Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK) Aktüerya ve Fon Yönetimi Daire Başkanlığında uzman olarak görev yapan Sinan; sürekli zamanla yarışan, sabırsız, hırslı ve aynı anda birden fazla işi yapmaya çalışan bir yapıya sahiptir. Son aylarda, doğrudan bağlı olduğu Şube Müdürü ondan rutin istatistiksel raporları acilen bitirmesini isterken; kuruma danışmanlık hizmeti veren ve doğrudan üst yönetime bağlı olan Kurmay Müşavir de kendi projesi için eşzamanlı olarak özel veri setleri talep etmektedir. İki farklı yetki kaynağından gelen zıt ve yoğun talepler arasında kalan Sinan, başlarda gece yarılarına kadar çalışarak bedeninin savunma mekanizmalarını devreye sokmuş ve sürece ayak uydurmuştur. Ancak aylar süren bu çabanın ardından kronik yorgunluk, yüksek tansiyon, sinirlilik ve işe karşı tamamen duyarsızlaşma (sinizm) belirtileri göstermeye başlamıştır.
Bu vakaya göre, Sinan'ın yaşadığı stres süreci ve uygulanması gereken müdahale stratejisi ile ilgili aşağıdaki analizlerden hangisi doğrudur?
- Sinan A tipi kişilik özellikleri göstermekte olup Selye'nin Genel Uyum Sendromuna göre tükenme (exhaustion) evresindedir; kurmay ve emir-komuta yetkisi çakışmasından doğan rol çatışmasını gidermek için hiyerarşik ilişkilerin netleştirilmesi (örgütsel strateji) en uygun çözümdür.Answer
- BÇalışan A tipi kişilik yapısında olup henüz direnç (resistance) evresindedir; yaşanan bu rol belirsizliğine karşı çalışanın çatışma yönetiminde kaçınma stilini kullanabilmesi için zaman yönetimi eğitimleri (bireysel strateji) verilmelidir.
- CSinan, olaylara aşırı tepki veren B tipi bir kişilik olduğu için alarm evresinde kilitlenmiştir; kurmay müşavirin sahip olduğu zorlayıcı (coercive) gücün yarattığı iş-yaşam dengesizliğini çözmek için stres danışmanlığı (bireysel strateji) sağlanmalıdır.
- DZaman darlığı hisseden A tipi çalışan tükenme evresindedir; ancak sorunun kaynağı matris örgüt yapısından doğan yetki devri eksikliğidir ve çözüm olarak çalışana inisiyatif alması için iş zenginleştirme (örgütsel strateji) uygulanmalıdır.
- EÇalışan bedensel savunmalarını yitirerek tükenme evresine girmiştir; stresin temel kaynağı iş tanımı ile iş gerekleri arasındaki uyumsuzluk olduğundan, personelin B tipi davranması için meditasyon ve gevşeme teknikleri (bireysel strateji) önerilmelidir.