Anayasa Hukukunun Genel Esasları
69 questions
Anayasa hukukunda 'maddi anlamda anayasa' kavramı, kuralların ismine, dış biçimine veya kabul ediliş yöntemine bakılmaksızın; sadece kuralın içeriğine ve düzenlediği konunun niteliğine odaklanır. Buna göre, bir hukuk kuralının maddi anlamda anayasa kuralı olarak kabul edilebilmesi için sahip olması gereken temel özellik aşağıdakilerden hangisidir?
Devletin yapısı bakımından üniter ve federal devlet modelleri arasındaki temel farklar ile bu modellerin kurumsal örgütleniş biçimleri dikkate alındığında; aşağıdakilerden hangisi federal devlet yapısının üniter devletten ayrıldığı temel özelliklerden biridir?
Anayasa koyucu iradenin niteliği, anayasaların yapılması ve değiştirilmesi usulleri bağlamında belirleyici bir role sahiptir. Anayasal düzenin kesintiye uğramadığı olağan dönemlerde faaliyet gösteren ve anayasa değişikliklerini bizzat yürürlükteki anayasanın belirlediği kural, sınır ve yöntemlere bağlı kalarak gerçekleştiren otoriteye ilişkin aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?
Tarihsel süreçte anayasacılık (konstitüsyonelizm) hareketleri iki farklı gelişim ekseni izlemiştir. Birinci ve daha eski olan 'klasik anayasacılık' anlayışı, siyasi iktidarın yetkilerini sınırlandırarak bireyi devletin keyfi müdahalelerine karşı korumayı odak noktası yapar. İkinci ve yirminci yüzyılda ağırlık kazanan 'modern (sosyal) anayasacılık' anlayışı ise devletin pasif kalmasını yeterli bulmaz; bireylere insan onuruna yaraşır asgari bir yaşam standardı sunmak için devlete aktif müdahale görevleri yükler.
Buna göre, aşağıdaki anayasal kurallardan hangisi klasik anayasacılıktan ziyade 'modern (sosyal) anayasacılık' hareketinin doğrudan bir yansıması olarak değerlendirilmelidir?
Demokratik ve anayasal sistemlerde, devletin temel kurumsal yapısını belirleyen anayasanın yapılması ve değiştirilmesi süreçleri farklı iktidar türleri tarafından yürütülmektedir. Örneğin, bir (X) ülkesinde yaşanan ihtilal sonrasında yönetime el koyan geçici konseyin yeni bir anayasa ilan etmesi ile, (Y) ülkesinde olağan dönemde görev yapan meclisin anayasada öngörülen usullere harfiyen uyarak bir anayasa değişikliği yapması kavramsal olarak birbirinden ayrılır.
Bu örneklerdeki (X) ve (Y) ülkelerinde faaliyette bulunan iktidar türleri ve bunların hukuki nitelikleri hakkında aşağıdaki değerlendirmelerden hangisi yanlıştır?
Kuvvetler birliği sistemleri, devletin temel yetkilerinin hangi erk etrafında toplandığına göre sınıflandırılmaktadır. Kuvvetlerin yasama organında birleştiği 'Meclis Hükümeti' sistemi, kuvvetlerin yürütme organında birleştiği sistemlerden (mutlak monarşi, diktatörlük vb.) temel felsefesi ve işleyişi yönüyle kesin hatlarla ayrılır.
Buna göre, Meclis Hükümeti sisteminin yapısal özelliklerine ilişkin aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?
Demokrasi tipleri ve bu anlayışların temelini oluşturan anayasal kurumlar arasındaki ilişki bağlamında, aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?
Bir anayasa hukuku sempozyumunda sunulan tebliğde, incelenen bir anayasal düzende devlet organları arasındaki ilişkiler şu şekilde özetlenmiştir:
• Yürütme organı mensupları, aynı zamanda yasama organı üyesi olamazlar.
• Yasama organı, güvensizlik oyu gibi siyasi sorumluluk mekanizmaları işleterek yürütme organını görevden alamaz.
• Yürütme organının, yasama meclisini feshederek seçimleri yenileme yetkisi bulunmamaktadır.
Anayasa hukuku doktrinine göre, yasama ve yürütme organlarının hukuki ve siyasi varlıklarını bu derece kesin çizgilerle birbirlerinden bağımsız olarak sürdürdükleri hükümet sistemi aşağıdakilerden hangisidir?
Bir ülkenin anayasal yapısı incelendiğinde; devletin temel teşkilatını, organların işleyişini ve vatandaşların temel haklarını düzenleyen kuralların yetkili bir kurucu iktidar tarafından tek bir resmi metin hâlinde kabul edildiği görülmüştür. Ancak bu ülkenin parlamentosu, söz konusu metinde yer alan herhangi bir maddeyi tıpkı sıradan bir ticaret veya ceza kanununu değiştirirken uyguladığı usullerle ve aynı olağan çoğunlukla değiştirebilmektedir. Ayrıca anayasa metninde, değiştirilmesi kanunen yasaklanmış hiçbir güvenceli hüküm bulunmamaktadır.
Bu bilgilere göre, özellikleri belirtilen ülkenin anayasası teknik sınıflandırma bakımından aşağıdakilerden hangisidir?