Question

Difficulty: HardÖrgütsel Adalet ve Güven

Büyük ölçekli bir üretim tesisinde görev yapan Koray, kurum içindeki inovasyon koordinatörlüğü pozisyonuna başvurmuştur. Değerlendirme süreci sonunda, bu pozisyona kurumda daha uzun süredir çalışan ve aranan sertifikalara eksiksiz sahip olan başka bir aday atanmıştır. Koray, atanan adayın niteliklerini göz önüne alarak sonucun hakkaniyetli olduğunu düşünmekte ve komitenin herkes için standart ve şeffaf bir puanlama sistemi uyguladığını takdir etmektedir. Ancak ret kararının kendisine haftalar sonra, hiçbir gerekçe içermeyen otomatik bir e-posta ile bildirilmesi ve sonrasında İnsan Kaynakları Müdürü'nün koridorda karşılaştıklarında gelişim alanlarını soran Koray'a göz temasından kaçınarak, alaycı bir ses tonuyla "Şu an bunlarla uğraşamam." deyip sırtını dönmesi Koray'ı derinden yaralamıştır. Bu olay sonrası Koray, mevcut şartlar altında işten ayrılmayı düşünmemesine rağmen kuruma karşı hissettiği içsel aidiyet duygusunu kaybetmiş ve daha önce gönüllü olarak yürüttüğü şirket içi mentorluk faaliyetlerini bırakma kararı almıştır.

Örgütsel adalet ve örgütsel davranış kavramları dikkate alındığında, Koray’ın durumuyla ilgili yapılan aşağıdaki analizlerden hangisi doğrudur?

  1. Koray’ın olayda algıladığı dağıtımsal ve işlemsel adalet yüksekken; gerekçesiz e-posta bilgisel adaleti, yöneticinin kaba tutumu ise kişilerarası adaleti zedelemiştir. Bu durum, Koray'ın duygusal bağlılığını ve örgütsel vatandaşlık davranışlarını olumsuz etkilemiştir.Answer
  2. B
    Koray'ın pozisyona seçilememesi doğrudan dağıtımsal adaletsizlik algısı yaratmış ve bu durum, örgütte kalma zorunluluğunu ifade eden devamlılık bağlılığının tamamen ortadan kalkmasına yol açmıştır.
  3. C
    Yöneticinin olumsuz tutumunun Koray tarafından tüm değerlendirme sürecine genellenmesi tipik bir hale etkisi (halo effect) hatasıdır ve bu durum işlemsel adaleti düşürerek yalnızca genel iş tatminini azaltmıştır.
  4. D
    Seçim sürecindeki nesnel puanlama sistemi etkileşimsel adaletin yüksek olduğunu gösterirken, yöneticinin tavrı işlemsel adaleti düşürmüş ve Koray'ın normatif bağlılığında azalma meydana getirmiştir.
  5. E
    Kararın otomatik bir mesajla iletilmesi işlemsel adaleti, yöneticinin alaycı tutumu ise dağıtımsal adaleti olumsuz etkilediğinden; Koray'ın örgüte duyduğu minnet duygusuna dayanan duygusal bağlılığı zedelenmiştir.

Answer

Koray'ın durumunu en doğru şekilde açıklayan seçenek, dağıtımsal ve işlemsel adaletin yüksek olduğunu, ancak bilgisel ve kişilerarası adaletin zedelendiğini belirten ve bunun sonucunda duygusal bağlılık ile örgütsel vatandaşlık davranışının düştüğünü ifade eden analizdir.
Doğru seçenekte, vakadaki tüm detaylar literatürdeki örgütsel davranış kavramlarıyla birebir eşleşmektedir. Koray, sonucun doğruluğuna (yüksek dağıtımsal adalet) ve sistemin objektifliğine (yüksek işlemsel adalet) itiraz etmemektedir. Sorun tamamen iletişimin şeklindedir: Açıklama yapılmaması bilgisel adaleti, yöneticinin saygısızlığı kişilerarası adaleti ihlal etmiştir. İçsel aidiyetin zedelenmesi duygusal bağlılığın düşmesiyle, gönüllü mentorluğun bırakılması ise rol-ötesi davranış olan örgütsel vatandaşlığın azalmasıyla kusursuz şekilde tanımlanmıştır.

Step-by-Step Solution

1
Metindeki adalet boyutlarına ilişkin ipuçlarını ayrıştırın.
Sonucun hakkaniyetli bulunması dağıtımsal adaletin; şeffaf puanlama sistemi işlemsel adaletin yüksek olduğunu gösterir.
Dağıtımsal adalet kazanımların, işlemsel adalet ise süreçlerin ve kuralların adil algılanmasıyla ilgilidir.
2
Etkileşimsel adalet alt boyutlarını senaryo ile eşleştirin.
Gerekçesiz otomatik e-posta bilgisel adaletsizliği; yöneticinin göz teması kurmadan sergilediği alaycı tutum ise kişilerarası adaletsizliği temsil eder.
Etkileşimsel adalet; süreç uygulanırken yöneticilerin çalışanlara gösterdiği saygı, nezaket (kişilerarası) ve sunduğu açıklamaların yeterliliği (bilgisel) ile ölçülür.
3
Örgütsel davranış sonuçlarını (bağlılık türleri ve vatandaşlık) tespit edin.
İçsel aidiyetin kaybı duygusal bağlılığın düştüğünü; gönüllü mentorluğun bırakılması ise örgütsel vatandaşlık davranışının (OCB) zedelendiğini kanıtlar.
Örgütte kalma niyeti sürdüğü için devamlılık bağlılığı korunmaktadır ancak duygusal kopuş ve ekstra çaba gerektiren rollerin reddedilmesi spesifik davranışsal çıktılardır.

Key Concept

Örgütsel Adaletin Alt Boyutları ve Örgütsel Bağlılık Türleri
Rate this question