Question

Difficulty: MediumTacir Olmanın Hukuki Sonuçları

Tacir (A), Tacir (B) ile yaptığı sözlü satış sözleşmesine istinaden malları teslim etmiş ve ardından faturayı göndermiştir. (A), faturanın alt kısmına "Vadesinde ödenmeyen borca aylık %10\%10 gecikme cezası uygulanır." şeklinde, sözlü anlaşmada yer almayan bir ibare eklemiştir. Tacir (B), faturayı teslim almasından itibaren sekiz gün içinde herhangi bir itirazda bulunmamıştır.

61026102 sayılı Türk Ticaret Kanunu’nun 2121. maddesi uyarınca bu durumla ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

  1. A
    (B) sekiz gün içinde itiraz etmediği için faturanın içeriği kesinleşmiş sayılır ve eklenen gecikme cezası şartı sözleşmenin bir parçası haline gelir.
  2. Faturaya sonradan eklenen ve tarafların asıl anlaşmasında bulunmayan ek şartlar, sekiz gün içinde itiraz edilmese dahi karşı tarafı bağlamaz.Answer
  3. C
    Fatura bir teyit mektubu niteliğinde olduğundan, sekiz gün içinde itiraz edilmemesi sözleşmenin (A)’nın belirttiği şartlarla kurulduğu anlamına gelir.
  4. D
    Esnaf işletmeleri arasındaki fatura ilişkilerinde itiraz süresi, tacirlerden farklı olarak sekiz gün değil, Borçlar Kanunu uyarınca makul bir süredir.
  5. E
    Tacir olmanın bir sonucu olarak (B), faturadaki her türlü kaydı basiretli bir iş adamı gibi incelemek ve reddetmek zorundadır; aksi halde her türlü şartı kabul etmiş sayılır.

Answer

Faturaya sonradan eklenen ve tarafların asıl anlaşmasında bulunmayan ek şartlar, sekiz gün içinde itiraz edilmese dahi karşı tarafı bağlamaz.
Türk Ticaret Kanunu'nun 2121. maddesi uyarınca faturaya sekiz gün içinde itiraz edilmemesi, faturanın içeriğinin taraflar arasındaki sözleşmeye uygun olduğuna dair bir karine oluşturur. Ancak bu karine sadece malın teslimi, miktarı ve fiyatı gibi sözleşmenin esaslı ve ifaya dair unsurlarıyla sınırlıdır. Sözleşmede başlangıçta bulunmayan 'gecikme cezası', 'vade farkı' veya 'yetki şartı' gibi ek hükümler faturaya sonradan eklense ve itiraz edilmese dahi karşı tarafı bağlamaz. Çünkü fatura bir sözleşme veya teyit mektubu değil, yapılmış bir sözleşmenin ifasına ilişkin bir belgedir.

Step-by-Step Solution

1
Faturaya itiraz süresini ve niteliğini belirle.
TTK m. 21/121/1 uyarınca bir fatura alan kişi, aldığı tarihten itibaren 88 gün içinde içeriğine itiraz edebilir.
İtiraz edilmediği takdirde faturanın içeriği, taraflar arasındaki sözleşmeye uygun sayılır (karine).
2
Karinenin (varsayımın) kapsamını değerlendir.
İtirazsız kesinleşme, sadece faturanın 'zorunlu içeriği' (fiyat, miktar, bedel gibi sözleşmenin ifasına dair unsurlar) için geçerlidir.
Vade farkı, gecikme cezası veya faiz gibi ek şartlar faturanın zorunlu içeriği değildir ve sözleşmeyi tek taraflı değiştiremez.
3
Olaydaki '%10 gecikme cezası' kaydını incele.
Bu kayıt sözlü anlaşmada bulunmadığı için ek bir şarttır ve sessiz kalınsa dahi bağlayıcı olmaz.
Sözleşmenin tek taraflı olarak fatura yoluyla genişletilmesi hukuken mümkün değildir.

Key Concept

Faturaya İtiraz Külfeti ve Karinenin Kapsamı (TTK m. 21)

Practice More

Teyit mektubu (TTK m. 21/2) ile fatura (TTK m. 21/1) arasındaki farkları ve her ikisi için de geçerli olan 8 günlük sürenin başlangıç anını inceleyebilirsiniz.
Estimated Time:1m 15s
Rate this question