Question

Difficulty: Very hardYokluklara İzin Verilen EOQ Modeli

Orman Genel Müdürlüğü (OGM), orman yangınlarına müdahalede kullanılan özel bir yangın söndürme kimyasalının tedarik sürecinde Yokluklara İzin Verilen Ekonomik Sipariş Miktarı (EOQ) modelini kullanmaktadır. Bu kimyasalın yıllık talebi (DD) 4.8004.800 varil ve her bir siparişin hazırlık maliyeti (KK) 600600 TL'dir.

Kurumun stok yönetimi analizlerine göre, iki sipariş arasındaki tedarik döngüsünün (çevrim süresi) tam olarak %64\%64'lük kısmında stoklar tükenmekte ve talepler beklemeye alınmaktadır (yokluk süresi).

Eğer kurum, yokluklara kesinlikle izin verilmeyen klasik EOQ modelini kullansaydı, bu kimyasal için optimum sipariş miktarı (QklasikQ_{klasik}) 600600 varil olarak gerçekleşecekti.

Buna göre, bu kimyasal için varil başına yıllık yokluk (eksik kalma) maliyeti (pp) ve yokluklara izin verilen mevcut modeldeki optimum sipariş miktarı (QQ^*) sırasıyla aşağıdakilerden hangisidir?

  1. A
    28,4428,44 TL ; 750750 varil
  2. B
    99 TL ; 360360 varil
  3. 99 TL ; 1.0001.000 varilAnswer
  4. D
    99 TL ; 600600 varil
  5. E
    10,2410,24 TL ; 960960 varil

Answer

Doğru yanıt, yıllık yokluk maliyetinin 9 TL ve optimum sipariş miktarının 1.000 varil olduğu seçenektir.
Soruda öncelikle klasik EOQ miktarı üzerinden ters işlem yapılarak elde bulundurma maliyeti (h) 16 TL olarak bulunur. Ardından yokluklara izin verilen modelin en önemli kavramsal özelliklerinden biri olan zaman oranı kullanılır: Yokluk süresinin (t2) tüm çevrim süresine (t*) oranı h / (h+p)'ye eşittir. Denklem 16 / (16+p) = 0,64 olarak kurulduğunda yokluk maliyeti (p) 9 TL olarak hesaplanır. Son adımda, yokluklu EOQ formülü olan Q* = Q_klasik × √((h+p)/p) uygulandığında 600 × √(25/9) işlemi sonucu optimum sipariş miktarı 1.000 varil olarak elde edilir.

Step-by-Step Solution

1
Klasik EOQ formülünü kullanarak yıllık elde bulundurma maliyetini (hh) hesapla.
600=2×4.800×600h    360.000=5.760.000h    h=16600 = \sqrt{\frac{2 \times 4.800 \times 600}{h}} \implies 360.000 = \frac{5.760.000}{h} \implies h = 16 TL/varil-yıl.
Yokluklu modele geçişte eksik olan hh (elde bulundurma) parametresinin, soruda verilen klasik EOQ miktarı üzerinden tersine mühendislikle bulunması gerekir.
2
Yokluk süresinin döngü süresine oranını (t2/tt_2 / t^*) kullanarak yokluk maliyetini (pp) bul.
hh+p=0,64    1616+p=0,64    16=10,24+0,64p    5,76=0,64p    p=9\frac{h}{h+p} = 0,64 \implies \frac{16}{16+p} = 0,64 \implies 16 = 10,24 + 0,64p \implies 5,76 = 0,64p \implies p = 9 TL/varil-yıl.
Yokluklara izin verilen EOQ modelinde stokların tükendiği sürenin toplam döngüye oranı kavramsal olarak h/(h+p)h/(h+p) eşitliğidir.
3
Bulunan hh ve pp değerlerini yokluklara izin verilen optimum sipariş miktarı (QQ^*) formülünde yerine koy.
Q=Qklasik×h+pp=600×16+99=600×259=600×53=1.000Q^* = Q_{klasik} \times \sqrt{\frac{h+p}{p}} = 600 \times \sqrt{\frac{16+9}{9}} = 600 \times \sqrt{\frac{25}{9}} = 600 \times \frac{5}{3} = 1.000 varil.
Yokluklara izin verilen modelde sipariş miktarı, klasik sipariş miktarının yokluk maliyeti esneklik çarpanı ile genişletilmiş halidir.

Key Concept

Yokluklara İzin Verilen EOQ Modelinde Zaman Oranları ve Parametre Geçişleri
Estimated Time:2m 30s
Rate this question