Question

Difficulty: MediumSiyasi Haklar: Kamu Hizmetine Girme, Mal Bildirimi, Vergi ve Vatan Hizmeti

Bireylerin devlet yönetimine katılımını ve devlete karşı taşıdıkları sorumlulukları düzenleyen aktif statü hakları, anayasal sistemin temel taşlarından biridir.

Mevcut anayasal düzenlemeler ışığında; kamu hizmetine girme, mal bildirimi, vatan hizmeti ve vergi ödevlerine ilişkin aşağıdaki hukuki değerlendirmelerden hangisi isabetlidir?

  1. A
    Vergi, resim ve harç gibi mali yükümlülüklerin muaflık ve istisnalarına ilişkin temel kurallar, yürütme organının esnekliğini sağlamak amacıyla olağan dönem Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi ile konulabilir.
  2. B
    Kamu hizmetine girme hakkı, anayasal sistemde devletin bireylere istihdam sağlama yükümlülüğünü öngören bir pozitif statü (sosyal ve ekonomik) hakkı olarak tasnif edilir.
  3. Vatan hizmeti anayasal sistemde hem bir hak hem de bir ödev olarak nitelendirilmiş olup, bu hizmetin Silahlı Kuvvetlerde veya kamu kesiminde ne şekilde yerine getirileceği kanunla düzenlenir.Answer
  4. D
    Türkiye Büyük Millet Meclisi üyeleri, sahip oldukları yasama dokunulmazlığı ve sorumsuzluğu kalkanı sebebiyle, görev süreleri boyunca mal bildiriminde bulunma yükümlülüğünün dışında tutulmuştur.
  5. E
    Türkiye'de yasal çalışma izniyle bulunan yabancılar, vergi mükellefi olmaları şartıyla ve karşılıklılık ilkesi aranmaksızın Türk vatandaşlarıyla eşit şekilde kamu hizmetlerine girme hakkına sahiptir.

Answer

Doğru seçenek, vatan hizmetinin hem bir hak hem de ödev olduğunu ve kamu kesiminde de yerine getirilme şeklinin kanunla düzenleneceğini belirten ifadedir.
Anayasa'nın 72. maddesine göre vatan hizmeti, her Türkün hakkı ve ödevidir. Ayrıca bu hizmetin sadece Silahlı Kuvvetlerde değil, kamu kesiminde de ne şekilde yerine getirileceği veya getirilmiş sayılacağı kanunla düzenlenir. Bu nedenle ilgili ifade, 1982 Anayasası'nın mevcut lafzına tam olarak uygundur.

Step-by-Step Solution

1
Seçeneklerde yer alan ifadelerin siyasi haklar ve ödevlere ilişkin anayasal hükümlerle (Madde 70, 71, 72, 73) tutarlılığını incele.
Her seçeneğin farklı bir anayasal kuralı (vergi, kamu hizmeti, vatan hizmeti, mal bildirimi) test ettiği görülür.
Soruda anayasal düzenlemelere bütünüyle hakim olunması ve doğru ifadenin bulunması istenmektedir.
2
Yanlış hukuki değerlendirmeleri tespit et ve ele.
Verginin CBK ile düzenlenemeyeceği, kamu hizmetine girmenin pozitif statü değil siyasi hak olduğu, vekillerin mal bildiriminden muaf olmadığı ve yabancıların memur olamayacağı bilgileriyle dört seçenek elenir.
Çeldirici seçenekler hakların niteliği ve istisnaları hakkındaki temel kavram yanılgılarına dayanmaktadır.
3
Kalan ifadenin anayasal doğruluğunu teyit et.
Vatan hizmetinin (Madde 72) hakkı ve ödevi bir arada barındırdığı ve kanuni düzenleme gerektirdiği sonucuna ulaşılır.
Anayasa'nın açık lafzı bu kuralı doğrudan yansıtmaktadır.

Key Concept

Siyasi Haklar ve Ödevlerin Kapsamı ve Uygulanma Esasları
Rate this question