Bir sağlık ekonomisti, bireylerin yıllık sağlık harcamalarını () açıklamak üzere, yaş () ve kronik hastalık durumu () değişkenlerini içeren aşağıdaki gerçek modeli kurmuştur:
Ancak veri setinde kronik hastalık durumu () değişkenine ulaşılamadığı için araştırmacı, sadece yaş () değişkenini kullanarak aşağıdaki eksik belirlenmiş modeli En Küçük Kareler (EKK) yöntemiyle tahmin etmiştir:
İktisadi ve tıbbi teoriye göre, yaş () ile kronik hastalık durumu () arasında pozitif bir korelasyon bulunduğu ve kronik hastalıkların sağlık harcamalarını artırdığı () bilinmektedir.
Buna göre, gerekli bir değişkenin dışlanması (eksik belirleme) durumunun EKK tahmincileri ve modelin istatistiksel sonuçları üzerindeki etkisine ilişkin aşağıdakilerden hangisi kesinlikle doğrudur?
- Akatsayı tahminicisi sapmasız ve tutarlı kalmaya devam eder, ancak modele dahil edilmeyen değişkeni nedeniyle yalnızca tahmincinin varyansı artarak etkinlik (minimum varyans) özelliği kaybolur.
- BYaş ile kronik hastalık durumu arasındaki pozitif korelasyon ve kronik hastalıkların harcamaları artırması () nedeniyle, katsayısının beklenen değeri gerçek parametresinden daha küçük (negatif yönde sapmalı) elde edilir.
- katsayı tahmini pozitif yönde sapmalı (yukarı doğru yanlı) elde edilir ve dışlanan değişken nedeniyle hata varyansı tahmini yukarı yönlü sapmalı hale gelerek güven aralıklarının ve hipotez testlerinin geçersiz olmasına yol açar.Answer
- DEğer ve arasında hiçbir doğrusal ilişki (korelasyon) olmasaydı, katsayısı sapmasız olacağı için modelin hata varyansı () tahmini de gerçek modelle birebir aynı ve sapmasız olarak hesaplanırdı.
- EEksik modelde tahmin edilecek parametre sayısı azaldığı için serbestlik derecesi artar; bu durum Hata Kareler Toplamı'nın daha büyük bir değere bölünmesine yol açarak hata varyansının yapay olarak daha küçük (aşağı yönlü sapmalı) bulunmasına neden olur.