Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK) aktüerya departmanında çalışan bir uzman, emeklilik başvurusu onay sürelerinin (gün cinsinden hesaplanan sürekli bir veri, ) normal dağılıma uyup uymadığını incelemektedir. Dağılımın kitle ortalaması ve varyansı önceden bilinmediğinden, uzman bu parametreleri mevcut örneklem verilerinden tahmin etmiştir. Daha sonra, teorik yığılımlı dağılım fonksiyonu ile ampirik (gözlenen) yığılımlı dağılım fonksiyonu arasındaki karşılaştırmaya dayanan Tek Örneklem Kolmogorov-Smirnov testini uygulamıştır. Testin sonucunda elde edilen istatistiğini, standart Kolmogorov-Smirnov tablo kritik değerleriyle kıyaslayarak : 'Örneklem verilerinin çekildiği kitle dağılımı ile normal dağılım arasında fark yoktur' hipotezini sınamıştır.
Bu uzmanın izlediği istatistiksel sınama süreci ve Kolmogorov-Smirnov testinin varsayımları dikkate alındığında, aşağıdaki değerlendirmelerden hangisi doğrudur?
- Süreç hatalıdır; Kolmogorov-Smirnov testinde hipotezi parametreleri önceden tamamen bilinen spesifik bir teorik dağılım için kurulur. Parametreler örneklemden tahmin edildiğinde standart tablo değerleri geçerliliğini yitirir ve Lilliefors düzeltmesi kullanılmalıdır.Answer
- BSüreç hatalıdır; uyum iyiliği testlerinde ve fonksiyonları doğrudan karşılaştırılamaz, sürekli veriler mutlaka aralıklara bölünüp beklenen frekanslar hesaplanarak Ki-Kare testi uygulanmalıdır.
- CSüreç doğrudur; ancak hipotezini sınamak için kullanılan istatistiği, iki dağılım arasındaki maksimum mutlak fark olarak değil, tüm gözlem noktalarındaki farkların aritmetik ortalaması olarak hesaplanmalıydı.
- DSüreç hatalıdır; gibi büyük örneklemlerde Merkezi Limit Teoremi gereği kitle dağılımı otomatik olarak normal dağılıma yakınsadığı için, normallik varsayımının tabanlı bir testle sınanmasına gerek yoktur.
- ESüreç bütünüyle doğrudur; Tek Örneklem Kolmogorov-Smirnov testi, hipotezini sınarken kitle parametrelerinin örneklemden tahmin edilmesine her durumda izin verir ve standart test istatistiği dağılımı değişmez.