Question

Difficulty: HardÖrnekleme Süreci ve Yöntemleri

Bir araştırma şirketi, büyükşehir belediyesinin sunduğu ulaşım hizmetleriyle ilgili bir memnuniyet araştırması tasarlamıştır. Araştırma müdürü, ili sosyoekonomik gelişmişlik seviyesine göre üç alt bölgeye (yüksek, orta, düşük) ayırmış ve her bölgenin toplam nüfus içindeki oranını sırasıyla %20, %50 ve %30 olarak tespit etmiştir. Anketörlere, 10001000 kişilik toplam örneklem hacmini bu oranlara sadık kalarak (200200, 500500 ve 300300 kişi) tamamlamaları talimatı verilmiştir. Sahaya çıkan anketörler, kendilerine verilen hedefleri doldurana kadar meydanlarda ve otobüs duraklarında karşılarına çıkan, görüşmeyi kabul eden vatandaşlarla anketleri gerçekleştirmiştir.

Proje teslim aşamasında bağımsız bir istatistik denetçisi, bu veriler kullanılarak anakütle parametreleri için istatistiksel bir hata payı (güven aralığı) hesaplanamayacağını belirterek raporu eleştirmiştir.

Buna göre, denetçinin eleştirisinin altında yatan temel metodolojik neden aşağıdakilerden hangisidir?

  1. Alt gruplar içerisindeki katılımcıların tesadüfi kurala göre değil, anketör inisiyatifiyle (kolayda) seçilmiş olmasıAnswer
  2. B
    Anakütlenin birbirinden farklı özelliklere sahip üç alt bölgeye ayrılarak tabakalandırma prensibinin ihlal edilmesi
  3. C
    Örneklem büyüklüklerinin alt gruplara eşit dağıtılmayıp nüfus ağırlıklarına orantılı olarak paylaştırılması
  4. D
    Alan araştırmasında ikincil veri kaynakları yerine doğrudan birincil veri toplama yöntemine başvurulması
  5. E
    Örneklem hacminin, büyükşehir gibi geniş bir anakütleyi temsil edebilecek istatistiksel yeterliliğe sahip olmaması

Answer

Doğru seçenek, alt gruplar içindeki birimlerin anketör inisiyatifiyle (olasılıksız) seçildiğini ifade eden seçenektir.
İstatistiksel hata payı (güven aralığı) hesaplamaları, yalnızca olasılığa dayalı (tesadüfi) örnekleme yöntemlerinde yapılabilir. Senaryoda araştırmacı evreni gruplara ayırıp oranlar belirlemiş olsa da (ki bu tabakalı örneklemeyi andırır), son aşamada örnekleme dâhil edilecek birimler rastgele (örneğin bir seçmen listesinden kura ile) çekilmemiştir. Anketörler duraklarda 'karşılarına çıkan' kişilerle görüşmüştür. Bu durum, tesadüfilik ilkesini bozarak yöntemi olasılıksız bir yöntem olan 'Kota Örneklemesi'ne dönüştürür. Olasılıksız yöntemlerde örnekleme hatası teknik olarak hesaplanamaz.

Step-by-Step Solution

1
Araştırmanın örnekleme sürecindeki aşamaları analiz et.
1. Adım: Evren sosyoekonomik bölgelere ayrılmış (Tabakalandırma benzeri). 2. Adım: Oranlar belirlenmiş. 3. Adım: Anketörler karşılarına çıkan kişilerle görüşmüş (Tesadüfi olmayan seçim).
Yöntemin olasılıklı (Tabakalı) mı yoksa olasılıksız (Kota) mı olduğunu belirlemek için.
2
Seçim mekanizmasının istatistiksel sonuçlarını değerlendir.
Birimlerin seçimi kurayla veya listeden rastgele yapılmamış, anketörün kolayına gelen duraklardaki kişilerden oluşmuştur.
Örnekleme hatasının hesaplanabilmesi için her birimin seçilme şansının biliniyor ve sıfırdan büyük olması gerekir.
3
İstatistiksel kuralı senaryoya uygula.
Yöntem "Tabakalı Örnekleme" gibi görünse de aslında olasılıksız olan "Kota Örneklemesi"dir. Olasılıksız örneklemelerde standart sapma, güven aralığı ve istatistiksel hata payı teorik olarak hesaplanamaz.
Denetçinin eleştirisinin temel istatistiksel dayanağını bulmak için.

Key Concept

Olasılıklı ve Olasılıksız Örnekleme Arasındaki Fark (Tabakalı vs. Kota)
Rate this question