Bir çevre mühendisi, su havzalarının kirlilik seviyelerini (Temiz, Az Kirlenmiş, Çok Kirlenmiş) sınıflandırmak amacıyla 8 farklı kimyasal ölçüm üzerinden adım adım (stepwise) diskriminant analizi uygulamaktadır. Analizin bir aşamasında modele ve değişkenleri dâhil edilmiş olup, bu modelin Wilks' Lambda değeri olarak hesaplanmıştır.
Bir sonraki adımda, modele dâhil edilmeye aday ve değişkenleri için şu sonuçlar elde edilmiştir:
- Modele sadece eklendiğinde yeni Wilks' Lambda değeri olmaktadır.
- Modele sadece eklendiğinde yeni Wilks' Lambda değeri olmaktadır.
Ayrıca, yeni bir değişken modele alındıktan sonra yapılan geriye dönük önem kontrolünde, daha önce modele dâhil edilmiş olan değişkeninin ayrım gücüne sağladığı kısmi katkıyı test eden (F-to-remove) istatistiği, belirlenen kritik tolerans değerinin altına inmiştir.
Bu bilgilere ve adım adım diskriminant analizinin değişken seçimi kriterlerine göre, araştırmacının izlemesi gereken istatistiksel prosedür aşağıdakilerden hangisinde doğru ifade edilmiştir?
- Gruplar arası ayrım gücünü en yüksek düzeye çıkardığı (Wilks' Lambda değerini en aza indirdiği) için öncelikle değişkeni modele alınmalı, hemen ardından kısmi katkısı anlamsız hâle gelen değişkeni modelden çıkarılmalıdır.Answer
- BWilks' Lambda değerinin büyümesi modelin ayırma gücünün arttığını gösterdiğinden, modele değeriyle değişkeni dâhil edilmeli ve istatistiği dikkate alınmaksızın analize devam edilmelidir.
- CAdım adım analizde ve istatistiklerinin geçerli olabilmesi için kategorik olan kirlilik seviyesi değişkeninin sürekli bir değişkene dönüştürülerek analizin tekrarlanması gerekir.
- DWilks' Lambda değerini en çok düşüren değişkeni modele dâhil edilmeli, ancak beklenen hata oranının yanlış hesaplanmaması için değişkeni çıkarılmak yerine öncelik olasılıkları (prior probabilities) yeniden belirlenmelidir.
- EDeğişkenlerin modele giriş sırası yalnızca aday değişkenlerin kendi aralarındaki korelasyona bağlı olduğundan, Wilks' Lambda değerleri yerine doğrudan varyans-kovaryans matrisinin iz (trace) değerlerine bakılarak modele alınmalıdır.