir düzenleme ise 'sonraki kural öncekini mülga eder' ilkesi gereği hiyerarşiye bakılmaksızın yönetmelik hükmü uygulanmalıdır.

TBMM tarafından çıkarılmış bir kanun hükmü bulunmadığı için olayda bir 'kanun boşluğu' olduğu kabul edilmeli ve hakim takdir yetkisini kullanarak uyuşmazlığı çözmelidir.

Normlar hiyerarşisi gereği Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi yönetmeliğe göre üst sırada yer aldığından, hakim uyuşmazlıkta Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi hükmünü esas almalıdır.

Yazılı kaynaklarda sadece TBMM tarafından çıkarılan kanunlar bağlayıcı sayıldığından, olayda 'hukuk boşluğu' olduğu kabul edilerek hakim tarafından hukuk yaratılmalıdır.

Milletlerarası andlaşmalar hiyerarşik olarak her zaman tüm kararnamelerin üzerinde yer aldığı için hakim öncelikle bu konuda bir andlaşma olup olmadığını araştırmalıdır.

Show answer & explanation

Answer: Normlar hiyerarşisi gereği Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi yönetmeliğe göre üst sırada yer aldığından, hakim uyuşmazlıkta Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi hükmünü esas almalıdır.

Answer

Normlar hiyerarşisi gereği üst sırada yer alan Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi hükmü uygulanmalıdır.

Türk hukuk sisteminde normlar hiyerarşisi Anayasa > Kanun/İBK > CBK > Yönetmelik şeklindedir. Bir uyuşmazlıkta hiyerarşik olarak farklı seviyelerde bulunan iki norm çeliştiğinde, üstte yer alan norm uygulanır. Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi, hiyerarşide yönetmelikten üstün olduğu için doğru yanıt CBK hükmünün esas alınmasıdır.

Step-by-Step Solution

Yazılı kaynakların tespit edilmesi

Uyuşmazlıkta uygulanabilecek iki yazılı kaynak bulunmaktadır: Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi (CBK) ve Yönetmelik.

Türk Medeni Kanunu m.1 uyarınca hakim öncelikle yazılı kaynaklara (mevzuata) başvurmak zorundadır.

Normlar hiyerarşisindeki konumun belirlenmesi

CBK, hiyerarşik olarak yönetmeliğin üzerinde yer alır (Lex Superior).

Anayasal düzende yönetmelikler, kanunların ve Cumhurbaşkanlığı kararnamelerinin uygulanmasını sağlamak üzere çıkarılır ve onlara aykırı olamaz.

Boşluk durumunun değerlendirilmesi

Olayda uygulanabilir bir yazılı düzenleme (CBK) mevcut olduğu için kanun boşluğu veya hukuk boşluğu yoktur.

Yazılı kaynaklar sadece TBMM kanunlarından ibaret değildir; CBK, yönetmelik ve İçtihadı Birleştirme Kararları da yazılı kaynaklar kapsamındadır.

Çözümün uygulanması

Hakim, yönetmeliğe aykırı olsa dahi üst norm olan CBK hükmünü uygular.

Normlar arasındaki çelişki durumunda alt normun değil, üst normun uygulanması hukuk devleti ilkesinin gereğidir.

Key Concept

Normlar Hiyerarşisi (Üst Normun Önceliği)

Practice More

İçtihadı birleştirme kararlarının hiyerarşideki yerini ve kanunlarla olan ilişkisini inceleyiniz.

Estimated Time:2m 0s

Question 17Question →

Türk Medeni Kanunu'nun $1$ . maddesinde düzenlenen yazılı kaynaklar rejimi ve $2017$ Anayasa değişiklikleri ile şekillenen güncel normlar hiyerarşisi dikkate alındığında; uyuşmazlıkların çözümünde esas alınacak kuralların öncelik sırası ve uygulanma biçimi hakkında aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Dürüstlük kuralı (objektif iyiniyet), yazılı kaynaklar hiyerarşisinde Anayasa'nın da üzerinde yer alan bir üst hukuk kuralı olduğundan, kanun hükmüyle çelişmesi durumunda hakimin uyuşmazlıkta doğrudan subjektif iyiniyet ilkelerini esas almasına imkan sağlar.

Bir uyuşmazlıkta uygulanacak yazılı bir normun bulunmaması halinde ortaya çıkan 'kanun boşluğu', hakimin takdir yetkisini kullanarak uyuşmazlığı çözmesini zorunlu kılan bir 'hukuk boşluğu' durumunu ifade eder.

Temel hak ve özgürlüklere ilişkin milletlerarası andlaşmaların kanunla çatışması durumunda, andlaşma hükmünün uygulanmasının dürüstlük kuralına aykırı bir sonuç doğuracağı tespit edilirse, hakim hakkın kötüye kullanılması yasağı uyarınca kanun hükmünü esas alır.

Normlar hiyerarşisinde kanunlar ile Cumhurbaşkanlığı kararnamelerinin (CBK) aynı konuda farklı hükümler içermesi durumunda kanun hükümleri uyuşmazlığa uygulanır ve bu hiyerarşik öncelik gereği hakim tarafından ayrıca bir kanun boşluğu incelemesi yapılamaz.

Hakimin takdir yetkisi, normlar hiyerarşisinde uyuşmazlığı çözecek yazılı veya yazısız hiçbir kural bulunmaması durumunda hakimin kanun koyucu gibi hareket ederek yeni bir hukuk kuralı ihdas etmesidir.

Show answer & explanation

Answer: Normlar hiyerarşisinde kanunlar ile Cumhurbaşkanlığı kararnamelerinin (CBK) aynı konuda farklı hükümler içermesi durumunda kanun hükümleri uyuşmazlığa uygulanır ve bu hiyerarşik öncelik gereği hakim tarafından ayrıca bir kanun boşluğu incelemesi yapılamaz.

Answer

Normlar hiyerarşisinde kanunlar ile Cumhurbaşkanlığı kararnamelerinin aynı konuda farklı hükümler içermesi durumunda kanun hükümlerinin uygulanacağını ve bu durumun bir boşluk incelemesi gerektirmediğini belirten ifade doğrudur.

Güncel anayasal düzende (

104/8

. madde), kanunlar ile Cumhurbaşkanlığı kararnamelerinin aynı uyuşmazlığa dair farklı çözümler öngörmesi durumunda kanun hükümleri üstün tutulur. Bu bir hiyerarşi kuralıdır ve uyuşmazlığı çözecek yazılı bir kural (kanun) mevcut olduğu için hakim burada bir boşluk incelemesi yapmadan doğrudan kanunu uygular.

Step-by-Step Solution

Yazılı kaynakların hiyerarşik sıralamasını tespit etme

Anayasa > Milletlerarası Andlaşmalar (Temel Hak) > Kanun > Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi > Yönetmelik

2017

Anayasa değişiklikleri sonrası güncel hiyerarşiyi belirlemek.

Kanun ile Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi (CBK) arasındaki ilişkiyi analiz etme

Anayasa m.

104/8

uyarınca, kanun ile CBK aynı konuda farklı hükümler içerirse kanun hükümleri uygulanır.

Lex superior (üst norm) ilkesinin pozitif hukuktaki dayanağını bulmak.

Hiyerarşik çözüm ile boşluk doldurma farkını ayırt etme

Çatışan iki norm varsa ortada bir 'boşluk' yoktur, hangi normun üstün geleceğine dair bir 'hiyerarşi' sorunu vardır.

Uyuşmazlık çözüm yöntemini doğru hukuki temele oturtmak.

Key Concept

Normlar Hiyerarşisi (Lex Superior) ve Çatışma Kuralları

Estimated Time:2m 0s

Question 18Question →

2017 Anayasa değişiklikleri ile düzenlenen güncel normlar hiyerarşisi ve Türk Medeni Kanunu'nun $1$ . maddesi çerçevesinde; bir uyuşmazlığın çözümünde uygulanması gereken kanun hükmü ile aynı konuyu farklı şekilde düzenleyen bir olağan dönem Cumhurbaşkanlığı kararnamesi (CBK) arasında çatışma bulunması halinde, hâkimin uyuşmazlığı çözme yöntemi aşağıdakilerden hangisidir?

Kanun hükmü esas alınır; çünkü kanun ile Cumhurbaşkanlığı kararnamesi arasında çatışma çıkması halinde kanun hükümleri uygulanır.

Milletlerarası antlaşmalar, konusu ne olursa olsun kanunlara göre her zaman üst norm kabul edildiği için çatışma halinde antlaşma hükmü uygulanır.

Hâkim, iki norm arasındaki çelişkiyi bir 'kanun boşluğu' olarak nitelendirip takdir yetkisini kullanarak uyuşmazlığı karara bağlar.

Cumhurbaşkanlığı kararnamesi daha özel nitelikli bir düzenleme sayıldığından, 'özel norm genel normu ilga eder' kuralı gereği kanuna tercih edilir.

Hâkim, takdir yetkisini kullanarak somut olayın özelliklerine göre hangi normun daha adil sonuç vereceğine karar vererek uyuşmazlığı çözer.

Show answer & explanation

Answer: Kanun hükmü esas alınır; çünkü kanun ile Cumhurbaşkanlığı kararnamesi arasında çatışma çıkması halinde kanun hükümleri uygulanır.

Answer

Kanun ile Cumhurbaşkanlığı kararnamesi arasındaki çatışmada kanun hükmünün esas alınması gerekir.

Türk hukuk sisteminde 2017 Anayasa değişiklikleri ile netleşen hiyerarşiye göre; TBMM tarafından çıkarılan kanunlar, Cumhurbaşkanlığı kararnamelerinden daha üst konumdadır. Anayasa'nın 104. maddesinin 8. fıkrası açıkça 'Kanunda düzenlenen konularda Cumhurbaşkanlığı kararnamesi çıkarılamaz' ve 9. fıkrası 'Kanun hükümleri ile Cumhurbaşkanlığı kararnamesi hükümleri arasında çelişki olması halinde kanun hükümleri uygulanır' demektedir. Bu nedenle hâkim, doğrudan kanun hükmünü esas almalıdır.

Step-by-Step Solution

Uyuşmazlıkta çatışan normların hiyerarşik kademesini belirleme.

Kanun, hiyerarşide Cumhurbaşkanlığı kararnamesinin (olağan dönem) üzerinde yer alır.

Anayasa m. 104 gereği CBK'lar kanunlara aykırı olamaz.

Anayasa'nın 104. maddesindeki özel çatışma kuralını uygulama.

Kanun hükmü ile CBK hükmünün çatışması halinde kanun hükmü uygulanır (Anayasa m. 104/8).

Yasama yetkisinin aslalığı ve yürütmenin düzenleme yetkisinin türevselliği ilkesi.

Medeni Kanun m. 1 uyarınca yazılı kaynağı tespit etme.

Hâkim, yürürlükteki en üst kademedeki yazılı normu (kanun) esas alarak kararını verir.

Hâkimin kanuna bağlılığı ilkesi.

Key Concept

Normlar Hiyerarşisi ve Üst Normun Önceliği

Question 19Question →

Hukuki bir meselenin çözümlenmesi aşamasında, ihtilafı ilgilendiren yazılı kurallar arasında bazı zıtlıklar bulunduğu tespit edilmiştir. Durum incelendiğinde; yürürlükte bulunan bir kanun maddesi ile kişi hak ve hürriyetlerine dair, usulünce onaylanmış milletlerarası bir antlaşma kuralının birbiriyle uyumsuz olduğu anlaşılmıştır. Bununla birlikte, aynı konuda çıkarılmış olan bir Cumhurbaşkanlığı kararnamesinin de mevcut kanun kuralına aykırı bir düzenleme barındırdığı görülmektedir.

Güncel hukuk sistemimizde geçerli olan kuralların kademelenmesi (hiyerarşisi) esas alındığında, söz konusu ihtilafın çözümünde uygulanacak yöntemle ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Uyuşmazlığa doğrudan kişi hak ve hürriyetlerine dair milletlerarası antlaşma hükmü uygulanır; kararname ile kanun arasındaki zıtlıkta ise kanun maddesine üstünlük tanınır.

İç hukuk kurallarının önceliği prensibi gereğince uyuşmazlığa kanun maddesi tatbik edilmeli, kanun ile kararname arasındaki uyumsuzlukta ise çözüm makamı takdir yetkisine başvurmalıdır.

Yazılı kuralların aynı konuda birbiriyle çelişmesi durumunda kural içi boşluk doğacağından, meselenin çözümü örf ve adet hukukuna veya hakimin hukuk yaratmasına bırakılmalıdır.

Kişi haklarına dair antlaşmalar ile kanunlar aynı hiyerarşik basamakta yer aldığından, bu tür zıtlıklarda ihtilafı inceleyen merci olayın özelliklerine göre takdir yetkisini kullanarak karar verir.

Kanun ile kararnamenin uyuşmaması halinde güncel yürütme iradesini yansıtan kararname tercih edilir; antlaşma ile çelişki durumunda ise hukuki boşluk kuralları işletilir.

Show answer & explanation

Answer: Uyuşmazlığa doğrudan kişi hak ve hürriyetlerine dair milletlerarası antlaşma hükmü uygulanır; kararname ile kanun arasındaki zıtlıkta ise kanun maddesine üstünlük tanınır.

Answer

Uyuşmazlığın çözümünde, Anayasa gereği kanunlara üstün tutulan kişi haklarına dair milletlerarası antlaşma hükmünün uygulanması ve kararname ile kanun arasındaki ihtilafta kanuna üstünlük tanınması gerektiğini belirten ifadedir.

Türk hukuk sisteminde normlar hiyerarşisi gereği, Anayasa'nın 90. maddesi uyarınca temel hak ve hürriyetlere ilişkin milletlerarası antlaşmalar, aynı konuda farklı hüküm içeren kanunlara karşı üstün konumdadır. Dolayısıyla olaydaki antlaşma kuralı doğrudan uyuşmazlığa uygulanır. Öte yandan Anayasa'nın 104. maddesi gereği, Cumhurbaşkanlığı kararnamesi ile kanunların farklı hükümler içermesi halinde ise kanun hükümleri esas alınmak zorundadır. Bu hiyerarşik sıralama sabittir ve takdir yetkisine yer bırakmaz.

Step-by-Step Solution

Kişi haklarına dair antlaşma ile kanun arasındaki çatışmayı Anayasa'nın 90. maddesi bağlamında değerlendirmek.

Milletlerarası antlaşma hükmünün kanuna üstün olduğuna karar verilir.

Anayasa'ya göre kişi hak ve hürriyetlerini düzenleyen usulüne uygun yürürlüğe konulmuş antlaşmalar, kanunlarla çeliştiğinde doğrudan antlaşma hükümleri esas alınır.

Kanun ile Cumhurbaşkanlığı kararnamesi arasındaki çatışmayı Anayasa'nın 104. maddesi bağlamında değerlendirmek.

Kanun hükmünün kararnameye üstün olduğuna karar verilir.

Anayasa gereğince kanun ile Cumhurbaşkanlığı kararnamesinin farklı hükümler içermesi durumunda her zaman yasa koyucunun iradesi olan kanun kuralları uygulanır.

Uyuşmazlığın çözümünde başvurulacak kuralların hiyerarşik olarak kesin sırasını belirlemek.

Antlaşma kuralı uyuşmazlığa doğrudan uygulanır, kararname ise kanun karşısında geçersiz sayılır.

Normlar hiyerarşisindeki bu kesin üstünlük sıralaması; takdir yetkisine, hukuk boşluğu kurallarına veya örf ve adete başvurulmasını engeller.

Key Concept

Normlar Hiyerarşisinde Antlaşma ve Kanun Çatışması

Estimated Time:1m 15s

Question 20Question →

Bir asliye hukuk mahkemesi hakimi, bakmakta olduğu davayı karara bağlarken aynı konuda bir olağan dönem Cumhurbaşkanlığı kararnamesi ile bir kanun hükmünün birbiriyle zıt düzenlemeler içerdiğini tespit etmiştir. Davanın bir diğer boyutunda ise, usulüne göre yürürlüğe konulmuş temel hak ve özgürlüklere ilişkin bir milletlerarası antlaşma ile başka bir kanun kuralının farklı yönde emredici hükümler barındırdığı görülmüştür.

Buna göre, 2017 Anayasa değişiklikleri sonrası oluşan güncel normlar hiyerarşisi dikkate alındığında, hakimin söz konusu çelişkileri çözerken hukuken yapması gereken işlem aşağıdakilerden hangisidir?

Olağan dönem Cumhurbaşkanlığı kararnamesi ile kanunun çelişmesi durumunda kanun hükmünü; temel hak ve özgürlüklere ilişkin milletlerarası antlaşma ile kanunun çelişmesi durumunda ise milletlerarası antlaşma hükmünü uygulamak.

Temel hak ve özgürlüklere ilişkin milletlerarası antlaşma ile kanunun çelişmesinde iç hukuk kuralı olan kanunu; olağan dönem Cumhurbaşkanlığı kararnamesi ile kanunun çelişmesinde ise yürütmenin güncel iradesini yansıtan kararnameyi esas almak.

Mevcut yazılı normların birbiriyle çelişmesi durumunu bir 'kanun boşluğu' olarak değerlendirip, somut olayın özelliklerine göre takdir yetkisini kullanarak uygun bir karar vermek.

Normlar arasında ortaya çıkan bu zıtlıkların giderilememesini bir 'hukuk boşluğu' sayarak, uyuşmazlığı Medeni Kanun'un 1. maddesi gereği doğrudan örf ve adet hukukuna başvurarak çözmek.

Çelişen kurallar arasından hangisinin uygulanacağını hakimin takdir yetkisi kapsamında değerlendirerek, tarafların menfaat dengesine en uygun olan yazılı kaynağı serbestçe seçerek uygulamak.

Show answer & explanation

Answer: Olağan dönem Cumhurbaşkanlığı kararnamesi ile kanunun çelişmesi durumunda kanun hükmünü; temel hak ve özgürlüklere ilişkin milletlerarası antlaşma ile kanunun çelişmesi durumunda ise milletlerarası antlaşma hükmünü uygulamak.

Answer

Olağan dönem Cumhurbaşkanlığı kararnamesi ile kanunun çelişmesi durumunda kanun hükmünün; temel hak ve özgürlüklere ilişkin milletlerarası antlaşma ile kanunun çelişmesinde ise milletlerarası antlaşma hükmünün uygulanmasıdır.

Türk Hukuk sisteminde 2017 Anayasa değişiklikleriyle getirilen normlar hiyerarşisine göre; olağan dönem Cumhurbaşkanlığı kararnameleri ile kanunların farklı hükümler içermesi halinde, kanun hükümleri uygulanır. Ayrıca, usulüne göre yürürlüğe konulmuş temel hak ve özgürlüklere ilişkin milletlerarası antlaşmalarla kanunların aynı konuda farklı hükümler içermesi halinde çıkabilecek uyuşmazlıklarda, milletlerarası antlaşma hükümleri kanuna üstün tutulur. Bu nedenle hakimin sırasıyla kanun ve milletlerarası antlaşma hükümlerini uygulaması anayasal bir zorunluluktur.

Step-by-Step Solution

Somut olaydaki yazılı kaynak türlerini belirlemek

Olayda kanun, olağan dönem Cumhurbaşkanlığı kararnamesi ve temel haklara ilişkin milletlerarası antlaşma bulunmaktadır.

Çatışan normların hiyerarşideki yerini tespit etmek için öncelikle türleri bilinmelidir.

Cumhurbaşkanlığı kararnamesi ile kanun arasındaki çelişkiyi çözmek

Anayasa m.104 gereği kanun hükmü uygulanır.

Olağan dönem Cumhurbaşkanlığı kararnameleri hiyerarşide kanunların altındadır ve kanunla çelişirse kanun esas alınır.

Milletlerarası antlaşma ile kanun arasındaki çelişkiyi çözmek

Anayasa m.90 gereği milletlerarası antlaşma hükmü uygulanır.

Temel hak ve özgürlüklere ilişkin milletlerarası antlaşmalar, kanunlarla çeliştiğinde antlaşma hükümleri üstün tutulur.

Key Concept

Yazılı Kaynaklar ve Normlar Hiyerarşisi (Lex Superior)

Yazılı Kaynaklar ve Hiyerarşi

Answer

Step-by-Step Solution

Key Concept

Common Mistakes

Answer

Step-by-Step Solution

Key Concept

Common Mistakes

Answer

Step-by-Step Solution

Key Concept

Common Mistakes

Answer

Step-by-Step Solution

Key Concept

Common Mistakes

Answer

Step-by-Step Solution

Key Concept

Common Mistakes

Answer

Step-by-Step Solution

Key Concept

Common Mistakes

Practice More

Answer

Step-by-Step Solution

Key Concept

Common Mistakes

Answer

Step-by-Step Solution

Key Concept

Common Mistakes

Answer

Step-by-Step Solution

Key Concept

Common Mistakes

Answer

Step-by-Step Solution

Key Concept

Common Mistakes

Hints

Practice More

Answer

Step-by-Step Solution

Key Concept

Common Mistakes

Practice More

Answer

Step-by-Step Solution

Key Concept

Common Mistakes

Practice More

Answer

Step-by-Step Solution

Key Concept

Common Mistakes

Answer

Step-by-Step Solution

Key Concept

Common Mistakes

Answer

Step-by-Step Solution

Key Concept

Common Mistakes

Hints

Practice More

Answer

Step-by-Step Solution

Key Concept

Common Mistakes

Practice More

Answer

Step-by-Step Solution

Key Concept

Common Mistakes

Answer

Step-by-Step Solution

Key Concept