Question

Difficulty: MediumGenel Nitelikli Hükümlerin Uygulama Alanı

Özel hukuk uyuşmazlıklarında Medeni Kanun ve Borçlar Kanunu'nun genel nitelikli hükümlerinin diğer özel hukuk dallarında (Ticaret Hukuku, İş Hukuku vb.) birer tamamlayıcı kural olarak devreye girebilmesi için öngörülen temel sınırlama aşağıdakilerden hangisidir?

  1. Uygulanacak genel hükmün, ilgili özel hukuk ilişkisinin niteliğine ve yapısına uygun düşmesiAnswer
  2. B
    İlgili özel hukuk dalında konuya dair emredici veya yedek hiçbir kanuni düzenlemenin bulunmaması
  3. C
    Hâkimin uyuşmazlığı çözerken kendi takdir yetkisini kullanmak yerine doğrudan kanun koyucu gibi hareket etmesi
  4. D
    Uyuşmazlık taraflarının her ikisinin de tacir sıfatına sahip olması veya uyuşmazlığın ticari bir işten kaynaklanması
  5. E
    Söz konusu genel hükmün uygulanabilmesi için uyuşmazlık taraflarının bu yönde açık bir irade beyanında bulunmuş olması

Answer

Uygulanacak genel hükmün, ilgili özel hukuk ilişkisinin niteliğine ve yapısına uygun düşmesi
Türk Medeni Kanunu'nun 5. maddesi, Medeni Kanun ve Borçlar Kanunu'nun genel nitelikli hükümlerinin tüm özel hukuk ilişkilerine uygulanacağını belirtirken, bu uygulamanın 'uygun düştüğü ölçüde' (nitelik uygunluğu) gerçekleştirilmesi gerektiğini emreder. Bu, özel hukuk dallarının kendi özgün yapılarını koruyan temel bir süzgeçtir.

Step-by-Step Solution

1
Yasal dayanağın tespit edilmesi
Türk Medeni Kanunu'nun 5. maddesi (Genel nitelikli hükümlerin uygulama alanı)
Soruda sorulan tamamlayıcı uygulama kuralı bu madde ile düzenlenmiştir.
2
Kuralın kapsamının belirlenmesi
Medeni Kanun ve Borçlar Kanunu'nun genel hükümleri, tüm özel hukuk ilişkilerini kapsar.
Özel hukuk sistemi bir bütündür ve temel ilkeler diğer alt dalları da bağlar.
3
Uygulama şartının (kriterin) analizi
Hükümlerin 'uygun düştüğü ölçüde' uygulanması zorunluluğu.
Her özel hukuk dalının (örneğin Ticaret Hukuku'ndaki hız ve güven ilkesi) kendine özgü dinamikleri vardır, bu yüzden genel hükümler ancak bu dinamiklerle çelişmediği sürece uygulanır.

Key Concept

Uygun Düştüğü Ölçüde Uygulanma İlkesi

Hints

1
Medeni Kanun'un 5. maddesindeki o meşhur 'ölçü' ifadesini hatırla.

Practice More

Borçlar Kanunu'nun genel hükümlerinin Ticaret Kanunu uyuşmazlıklarında nasıl 'atıf' yoluyla veya 'doğrudan' uygulandığını inceleyebilirsiniz.
Estimated Time:1m 15s
Rate this question