X A.Ş., iki farklı sektörde yeni üretim tesisi yatırımı yapma kararı almıştır.
Birinci yatırım, üretim sürecinde kullanılan temel girdinin hacim ve ağırlığının büyük ölçüde azaldığı bir çimento fabrikasıdır.
İkinci yatırım ise, nakliye maliyetlerinin ürünün toplam değeri içindeki payının çok düşük kaldığı, üretim sürecinde sürekli inovasyon ve ileri teknoloji bilgisi gerektiren bir elektronik (mikroçip) üretim tesisidir.
Kuruluş yeri seçimi teorilerine göre, bu iki yatırım kararında sırasıyla en çok ağırlık verilmesi gereken kalitatif veya kantitatif faktörler aşağıdakilerin hangisinde doğru verilmiştir?
- Hammadde kaynaklarına yakınlık - Nitelikli işgücü ve teknolojik altyapıya yakınlıkAnswer
- BPazara yakınlık - Sürece göre (atölye tipi) yerleşim esnekliğine sahip olma
- CÜrüne göre (akış tipi) yerleşim uygunluğu - Hammadde kaynaklarına yakınlık
- DDüşük işgücü maliyetleri - Ağırlık merkezi yöntemiyle hesaplanan koordinatlara uygunluk
- EAğırlık merkezi yöntemiyle minimize edilen taşıma maliyetleri - Sürekli üretim sisteminin gereksinimleri
Answer
Çimento fabrikası için hammadde kaynaklarına yakınlık, mikroçip tesisi için ise nitelikli işgücü ve teknolojik altyapıya yakınlık faktörlerine ağırlık verilmelidir.
Çimento gibi üretim sürecinde hammaddenin ağırlık veya hacim kaybettiği sektörlerde, yüksek nakliye maliyetlerinden kaçınmak için tesisin hammadde kaynağına yakın kurulması esastır. Mikroçip gibi ileri teknoloji gerektiren ve nakliye maliyetinin ürün değerine kıyasla ihmal edilebilir olduğu hafif sanayilerde ise kuruluş yerini belirleyen en temel faktör nitelikli işgücüne ve teknolojik bilgi birikimine (silikon vadisi vb. ekosistemler) erişimdir. Bu nedenle birinci yatırım için hammaddeye yakınlık, ikinci yatırım için ise nitelikli işgücü ve teknolojik altyapı en uygun yönelimlerdir.
Step-by-Step Solution
Key Concept
Kuruluş Yeri Seçimi ve Tesis Yerleşimi Kavramlarının Ayrımı