Question

Difficulty: HardDurum Belirleme Matrisleri

Stratejik yönetim sürecinde işletmeler, sahip oldukları iş birimlerini değerlendirmek için çeşitli portföy analiz teknikleri kullanmaktadır. Bir şirketler grubunun portföyünde yer alan "Delta İş Birimi", Hofer-Schendel (Ürün-Pazar Evrimi) Matrisi kullanılarak analiz edilmiştir.

Yapılan analiz sonucunda iş biriminin endüstri yaşam eğrisinde "Olgunluk" evresinde yer aldığı ve pazarda "Güçlü" bir rekabet konumuna sahip olduğu belirlenmiştir. Bu evrede sektördeki genel talep artışının durma noktasına geldiği, ancak Delta'nın geçmiş yıllardaki yatırımları sayesinde birim maliyet avantajı sağladığı raporlanmıştır.

Buna göre; Delta İş Birimi'nin pazar yapısı ve rekabet durumu dikkate alındığında, BCG (Boston Danışma Grubu) Büyüme-Pazar Payı Matrisi'ndeki karşılığı ve uygulanması gereken en uygun portföy stratejisi aşağıdakilerin hangisinde doğru verilmiştir?

  1. A
    Yıldızlar – Liderliği sürdürmek amacıyla iş biriminin yarattığı fonların tamamının yine aynı iş biriminin büyümesi için yatırıma dönüştürülmesi
  2. B
    Soru İşaretleri – İş biriminin rekabetçi konumunu güçlendirmek için diğer kârlı birimlerden bu alana yoğun fon transferi yapılması
  3. Nakit İnekleri – Pazardaki güçlü konumun korunarak elde edilen ihtiyaç fazlası fonların, şirketin geleceği olan diğer umut vadeden iş birimlerine aktarılmasıAnswer
  4. D
    Köpekler – Pazarın cazibesini büyük ölçüde yitirmesi sebebiyle iş birimi için küçülme, hasat veya hızlı tasfiye seçeneklerinin değerlendirilmesi
  5. E
    Nakit İnekleri – Sektörün yeniden yüksek büyüme ivmesi yakalaması beklentisiyle agresif pazar nüfuziyeti ve ürün geliştirme stratejilerine ağırlık verilmesi

Answer

Nakit İnekleri konumunda değerlendirilmesi ve sağlanan fonların portföyün diğer kısımlarına aktarılması
Hofer-Schendel matrisindeki 'Olgunluk' evresi, endüstride büyümenin durduğu veya çok yavaşladığı aşamayı ifade eder ve bu durum BCG matrisindeki 'Düşük Pazar Büyüme Hızı' eksenine denk gelir. Pazarda 'Güçlü' bir rekabet konumunda olmak ise işletmenin rakiplerine kıyasla yüksek bir pazar payına sahip olduğunu (Yüksek Nispi Pazar Payı) gösterir. Düşük pazar büyümesi ve yüksek pazar payı kombinasyonu, BCG matrisinde mutlak olarak 'Nakit İnekleri' (Cash Cows) hücresini işaret eder. Nakit inekleri, yüksek kâr marjıyla çalışan ancak pazarın durgunluğu nedeniyle yeni yatırıma daha az ihtiyaç duyan birimlerdir. Dolayısıyla doğru strateji, bu birimlerin mevcut konumunu korumak ve ürettikleri ihtiyaç fazlası fonları, grubun büyüme potansiyeli olan Yıldızlar veya Soru İşaretleri gibi diğer iş birimlerini finanse etmek amacıyla kullanmaktır (Hasat/Sağma stratejisi).

Step-by-Step Solution

1
Hofer-Schendel Matrisi'ndeki verileri BCG Matrisi'nin eksenlerine çevir.
Hofer'deki 'Olgunluk' evresi = BCG'deki 'Düşük Pazar Büyüme Hızı'. Hofer'deki 'Güçlü' rekabet konumu = BCG'deki 'Yüksek Nispi Pazar Payı'.
İki matris farklı isimler kullansa da pazarın cazibesi ve işletmenin rekabet gücü bağlamında kavramsal eşdeğerliklere sahiptir.
2
Elde edilen BCG boyutlarını matris üzerinde kesiştir.
Düşük Pazar Büyüme Hızı + Yüksek Nispi Pazar Payı = Nakit İnekleri (Cash Cows) hücresi.
BCG matrisinin standart tanımında bu kombinasyon, pazarda hakim olan ancak pazarın artık yavaş büyüdüğü iş birimlerini ifade eder.
3
Bulunan hücrenin temel stratejik misyonunu belirle.
Nakit İnekleri için temel strateji 'Konumu Korumak (Tutunmak)' ve elde edilen yüksek kârları (fazla nakdi) Soru İşaretleri veya Yıldızlar gibi nakit açığı olan birimlere aktarmaktır.
Pazar olgunluğa eriştiği için agresif büyüme yatırımları israftır; temel amaç nakit maksimizasyonudur.

Key Concept

Portföy Analizi Matrisleri Arası Entegrasyon (Hofer-Schendel ve BCG)
Rate this question