Question

Difficulty: MediumBeklenen Kareler Ortalamaları

Bir gıda mühendisi, 4 farklı paketleme yönteminin (t=4t=4) ürünün raf ömrü üzerindeki etkisini incelemektedir. Deneyde, hammadde farklılıklarından kaynaklanabilecek değişimi kontrol altına almak amacıyla 6 farklı üretim partisi (b=6b=6) blok faktörü olarak kullanılmıştır. Paketleme yöntemleri araştırmacı tarafından özellikle seçilmiş (sabit etkili), üretim partileri ise genel üretimden rastgele seçilmiştir (tesadüfi etkili).

Buna göre, bu modelde "Paketleme Yöntemleri (Muameleler)" için beklenen kareler ortalaması (E(MSTr)E(MS_{Tr})) aşağıdakilerden hangisidir?

  1. σ2+6i=14τi23\sigma^2 + 6 \frac{\sum_{i=1}^{4} \tau_i^2}{3}Answer
  2. B
    σ2+6στ2\sigma^2 + 6 \sigma_{\tau}^2
  3. C
    σ2+4σβ2\sigma^2 + 4 \sigma_{\beta}^2
  4. D
    σ2+6i=14τi24\sigma^2 + 6 \frac{\sum_{i=1}^{4} \tau_i^2}{4}
  5. E
    σ2\sigma^2

Answer

Paketleme yöntemleri sabit etkili olduğu için beklenen kareler ortalaması σ2+6τi23\sigma^2 + 6 \frac{\sum \tau_i^2}{3} formülü ile hesaplanır.
Doğru cevap olan ifade, sabit etkili paketleme yöntemleri için teorik EMS formülüne tam olarak uymaktadır. Burada σ2\sigma^2 deneysel hatayı, 66 blok sayısını, τi2\sum \tau_i^2 ise muamele etkilerinin kareleri toplamını temsil ederken, paydadaki 33 değeri muamelelerin serbestlik derecesini (414-1) göstermektedir.

Step-by-Step Solution

1
Modeldeki faktörlerin türünü belirle.
Muameleler (Paketleme) = Sabit Etkili; Bloklar (Üretim Partisi) = Tesadüfi Etkili.
Beklenen kareler ortalaması (EMS) formülasyonu, faktörlerin sabit veya tesadüfi olmasına göre değişir.
2
Deney parametrelerini tespit et.
Muamele sayısı t=4t=4, blok sayısı b=6b=6.
EMS formülünde katsayılar ve serbestlik dereceleri bu değerlere bağlıdır.
3
Sabit etkili muameleler için Rastgele Blok Tasarımı (RBT) EMS formülünü uygula.
E(MSTr)=σ2+bτi2t1E(MS_{Tr}) = \sigma^2 + \frac{b \sum \tau_i^2}{t-1} formülünden E(MSTr)=σ2+6τi241E(MS_{Tr}) = \sigma^2 + \frac{6 \sum \tau_i^2}{4-1} elde edilir.
Sabit etkili bir faktörün EMS değeri, hata varyansına (σ2\sigma^2) ek olarak o faktörün etkilerinin kareleri toplamının ilgili serbestlik derecesine oranının, diğer faktörün (blok) düzeyi ile çarpımını içerir.

Key Concept

Rastgele Blok Tasarımında (RBT) faktör etkilerine göre Beklenen Kareler Ortalaması (EMS) değişimi.

Hints

1
Faktörün sabit veya tesadüfi olması, formülde varyans unsuru mu yoksa kareler toplamı mı kullanılacağını belirler.
2
Sabit etkili muamelelerde payda her zaman o faktörün serbestlik derecesidir (t1t-1).

Practice More

Karışık (mixed) modellerde F testi yapılırken paydada hangi terimin kullanılacağını belirlemek için EMS tablolarını inceleyebilirsiniz.
Estimated Time:1m 30s
Rate this question